inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Columns

Weblogs disclaimer

Salomon Bouman

Salomon Bouman (1937) was gedurende 37 jaar correspondent voor NRC-Handelsblad, De Standaard en de Nederlandse radio in Israël. Alvorens zich in 1965 in Israël te vestigen was hij parlementair verslaggever van Het Parool. Bouman studeerde internationale betrekkingen aan Science Po in Parijs en aan de Johns Hopkins University, SAIS, School for Advanced International Studies in Bologna. Voor NRC-Handelsblad berichtte hij ook uit Washington, Cairo, Amman, Cameroen, Duitsland en de meeste Oost-Europese landen. Hij woont nu in Bilthoven. Bouman heeft een zoon en dochter in Israël en vier Israëlische kleinkinderen. De afgelopen drie jaar heeft Salomon Bouman twee boek gepubliceerd: 'Israel tussen hoop en vrees, van socialistische pioniersgeest naar kapitalisme. Uitgegeven door AUP, Amsterdam University Press. En een roman 'Ontmoeting en misverstand', heilig is de drager van onheil, uitgegeven door Amphora, Amsterdam.

vrijdag 30 maart 2018

Ik kreeg deze week een heel bijzondere Haggada onder ogen in een boekwinkel in Tel Aviv. Een protest Haggada tegen de bezetting.

Alle gebeden en liederen die aan de Pesachtafel worden gezongen, staan er in. De tekst van de gebeden aan de rechterkant van de bladzijde: links commentaar op de tekst geschreven door onder anderen Amos Oz en andere bekende Israëlische intellectuelen.

De boodschap is dat de vrijheid die de Israëlieten op Egypte bevochten niet de vrijheid is die Israël kent. Israël kan geen in vrijheid levend land zijn zolang de bezetting duurt, is de boodschap.

Amoz Oz schreef de volgende woorden: “Ik zie geen enkele geldige reden om bevolkte gebieden in te lijven zonder instemming van de bewoners. De inwoners van Nabloes en Gaza zijn geen massa mensen en geen stof van mensen en geen gepeupel dat moet worden verwijderd om levensruimte te scheppen.”

Aansluitend op deze harde woorden schrijft hij dat Israël in 1967 niet ten strijde is getrokken om gebieden te veroveren maar om onze rechten en onze vrijheid te verdedigen. “We moeten het recht op vrijheid van de Arabieren in Palestina eerbiedigen.”

Niet alle teksten naast de gebeden zijn zo scherp gesteld.

Ik denk niet dat de Amerikaanse ambassadeur David Friedman deze bijzondere Haggada onder ogen krijgt. Mocht dat wel zo zijn dan heeft hij misschien een goede reden eens diep na te denken over zijn anti-Palestijnse passie.

In het voetspoor van president Donald Trump is ook de Amerikaanse ambassadeur een meester in het provoceren van de Palestijnen.

In plaats van zich – naar diplomatiek gebruik – neutraal op te stellen, heeft Friedman partij gekozen voor Israël. Dat mag, wanneer hij in besloten kring spreekt. Deze warme, vrome Jood, die geen notie heeft van diplomatie, heeft gezegd dat de nederzettingen in bezet gebied deel van Israël zijn. Een woedende uitbarsting van de Palestijnse president Mahmoed Abbas volgde op stellingname van de Amerikaan. “Je bent een zoon van een hond”, riposteerde de Palestijn. Waarop Friedman de Palestijnse leider van antisemitisme beschuldigde.

Natuurlijk had de Palestijnse leider wat beschaafder op de uitdagende opmerking van Friedman moeten reageren.

Hij had kunnen zeggen: meneer de ambassadeur waarom steunt u in het openbaar de Israëlische aanspraken op bezet gebied nog voor uw president Trump zijn vredesplan voor een oplossing van het Israëlisch-Palestijns conflict heeft gepresenteerd? Daar is nog steeds het wachten op. Misschien rond 17 mei, als Trump de opening van de Amerikaanse ambassade in Jeruzalem hoogstwaarschijnlijk zal bijwonen. Tenminste dat was het plan. Misschien heeft hij het nu te druk met zijn historische top met de Noord-Koreaanse ‘rocket man’. Ook in mei.

