inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Columns

Weblogs disclaimer

Salomon Bouman

Salomon Bouman (1937) was gedurende 37 jaar correspondent voor NRC-Handelsblad, De Standaard en de Nederlandse radio in Israël. Alvorens zich in 1965 in Israël te vestigen was hij parlementair verslaggever van Het Parool. Bouman studeerde internationale betrekkingen aan Science Po in Parijs en aan de Johns Hopkins University, SAIS, School for Advanced International Studies in Bologna. Voor NRC-Handelsblad berichtte hij ook uit Washington, Cairo, Amman, Cameroen, Duitsland en de meeste Oost-Europese landen. Hij woont nu in Bilthoven. Bouman heeft een zoon en dochter in Israël en vier Israëlische kleinkinderen. De afgelopen drie jaar heeft Salomon Bouman twee boek gepubliceerd: 'Israel tussen hoop en vrees, van socialistische pioniersgeest naar kapitalisme. Uitgegeven door AUP, Amsterdam University Press. En een roman 'Ontmoeting en misverstand', heilig is de drager van onheil, uitgegeven door Amphora, Amsterdam.

vrijdag 5 januari 2018

Premier Benjamin Netanjahoe is hard uitgevaren tegen de grote Israëlische Arabische gemeenschap. Tijdens een bezoek aan een Arabisch dorp beschuldigde hij hen indirect van landverraad. De rede voor deze uitval was dat Israëlische Arabieren zich niet alleen solidair verklaarden met de protesterende Palestijnen (tegen de verklaring van Trump over Jeruzalem) maar ook vlaggen van Hezbollah mee voerden. Dat was een rode lap voor zijn ogen. De Arabische gemeenschap werd eerder al door de minister van Defensie Avigdor Lieberman voorgehouden dat hun plaats niet in Israël is.

Deze anti-Arabische uitlatingen en gevoelens zijn een gevolg van het voortdurende conflict met de Palestijnen, die volgens de nieuwe Amerikaanse ambassadeur Friedman in Israël niet in bezet gebied wonen maar in bestuurd gebied. Het is maar hoe je het bekijkt. Met Trump in het Witte Huis en zijn pion als ambassadeur in Israël wordt de anti-Palestijnse-Arabische wind aangewakkerd tot een nationalistische storm.

Gelukkig heeft Israëls president Reuven Rivlin een wat humaner en realistischer kijk op de betrekkingen tussen Israëlische Joden en Israëlische Arabieren (21 procent van de Israëlische bevolking). Hij is doordrongen van de noodzaak de betrekkingen tussen Joden en Arabieren in Israël in betere banen te leiden. “Als we daar niet in slagen, zullen we onze toekomst en die van onze kinderen ruïneren.”

Niemand is daar meer van overtuigd dan Yaniv Sagee, sedert vijf jaar de doortastende directeur van Givat Haviva, een zich met succes ontwikkelende gemeenschap in Galilea voor een gedeelde samenleving.

Tijdens een vraaggesprek in Givat Haviva zei hij in de geest van de waarschuwing van Israëls president “als wij er niet in slagen in vrede samen te leven met de Arabieren is dat het einde van onze democratie, van het zionisme en verliezen we ons land.”

Het lijkt vechten tegen de bierkaai maar Yaniv Sagee is er met het ontwikkelen van ingenieuze educatieve en sociale programma’s in geslaagd Israëlische Joden en Israëlische Arabieren, jong en oud, samen te brengen. Wat vijf jaar geleden klein begon, breidt zich als een inktvlek uit over het land met als welkom bijverschijnsel financiële ondersteuning door de Israëlische regering.

Idealisten van dit formaat met zoveel visie en succes zijn zeldzaam in Israël.

De ziel van Yaniv is bevrucht in de linkse, idealistische kibboetsbeweging Hashomer Hatsa’ier, de bakermat van Givat Haviva. Vanaf 1949 heeft deze kibboetsbeweging zich ingezet voor toenadering tot de Israëlisch Arabische gemeenschap die na de Onafhankelijkheidsoorlog in de Joodse staat bleef. Deze toenaderingspoging is gestrand op de verrechtsing van de Israëlische politieke realiteit, in het bijzonder na de oorlog van 1967, toen Israël een bezettende mogendheid werd.

De betrekkingen tussen Joden en Arabieren kwamen op scherp te staan als gevolg van de onlusten in oktober 2000 in Wadi Ara. De Israëlische politie/grenspolitie schoot toen twaalf Israëlische Arabieren dood en verwondde er tientallen.

