inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Columns

Weblogs disclaimer

Simon Soesan

Simon Soesan (1956, Beverwijk) woont sinds 1973 in Haifa, Israël, waar hij zijn eigen sales-en-marketing bureau had. Tegenwoordig is hij vertegenwoordiger van Keren Hayesod – United Israel Appeal in Duitsland. Soesan is bekend van columns in diverse Nederlandse bladen, zoals NRC-Handelsblad, het Reformatorisch Dagblad, Israël Actueel en het Nieuw Israelietisch Weekblad. Zijn korte verhalen werden gebundeld in 'Pita met hagelslag' (2005) en ‘Patatje vrede’ (2007), 'Apoetaah' (2016) is zijn derde boek en in juni 2018 is 'Ik ben jij' verschenen. Zijn familie en vriendschappen met Joden, Moslims en Christenen, inspireren hem bij het schrijven.

vrijdag 16 maart 2012

‘Maar ik wil gewoon in het leger dienen! Net als iedereen!’ riep Ido verontwaardigd. Yunis keek me afwachtend aan. Ruth zweeg.

Ze was eind jaren tachtig als vrijwilligster naar een kibboets gekomen, Ruth. Ze werd verliefd op een kibboetsnik en trouwde met hem. Op Cyprus. Want niet iedereen die in ons land wil trouwen, kan trouwen. Soms moet dat in het buitenland. Haar man kwam om bij een legeractie in Libanon en Ruth bleef met Ido achter. Van ons had ze weinig hulp nodig: ze werkte hard, maar maakte ook veel tijd vrij voor Ido, die opgroeide als het evenbeeld van zijn vader, alleen in een blonde uitvoering.

Toen Ido merkte dat zijn klasgenoten hun legerorders begonnen te krijgen, wachtte hij rustig af. Nadat al zijn vriendjes al medisch waren getest, belde hij het legerkantoor voor rekrutering en informeerde waar zijn oproep bleef. Die oproep bleek er niet te zijn. Ido maakte zelf een afspraak om dit uit te zoeken en nadat hij had begrepen waar de schoen wrong, vroeg hij of hij even bij ons langs kon komen. Yunis was toevallig net bij ons op de koffie en hij keek geamuseerd op toen Ido kwam binnenlopen.

‘Wat krijg jij thuis te eten, zeg? Wat een reus! Wat is-ie lang! En die schouders! Net zijn vader!’ was de reactie van mijn vriend. Na de gebruikelijke begroetingen regelde Ido een stoel voor zijn trots glimlachende moeder die met hem was meegekomen. Toen iedereen eenmaal was voorzien van koffie, vertelde Ido dat hem door het legerkantoor voor rekrutering was meegedeeld dat zijn moeder volgens hun gegevens niet Joods was en dat hij daarom, als niet-Jood, geen dienstplicht had. Uiteraard kon hij zich wél vrijwillig melden.

‘Ik heb zelf destijds niet eens gewacht op een oproep en heb me vrijwillig aangemeld’ vertelde ik. Ido zuchtte. ‘Ja zeg, in het stenen tijdperk waren de dingen echt anders, maar we hebben het over nu’ was zijn reactie.
Ik negeerde deze steek onder water en keek Yunis aan. ‘Maar jij bent toch Joods?’ vroeg hij Ruth. ‘Mijn vader was Joods, mijn moeder had een Joodse vader. Ik ben in Engeland opgevoed in een liberale gemeente. Ido heeft, zoals jullie weten, gewoon een Joodse opvoeding gekregen. We hebben er nooit bij stilgestaan dat ik in Israël niet zou worden gezien als Jodin. In Engeland was er geen probleem: op school werd ik vaak zelfs uitgemaakt voor rotjood ...’ luidde haar wrange antwoord.
Uiteindelijk spraken we af dat ik met Ido zou meegaan naar zijn volgende afspraak met het legerkantoor voor rekrutering.