Trump heeft met zijn verklaring over Jeruzalem – Jeruzalem is van Israël – de Palestijnen hoog op de kast gejaagd. Friedman deed er een schepje bovenop.

Toen Trump zijn Jeruzalem-verklaring af gaf, vroegen Israëlische commentatoren – ik ook – zich af hoeveel mensenlevens dit zou gaan kosten. Ik ben nu ruim een week in Israël. Op de eerste dag van mijn verblijf werden twee soldaten in bezet gebied doodgereden door een Palestijnse terrorist die op hen inreed.

Twee dagen later werd in de oude stad van Jeruzalem een Israëlische veiligheidsagent vermoord door een Palestijn met een mes in de hand. Meer dodelijke aanslagen gingen aan de Jeruzalem-verklaring van Trump vooraf.

Palestijnse aanslagen zijn van alle tijden. Het zou heel verstandig zijn, voor het welzijn van de Joden in Israël, als Israëls leiders eens echt probeerden te doorgronden wat de diepere oorzaken van de terreur zijn en wat de oplossing is. Messiaans zionisme, dat in 1967 ontkiemde na de Zesdaagse Oorlog, heeft nu zo diep wortel geschoten in de geesten dat de kans op een vergelijk op basis van een Joodse naast een Palestijnse staat vrijwel nihil is.

Als dat zo is – ik vrees het echt – zal er Palestijnse terreur/verzet blijven. Dan moet je wennen aan weer Israëlische doden, aan weer gedode Palestijnen, aan het weer opblazen van huizen van Palestijnen die voor de eer van hun land wilden sterven.

Het is een triest verhaal.

Israël is zo’n ingewikkeld land dat je emoties alle kanten worden opgestuurd. Met het zeventigjarig bestaan van de staat Israël in het vooruitzicht vind ik het moeilijk te aanvaarden dat de zionistische droom vastloopt in een harde materialistische samenleving. De kloof tussen rijk en arm is onaanvaardbaar breed en diep. De prijzen van appartementen in Tel Aviv, en daar niet alleen, rijzen de pan uit. Een tweekamerflat, met souterrain, gaat in een wijk ten noorden van Tel Aviv voor 650.000 euro van de hand. En geloof me, mensen zeggen dat het ‘spotgoedkoop’ is!

De discussie over wonen hier vertoont veel overeenkomsten met de woonsituatie in Amsterdam, met dit verschil dat de prijzen hier hoger zijn. Tenminste dat heb ik uitgedokterd.

Wat betekent dat voor de coherentie van een land dat nooit echt vrede heeft gekend? Waarom hebben zoveel, ja veel, jonge Israëli’s hun toevlucht gezocht in Berlijn, Amsterdam en elders?

Professor Harari (van het boek Sapiens: A Brief History of Humankind) heeft geschreven dat samenlevingen door een mythe bij elkaar worden gehouden.

Het zionisme was een mythe die heeft geleid tot de enorme prestatie van de stichting van Israël. Saamhorigheid is in dit verband het sleutelwoord achter de mythe. Die saamhorigheid wordt door allerlei spanningen in dit land – politieke, religieuze en sociale – zwaar op de proef gesteld.

Als de bookmakers zich niet vergissen, gaat de Israëlische inzending naar het Eurosongfestival op 8 mei in Lissabon hoge ogen gooien. Netta Barzilai zingt een ultra moderne popsong, vol verrassingen en geluidseffecten. Heel bijzonder. Dat vinden Arabische kijkers die de clip op Facebook en YouTube hebben gezien ook. Haar lied krijgt veel enthousiaste complimenten uit Marokko, Saoedi-Arabië en andere Arabische landen. Als Netta Barzilai in Lissabon wint, wordt de mythe nieuw leven ingeblazen. Een voorteken van andere tijden?