“Vanaf dat moment”, zegt Yaniv, “definiëren de Arabieren in ons land zich niet meer als Israëlische Arabieren maar als Palestijnse Arabieren.’ (Voor de duidelijkheid van dit artikel heb ik Palestijnse Arabieren in Israël omschreven als Israëlische Arabieren en/of Arabieren om verwarring met Palestijnen in de bezette gebieden te voorkomen.)

Met als uitgangspunt het scheppen van een “gezamenlijke samenleving”, heeft Yaniv zich ingezet om het geschokte vertrouwen tussen beide gemeenschappen te herwinnen. Om dat van de basis af in gang te zetten heeft hij vijf programma’s ontwikkeld: educatie voor een gezamenlijke samenleving, gemeentelijke en regionale samenwerking, gelijkheid, taalonderricht – Arabisch voor Joden en Hebreeuws voor Arabieren – en het beleggen van conferenties.

Enkele basisgegevens: ruim twintig procent van de Israëlische bevolking (ruim 8.6 miljoen) is Arabisch, zestig procent van de Israëli’s heeft nooit een Palestijns Arabisch dorp in Israël bezocht, slechts twee procent van de Arabieren heeft een hypotheek gekregen, tienduizend Israëlisch Arabieren studeren aan Palestijnse universiteiten op de Westelijke Jordaanoever, in Nabloes, aan de Arab-American University in Jenin, Bir-Zeit en het Islamitisch College in Hebron. Duizenden anderen studeren in landen als Roemenië, Hongarije en Rusland.

Hoe doorbreek je deze realiteit?

Met Givat Haviva als de spil in een gebied met een grote Arabische bevolking is Yaniv Sagee aan de slag gegaan. Omdat hij uit de idealistische kibboetsbeweging Hashomer Hatsa’ier komt “ben ik voor de Arabieren koosjer”, zegt hij. “Ze vertrouwen me.”

De nadruk van zijn visie ligt op een gezamenlijke educatie voor jonge en oudere kinderen, om de scheiding tussen Arabische en Joodse kinderen te overbruggen. Eén van de belangrijkste programma’s is het onderwijzen van Hebreeuws aan Arabische kinderen door Israëlische onderwijzers en Arabisch door Arabische onderwijzers aan Israëlische Joodse kinderen. Volgens Yaniv Sagee is dit programma zo succesvol dat de regering geld heeft uitgetrokken om salarissen van deze onderwijzers te financieren.

De beslissing van de fanatiek anti-Palestijnse minister van Onderwijs Naftali Bennett om zijn buidel te trekken, wordt ingegeven door de demografische ontwikkeling in Israël. Over twintig jaar bestaat de helft van de Israëlische bevolking (nu dus 8.6 miljoen) uit charediem (ultra-orthodoxe Joden) en Arabieren. Deelname van deze bevolkingsgroepen aan het economisch proces is volgens minister Bennett van essentieel belang voor de verdere ontwikkeling van de Israëlische economie. “Arabische kinderen van vijftien en zestien jaar kunnen zich niet of nauwelijks in het Hebreeuws uitdrukken”, zegt Yaniv. “Daar moet verandering in komen.” Minister Bennet heeft dat begrepen en steunt zijn onderwijsprogramma. Bennet is tegen de stichting van een Palestijnse staat, maar steunt wel het idee van economische ontplooiing van de Palestijnse autoriteit. Dat is de ideologische draad die zijn steun aan Givat Haviva verklaart.

Het zich snel ontwikkelende onderwijs in beide talen bereikt volgens Yaniv Sagee reeds tachtigduizend leerlingen en zal – indien de overheid de salariëring van honderd leraren op zich neemt in plaats van de 67 nu – kunnen uitgroeien tot tweehonderdduizend leerlingen verspreid over heel Israël. Yaniv Sagee hecht er grote waarde aan dat zijn concept van een “gezamenlijke gemeenschap” gehoor vindt bij de Israëlische overheid. “Het zou goed en mooi zijn als de overheid het hele programma overnam. Dan heb ik mijn doel bereikt”, zegt hij. Zover is het nog niet. Het begin is er, maar de verdere groei van de programma’s van Givat Haviva – er komt ook een hightech middelbare school op de campus – is nog sterk afhankelijk van internationale fundraising en bijdragen uit Duitsland, van de EU en van stichtingen van Vrienden van Givat Haviva in verschillende landen.