Op die bewuste dag haalde ik hem op en samen reden we naar de kazerne. ‘Mijn vader had ze alle hoeken van het legerterrein laten zien’ mijmerde Ido. ‘Nou, dan zullen we vandaag in zijn geest handelen’ beloofde ik hem.
Ons ontvangstcomité bestond uit twee officieren: de een was verantwoordelijk voor het oproepen van rekruten, de ander was een vertegenwoordiger van het legerrabbinaat. Beiden begonnen met een beleefde uitleg en herhaalden in grote lijnen wat we al wisten: Ido was welkom in het leger, maar als vrijwilliger, want zijn moeder was niet Joods. De rabbijn maakte echter één klein foutje. Hij eindigde zijn betoog met de zin: ‘Wij moeten ervoor waken dat het Joodse volk ‘tehor’ (oftewel: zuiver) blijft.’
Ido keek bezorgd opzij – hij kent me langer dan vandaag – en legde zijn hand waarschuwend op de mijne. Maar dat mocht niet baten.
‘Neemt u mij niet kwalijk, ik verstond niet goed wat u zei’ merkte ik onschuldig op. De rabbijn voelde nattigheid en kuchte. Ik brandde los. ‘Hoe tehor/zuiver denkt u dat we moeten zijn? Ik geloof dat er zo’n zeventig jaar geleden ook mensen waren die dat begrip hanteerden. Dus hoe zuiver wilt u het hebben? Dacht u misschien dat Mozes er net zo heeft uitgezien als u: blank en met blauwe ogen? En zijn alle nazaten van Mozes volgens u dan dus niet Joods? U weet toch wel dat Tsiporah écht niet Joods was? In dít geval hebben we het over een vrouw die een Joodse vader heeft en wier moeder ook een Joodse vader had, die trouwens samen met zijn niet-Joodse vrouw in Treblinka is afgeslacht, maar dat waren natuurlijk de Duitsers en wat weten die nu af van raszuivere Joden?’

De rabbijn was even met stomheid geslagen en keek hoe ik enige aantekeningen maakte. ‘Zo bedoelde ik het niet ...’ begon de rabbijn. Zijn collega bestudeerde geconcentreerd de vloer. ‘Legt u het dan maar uit’ zei ik hoffelijk. ‘Ik vind dit reuze interessant. Ik weet zeker dat vele burgers willen weten dat u ervoor zorgt dat wij een zuiver volk blijven.’ Langzaam verwijderde ik Ido’s hand, die inmiddels in mijn arm kneep.
‘Maar voordat u antwoordt’ onderbrak ik hem, net toen hij verder wilde gaan, ‘wil ik weten of u het boek Ruth toevallig ook kent. U weet wel: ‘jouw volk is mijn volk’ en zo. Toevallig heet de moeder van deze jongen Ruth, zij is legerweduwe en Ido hier is besneden, Joods opgevoed, als legerwees heeft hij een pracht bar mitswa aangeboden gekregen, nota bene door de opperbevelhebber zelf, en u zegt me nu dat hij niet echt Joods is?’ Ik maakte nog een aantekening. ‘Misschien moeten we je naar een Joodse school sturen’ zei ik tegen Ido. ‘Wacht even, je was al twaalf jaar op een Joodse school ... hmmm’ peinsde ik hardop en schreef verder.

De collega van de rabbijn schraapte de keel. ‘U bent van personeelszaken?’ vroeg ik hem beleefd. De man knikte. Ik legde mijn militaire identiteitskaart op tafel. Noteert u mijn persoonlijke identificatienummer maar, dan kan uw collega meteen even controleren of ik wel zuiver ben’, suggereerde ik laconiek.
De twee officieren excuseerden zich even en liepen het kantoor uit voor overleg. De man van personeelszaken kwam na enkele minuten alleen terug, rondde het gesprek af onder de toezegging dat hij zo snel mogelijk van zich zou laten horen.

Dat was een jaar geleden. Ido is uiteraard opgeroepen om in ons leger te dienen. Dit jaar, op Onafhankelijkheidsdag, was hij uitgenodigd bij president Peres, uit wiens handen hij een onderscheiding kreeg als uitmuntend soldaat, een eer die slechts weinigen van onze hoe dan ook uitmuntende soldaten wordt verleend.
Ruth gaat mee.
Want ons volk is haar volk, en waar wij ook gaan, gaat ook zij.

Met Ido.