In Israël val je van de ene in de andere verrassing. Vorige week onthulde de Israëlische pers met de grootst mogelijke kopletters dat de Israëlische luchtmacht op 6 september vorig jaar een bijna werkzame Syrische atoomreactor heeft vernietigd. In de media verschenen foto’s van voor en na de gedurfde aanval waarover in het hart van de regering onenigheid bestond.

Een Israëlische minister heeft gezegd dat de aanval op de reactor in Syrië, nabij de grens met Irak, de voorbode kan zijn van een luchtaanval op atoomreactoren in Iran. Premier Netanjahoe heeft verschillende keren gezegd dat Israël de middelen heeft om Iran aan te vallen.

Nu het doek is gevallen over deze hier bejubelde actie heeft Israël bewezen geen atoombewapening van zijn vijanden in het Midden-Oosten te dulden.

Delen |

Reacties

Harry Nihom

zaterdag 31 maart 2018
Mijnheer Bouman heeft als journalist zijn boterham verdiend in Israel. Nu in Nederland heeft hij bijna in ieder artikel kritiek op ons land.
Een vreemde zaak dat hij zich weer in Nederland is gaan vestigen.

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
aug 2019Haat
aug 2019Els
jul 2019Peretz
jul 2019Barak
jul 2019Lakmoestest
jun 2019Assimilatie
jun 2019Verdelers
jun 2019Verrechtsing
jun 2019Aangebrand
mei 2019Hightech
mei 2019Droomvrede
mei 2019Donkere wolken
mei 2019Gaza
mei 2019Excessen
apr 2019Geen Palestijnse staat
apr 2019Zure vruchten
apr 2019Verkiezingen
mrt 2019Vergif
mrt 2019Ilhan Omar
mrt 2019Mark Blaisse
mrt 2019Amandelen
mrt 2019Macht
feb 2019Polen
feb 2019Knops
feb 2019Gantz
feb 2019Analyse
jan 2019Democratie
jan 2019Oz
dec 2018Yaniv Sagee
dec 2018Netanjahoe
nov 2018Haat
nov 2018Luns en de Golan
nov 2018Mini-oorlog
nov 2018Jan Brokken
nov 2018Pittsburgh
okt 2018De Amerikaanse Israël-lobby
okt 2018israël en Saoedi-Arabië
okt 2018Songfestival
okt 2018Twee maal Israël
sep 2018Naar sjoel
sep 2018UNRWA
aug 2018Indië
aug 2018Krom denken
aug 2018Overpeinzingen
aug 2018Hitler
jul 2018Israël rechts
jun 2018Zuurstof
jun 2018Ballon
jun 2018Diner
jun 2018Sjoel Deventer
mei 2018Anne
mei 2018Toch
mei 2018Geen akkoord
mei 2018Ze doen ons niets
apr 2018Moed
apr 2018Iran
apr 2018Weer
mrt 2018Haggada
mrt 2018Kim en Trump
mrt 2018Boek Hinke Piersma
mrt 2018Syrië
feb 2018Grossman
feb 2018Israël en Poetin
feb 2018Netanjahoe
feb 2018Protesten
jan 2018Impressie
jan 2018Film
jan 2018Dr. Aref
jan 2018Israëlische Arabieren
dec 2017Ambassadeurs
dec 2017Fiddler
dec 2017Trump
dec 2017Koeweitse schrijver
nov 2017Storm
nov 2017Aardbeving
nov 2017Herdenking Rabin
nov 2017Verwarrend
okt 2017Hightech perikelen
okt 2017Netanjahoe
okt 2017De Iraanse deal
okt 2017Trump moment
okt 2017Duitsland
sep 2017RM in Londen
sep 2017Mossad