Het samenbrengen van kleuters en jongeren uit beide gemeenschappen heeft in Givat Haviva tastbare vormen aangenomen. Op de campus van deze op een kibboets lijkende gemeenschap is een kleuterschool voor kinderen uit beide gemeenschappen, een middelbare school, er zijn slaapzalen voor jongeren, er is een ontmoetingsplaats voor Arabische vrouwen uit de omliggende dorpen, er is een taallab voor de studie van beide talen, er zijn sportvelden, er is een gemeenschappelijke eetzaal, en een art-centrum met grote tentoonstellingsruimten voor artiesten en kunstenaars. “Kunst verbindt”, zegt Yaniv tijdens ons bezoek van de grote tentoonstellingsruimte.

Een hoogtepunt in de ontwikkeling van Givat Haviva als centrum voor een gezamenlijke samenleving is de geplande opening in september 2018 van een internationale school voor jongeren uit Israël en uit de wereld. De studenten zullen twee jaar op de campus in Givat Haviva verblijven en zullen studeren in het Engels, hetgeen hen in staat zal stellen door de beste universiteiten te worden geaccepteerd. De nadruk van deze ‘incubator’ ligt op het vormen van een kader voor leiderschap in een gezamenlijke samenleving.

Regionale samenwerking tussen kibboetsen en Arabische dorpen en steden is ook een van de speerpunten voor het scheppen van de voorwaarden voor een gezamenlijke samenleving. Het aanleggen van een fiets- en wandelpad dat gemeenschappen in de regio van Givat Haviva doorkruist, is één van dergelijke projecten in uitvoering.

Yaniv Sagee (oud-parachutist van een elite eenheid) heeft de legerleiding ervan overtuigd dat het in het belang van de coëxistentie is de kleine militaire basis in Givat Haviva te sluiten. Toen ik er was, zag ik een soldate. “Dat is niet de bedoeling”, zei Elja Schwarz, mijn Nederlandse begeleider van de Nederlandse stichting Vrienden van Givat Haviva. “De Israëlische Arabieren zijn hypergevoelig voor militairen.”

Delen |

Reacties

Henk J. Huyser

vrijdag 5 januari 2018
Als oud-voorzitter van Givat Haviva Nederland dankt ik Salomon voor zijn positieve update van de spirit in Givat Haviva dat ik verscheidene malen mocht bezoeken en hoop op toekomst aanwakkerde.