sep 2017Channa
sep 2017Generaals
aug 2017Angst
aug 2017Kritiek
aug 2017Kushner
jul 2017Twitter
jun 2017Vrouwen
jun 2017Leugendetector
jun 2017Dan Bavly
jun 2017Fake News
mei 2017Geld stinkt niet
mei 2017Torpedo
mei 2017Onmacht
mei 2017Vrede?
apr 2017Sjoa
apr 2017Explosie
apr 2017Assad
mrt 2017Hamas
mrt 2017Merkel
mrt 2017Trump de Messias?
mrt 2017God
mrt 2017Een zwarte lijst
feb 2017Verwarring
feb 2017Witte Huis
feb 2017Zaken doen met Trump
feb 2017Trump behagen
jan 2017Ma’alé Adomiem
jan 2017Net Trump
jan 2017Vijf ex-chef-stafs
jan 2017Donald en Benjamin
dec 2016Friedman
dec 2016Ronit
dec 2016Pijnlijk
dec 2016Brand in Israël
nov 2016Israël en Trump
nov 2016Trump
nov 2016Qatar
okt 2016Israëlische Arabieren
sep 2016Peres
sep 2016NYT
sep 2016Nir
sep 2016Hillary
sep 2016China
aug 2016Poetin-Netanjahoe
aug 2016Hedy
aug 2016Ankie
jul 2016Bloeme Evers
jul 2016Dyab Abou Jahjah
jun 2016Asscher
jun 2016Trump
jun 2016De tijd dringt
jun 2016Lieberman
mei 2016Harakiri
mei 2016Een naar gevoel
apr 2016Moeilijk
apr 2016Andere wind
mrt 2016EU-crisis
mrt 2016Dustin
mrt 2016Zege Sanders
mrt 2016Joden in de familie
feb 2016Mead
feb 2016Olmert
feb 2016Bernie Sanders
feb 2016Vrouwen bij de Klaagmuur
jan 2016Joodse gezanten
jan 2016Gelijk
jan 2016Angst
jan 2016Geld
dec 2015Silvan
dec 2015Zee
dec 2015Sarid
dec 2015IDFA
nov 2015Nogmaals ISIS
nov 2015ISIS
nov 2015Tot de vulkaan uitbarst
nov 2015Rabin
okt 2015Eurotherapie
okt 2015TV-beelden
okt 2015Kafka
sep 2015Hek
sep 2015Barenboim
aug 2015Onthullingen
aug 2015Boemerang
aug 2015Doodstraf
aug 2015Gay Parade
jul 2015Turkije
jul 2015Wenen
jul 2015Drie maal schaamte
jul 2015Michael Oren
jun 2015Druzen
jun 2015EU – Griekenland – VS - Rusland
jun 2015Voet
jun 2015Rivlin
mei 2015Goochelen
mei 2015Nieuwe regering
mei 2015Anne Frank
apr 2015Getallen
apr 2015KNVB
apr 2015Pesach
mrt 2015Telefoontje
mrt 2015Rozen met doornen
mrt 201517 Maart
mrt 2015Bibi in de Senaat
feb 2015Angst
feb 2015Vete
feb 2015Machtsevenwicht
jan 2015Arabische partij
jan 2015Vrouwen
jan 2015Moord
jan 2015Livni
dec 2014Islammacht
dec 2014Hillary
dec 2014Democratie
nov 2014Komedie
nov 2014Sarona
nov 2014Moord
nov 2014Ha’aretz
okt 2014Intifada?
okt 2014Dollars voor Gaza
okt 2014ISIS
okt 2014Monster
sep 2014Sjana tova!
sep 2014Dialoog
sep 2014Intern zielsdebat
sep 2014Opiniepeiling
aug 2014Voor afwijkende meningen is geen plaats
aug 2014Moord
aug 2014Bovenmenselijke moed
aug 2014Bestand
jul 2014Gaza-oorlog
jul 2014Te lang
jun 2014Israël en de Palestijnse economie
jun 2014Pius de Twaalfde
jun 2014Houthakker gezocht
jun 2014Rivlin
mei 2014Paus Franciscus
mei 2014Anti-Defamation League
mei 2014Amos Oz
mei 2014Hamas
apr 2014De woede van Obama