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
aug 2019Waarschuwing
aug 2019Haat
aug 2019Els
jul 2019Peretz
jul 2019Barak
jul 2019Lakmoestest
jun 2019Assimilatie
jun 2019Verdelers
jun 2019Verrechtsing
jun 2019Aangebrand
mei 2019Hightech
mei 2019Droomvrede
mei 2019Donkere wolken
mei 2019Gaza
mei 2019Excessen
apr 2019Geen Palestijnse staat
apr 2019Zure vruchten
apr 2019Verkiezingen
mrt 2019Vergif
mrt 2019Ilhan Omar
mrt 2019Mark Blaisse
mrt 2019Amandelen
mrt 2019Macht
feb 2019Polen
feb 2019Knops
feb 2019Gantz
feb 2019Analyse
jan 2019Democratie
jan 2019Oz
dec 2018Yaniv Sagee
dec 2018Netanjahoe
nov 2018Haat
nov 2018Luns en de Golan
nov 2018Mini-oorlog
nov 2018Jan Brokken
nov 2018Pittsburgh
okt 2018De Amerikaanse Israël-lobby
okt 2018israël en Saoedi-Arabië
okt 2018Songfestival
okt 2018Twee maal Israël
sep 2018Naar sjoel
sep 2018UNRWA
aug 2018Indië
aug 2018Krom denken
aug 2018Overpeinzingen
aug 2018Hitler
jul 2018Israël rechts
jun 2018Zuurstof
jun 2018Ballon
jun 2018Diner
jun 2018Sjoel Deventer
mei 2018Anne
mei 2018Toch
mei 2018Geen akkoord
mei 2018Ze doen ons niets
apr 2018Moed
apr 2018Iran
apr 2018Weer
mrt 2018Haggada
mrt 2018Kim en Trump
mrt 2018Boek Hinke Piersma
mrt 2018Syrië
feb 2018Grossman
feb 2018Israël en Poetin
feb 2018Netanjahoe
feb 2018Protesten
jan 2018Impressie
jan 2018Film
jan 2018Dr. Aref
jan 2018Israëlische Arabieren
dec 2017Ambassadeurs
dec 2017Fiddler
dec 2017Trump
dec 2017Koeweitse schrijver
nov 2017Storm
nov 2017Aardbeving
nov 2017Herdenking Rabin
nov 2017Verwarrend
okt 2017Hightech perikelen
okt 2017Netanjahoe
okt 2017De Iraanse deal
okt 2017Trump moment
okt 2017Duitsland
sep 2017RM in Londen
sep 2017Mossad
sep 2017Channa
sep 2017Generaals
aug 2017Angst
aug 2017Kritiek
aug 2017Kushner
jul 2017Twitter
jun 2017Vrouwen
jun 2017Leugendetector
jun 2017Dan Bavly
jun 2017Fake News
mei 2017Geld stinkt niet
mei 2017Torpedo
mei 2017Onmacht
mei 2017Vrede?
apr 2017Sjoa
apr 2017Explosie
apr 2017Assad
mrt 2017Hamas
mrt 2017Merkel
mrt 2017Trump de Messias?
mrt 2017God
mrt 2017Een zwarte lijst
feb 2017Verwarring
feb 2017Witte Huis
feb 2017Zaken doen met Trump
feb 2017Trump behagen
jan 2017Ma’alé Adomiem
jan 2017Net Trump
jan 2017Vijf ex-chef-stafs
jan 2017Donald en Benjamin
dec 2016Friedman
dec 2016Ronit
dec 2016Pijnlijk
dec 2016Brand in Israël
nov 2016Israël en Trump
nov 2016Trump
nov 2016Qatar
okt 2016Israëlische Arabieren
sep 2016Peres
sep 2016NYT
sep 2016Nir
sep 2016Hillary
sep 2016China
aug 2016Poetin-Netanjahoe
aug 2016Hedy
aug 2016Ankie
jul 2016Bloeme Evers
jul 2016Dyab Abou Jahjah
jun 2016Asscher
jun 2016Trump
jun 2016De tijd dringt
jun 2016Lieberman
mei 2016Harakiri
mei 2016Een naar gevoel
apr 2016Moeilijk
apr 2016Andere wind
mrt 2016EU-crisis
mrt 2016Dustin
mrt 2016Zege Sanders
mrt 2016Joden in de familie
feb 2016Mead
feb 2016Olmert
feb 2016Bernie Sanders
feb 2016Vrouwen bij de Klaagmuur
jan 2016Joodse gezanten
jan 2016Gelijk
jan 2016Angst
jan 2016Geld
dec 2015Silvan
dec 2015Zee
dec 2015Sarid
dec 2015IDFA
nov 2015Nogmaals ISIS
nov 2015ISIS
nov 2015Tot de vulkaan uitbarst
nov 2015Rabin
okt 2015Eurotherapie
okt 2015TV-beelden
okt 2015Kafka
sep 2015Hek
sep 2015Barenboim
aug 2015Onthullingen
aug 2015Boemerang
aug 2015Doodstraf
aug 2015Gay Parade
jul 2015Turkije
jul 2015Wenen
jul 2015Drie maal schaamte
jul 2015Michael Oren
jun 2015Druzen
jun 2015EU – Griekenland – VS - Rusland
jun 2015Voet
jun 2015Rivlin
mei 2015Goochelen
mei 2015Nieuwe regering
mei 2015Anne Frank
apr 2015Getallen
apr 2015KNVB
apr 2015Pesach
mrt 2015Telefoontje
mrt 2015Rozen met doornen
mrt 201517 Maart
mrt 2015Bibi in de Senaat
feb 2015Angst
feb 2015Vete
feb 2015Machtsevenwicht
jan 2015Arabische partij
jan 2015Vrouwen
jan 2015Moord
jan 2015Livni
dec 2014Islammacht
dec 2014Hillary
dec 2014Democratie
nov 2014Komedie
nov 2014Sarona
nov 2014Moord
nov 2014Ha’aretz
okt 2014Intifada?
okt 2014Dollars voor Gaza
okt 2014ISIS
okt 2014Monster
sep 2014Sjana tova!
sep 2014Dialoog
sep 2014Intern zielsdebat
sep 2014Opiniepeiling
aug 2014Voor afwijkende meningen is geen plaats
aug 2014Moord
aug 2014Bovenmenselijke moed
aug 2014Bestand
jul 2014Gaza-oorlog
jul 2014Te lang
jun 2014Israël en de Palestijnse economie
jun 2014Pius de Twaalfde
jun 2014Houthakker gezocht
jun 2014Rivlin
mei 2014Paus Franciscus
mei 2014Anti-Defamation League
mei 2014Amos Oz
mei 2014Hamas
apr 2014De woede van Obama
apr 2014Geen vrede
apr 2014Corruptie en bezetting
mrt 2014Staking bij ‘buitenlandse zaken’
mrt 2014Heidegger en Arendt
mrt 2014CIDI en antisemitisme
mrt 2014Kerry als piloot
feb 2014Alice Herz-Sommer
feb 2014Water
feb 2014Premier Lieberman
feb 2014Kerry
jan 2014Shulamit Aloni
jan 2014Ivriet
jan 2014Van Bommel
jan 2014Ontboezeming
jan 2014Nieuwjaar
dec 2013De Russen komen
dec 2013Afrikanen
dec 2013Druk op Bibi
dec 2013Arik Einstein
nov 2013Iran-akkoord
nov 2013Het gewicht van de geschiedenis
nov 2013Kinderen van Teheran
nov 2013Christenen in Jeruzalem
nov 2013Goed en slecht nieuws
okt 2013Qatar
okt 2013Spijkerbroek en Twan
okt 2013Peres in Nederland
sep 2013Robama
sep 2013Bach
sep 2013Een ander Midden-Oosten
aug 2013Advies aan minister Timmermans
jul 2013Ron Demer
jul 2013Spionage
jun 2013Bedoeïenen
jun 2013Peres
jun 2013Yoram Kaniuk
jun 2013Haat
mei 2013Hannah Arendt
mei 2013Vluchten
mei 2013Koninkrijk
apr 2013Conclusie
apr 2013Voices of the Levites
apr 2013Islam
apr 2013Gas
mrt 2013Obama tovert
mrt 2013Obama in Israël: 'Yes you can'.
mrt 2013Kritiek op Nederland
mrt 2013Foto
mrt 2013Lincoln
feb 2013IJsjes
feb 2013Hartman
feb 2013Obama naar Israël
feb 2013Egypte
jan 2013Er is toekomst
jan 2013Amerikaans isolationisme
jan 2013Nieuwe verhoudingen
jan 2013Peres
dec 2012Emoties
dec 2012Omroep
dec 2012Straffen
nov 2012Verrassingen
nov 2012Als tropische regen
nov 2012Van Agt
nov 2012Indianenverhaal
nov 2012Tafelgesprek
okt 2012De Palestijnse kwestie slaapt
okt 2012Fiets
okt 2012Vervroegde algemene verkiezingen
okt 2012Voetbal
sep 2012China – Japan
sep 2012Wilders en koosjer slachten
aug 2012Schiphol
aug 2012WC in Keulen
jul 2012Atoombom op Teheran
jun 2012Mosri
jun 2012Wonder
jun 2012Vandalisme
jun 2012Tussen hoop en angst
jun 2012Dibi
mei 2012Robben
mei 2012De val van het Nederlandse kabinet
mei 2012Benzion Netanyahoe
mei 2012Gas
apr 2012Dhimmi en Wilders …
apr 2012Macht en fictie
apr 2012Philip Mok is niet meer
apr 2012Rabbijn en Islamiet
mrt 2012Verrader
mrt 2012Barak’s appartement
mrt 2012Beurs omhoog, raketten naar beneden
mrt 2012Obama en Netanyahoe
mrt 2012Paranoia
feb 2012NRC
feb 2012Besnijdenis
feb 2012Syrië
feb 2012Birobidjan
jan 2012Netanyahoe en de pers
jan 2012Goed nieuws uit Israël
jan 2012Charedisch vogeltje
dec 2011Internet
dec 2011Minaret
dec 2011Geen reden voor Israëlische angst
dec 2011Brug te ver
nov 2011Naakt
nov 2011Angst
nov 2011Na de vrijlating van Gilad Shalit
okt 2011Knoop
okt 2011Hoofdstad
sep 2011De geest van Netanyahoe
sep 2011Grote risico’s
sep 2011Zoveel dreigementen
sep 2011Zuur Turks fruit
aug 2011Nog meer lente …
jul 2011Leve de waarheid!
mei 2011Het ene geluid is het andere niet ...
apr 2011Vrijheid van godsdienst