apr 2014Geen vrede
apr 2014Corruptie en bezetting
mrt 2014Staking bij ‘buitenlandse zaken’
mrt 2014Heidegger en Arendt
mrt 2014CIDI en antisemitisme
mrt 2014Kerry als piloot
feb 2014Alice Herz-Sommer
feb 2014Water
feb 2014Premier Lieberman
feb 2014Kerry
jan 2014Shulamit Aloni
jan 2014Ivriet
jan 2014Van Bommel
jan 2014Ontboezeming
jan 2014Nieuwjaar
dec 2013De Russen komen
dec 2013Afrikanen
dec 2013Druk op Bibi
dec 2013Arik Einstein
nov 2013Iran-akkoord
nov 2013Het gewicht van de geschiedenis
nov 2013Kinderen van Teheran
nov 2013Christenen in Jeruzalem
nov 2013Goed en slecht nieuws
okt 2013Qatar
okt 2013Spijkerbroek en Twan
okt 2013Peres in Nederland
sep 2013Robama
sep 2013Bach
sep 2013Een ander Midden-Oosten
aug 2013Advies aan minister Timmermans
jul 2013Ron Demer
jul 2013Spionage
jun 2013Bedoeïenen
jun 2013Peres
jun 2013Yoram Kaniuk
jun 2013Haat
mei 2013Hannah Arendt
mei 2013Vluchten
mei 2013Koninkrijk
apr 2013Conclusie
apr 2013Voices of the Levites
apr 2013Islam
apr 2013Gas
mrt 2013Obama tovert
mrt 2013Obama in Israël: 'Yes you can'.
mrt 2013Kritiek op Nederland
mrt 2013Foto
mrt 2013Lincoln
feb 2013IJsjes
feb 2013Hartman
feb 2013Obama naar Israël
feb 2013Egypte
jan 2013Er is toekomst
jan 2013Amerikaans isolationisme
jan 2013Nieuwe verhoudingen
jan 2013Peres
dec 2012Emoties
dec 2012Omroep
dec 2012Straffen
nov 2012Verrassingen
nov 2012Als tropische regen
nov 2012Van Agt
nov 2012Indianenverhaal
nov 2012Tafelgesprek
okt 2012De Palestijnse kwestie slaapt
okt 2012Fiets
okt 2012Vervroegde algemene verkiezingen
okt 2012Voetbal
sep 2012China – Japan
sep 2012Wilders en koosjer slachten
aug 2012Schiphol
aug 2012WC in Keulen
jul 2012Atoombom op Teheran
jun 2012Mosri
jun 2012Wonder
jun 2012Vandalisme
jun 2012Tussen hoop en angst
jun 2012Dibi
mei 2012Robben
mei 2012De val van het Nederlandse kabinet
mei 2012Benzion Netanyahoe
mei 2012Gas
apr 2012Dhimmi en Wilders …
apr 2012Macht en fictie
apr 2012Philip Mok is niet meer
apr 2012Rabbijn en Islamiet
mrt 2012Verrader
mrt 2012Barak’s appartement
mrt 2012Beurs omhoog, raketten naar beneden
mrt 2012Obama en Netanyahoe
mrt 2012Paranoia
feb 2012NRC
feb 2012Besnijdenis
feb 2012Syrië
feb 2012Birobidjan
jan 2012Netanyahoe en de pers
jan 2012Goed nieuws uit Israël
jan 2012Charedisch vogeltje
dec 2011Internet
dec 2011Minaret
dec 2011Geen reden voor Israëlische angst
dec 2011Brug te ver
nov 2011Naakt
nov 2011Angst
nov 2011Na de vrijlating van Gilad Shalit
okt 2011Knoop
okt 2011Hoofdstad
sep 2011De geest van Netanyahoe
sep 2011Grote risico’s
sep 2011Zoveel dreigementen
sep 2011Zuur Turks fruit
aug 2011Nog meer lente …
jul 2011Leve de waarheid!
mei 2011Het ene geluid is het andere niet ...
apr 2011Vrijheid van godsdienst