© Simon Soesan

Delen |

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
aug 2019Ontspoord, macht en verbeelding
jul 2019Bij hoog en laag
jun 2019Omgekeerde wereld
mei 2019Een kaart uit het verleden
apr 2019Kiezen
mrt 2019Gids voor de verwarde Israëlvolger
mrt 2019Nechama gaf een kus … aan mij en m’n zus
mrt 2019Niet uit hun naam
feb 2019Ik wil die naam terug
feb 2019Westerbork
jan 20196, 7
dec 2018Sapperdeflap – סאפרדפלאפ
nov 2018Dubbelganger
nov 2018Saba! Kijk mij eens!
nov 2018Antisemitisme? Prima toch?
okt 2018Veilig weer naar buiten
aug 2018Allemaal Israëli's
mei 2018Inpakken en wegwezen
mrt 2018Pesachfikkie met saba
mrt 2018Nee, nee en nog eens nee
mrt 2018Lente
feb 2018Wokkiewokkie
feb 2018Cadeautjes
dec 2017Get a life
dec 2017Ada
nov 2017Little criminals
nov 2017Sjalom chavera
nov 2017El Al
okt 2017Saba, water!
sep 2017UNEPTZO
sep 2017Bomba!
sep 2017Modern antisemitisme
aug 2017Bij de neus genomen
aug 2017Dubbele moraal
jun 2017Beschaamd
jun 2017De grote zorgen van Brave Burger S (BBS) – een waar gebeurd verhaal
mei 2017Chajaliem bodediem
apr 2017De nieuwe Jood
apr 2017Gematst
mrt 201775 jaar later, 79 namen
mrt 2017BN onder de BN'ers
mrt 2017Über alles
feb 2017Taxi Frankfurt
feb 2017Het lucifersdoosje
feb 20172 minuten, 37 seconden
feb 2017Bayt Cham
jan 2017Wraak is zoet
jan 2017Wij, het probleem
jul 201655432
jun 2016Piekiediekie
jun 2016Terreur
mei 2016Nee, saba!
mei 201647
mei 2016Am Jisraeel Chai
apr 2016Lone soldiers
apr 2016Opa, loop toch niet zo snel
mrt 2016Saba Balagan
mrt 2016Tekenles
feb 2016Dag speen!
feb 2016Dol fijn
feb 2016Stampen
jan 2016Heppikniegedaan
jan 2016Koekel met 350
jan 2016Vuurwerk
dec 2015Wintermarkt
dec 2015Feest der Feesten
nov 2015Ter informatie
nov 2015Steek je rijk (oftewel Steek van de week)
okt 2015Wat een spreker is die man
okt 2015Bezorgd
okt 2015Tot de volgende keer
sep 2015Op het terras
aug 2015Waar is Menachem?
aug 2015Dagje Dachau
aug 2015Voor de duidelijkheid
aug 2015Praatjes vullen geen straatjes
jul 2015Snurk
jul 2015Mijn mooie overhemd
jul 2015Geen probleem
jun 2015Sharien en de soldaten
jun 2015Ver-keuring
jun 2015Antisemitisme op Sicilië
mei 2015... aldus Mantsoer
mei 2015De smeichelaar
mei 2015Family Business
mei 2015De rotonde
apr 201567 jaar Israël
apr 2015Pesach-tsores
apr 2015Antisemieten
mrt 2015De Vrijmatzeballen – een duizenden jaren oud geheim gedeeltelijk ontrafeld
mrt 2015Eén li eretz acheret – ik heb geen ander land
feb 2015Het lek
feb 2015De bofkonten
feb 2015De verkleedpartij
jan 2015Terug naar de hel
jan 2015Je suis … wat …?
jan 2015Vader weet het beter
dec 2014De achterste rij in sjoel met Chanoeka …
dec 2014Gratis Krant
dec 2014De Karmelieten
nov 2014Samen. Leven.
nov 2014Wat een schandaal!
nov 2014Medor ledor
nov 2014De Makollet
okt 2014Dankbaar
okt 2014Justitie
okt 2014Ziekenfonds
okt 2014Een mitswe doen
okt 2014Vast wel
sep 2014Wij geloven in vrede
sep 2014Te gast
sep 2014Duitse worst
sep 2014Neumann
aug 2014Het verhaal van Chamdi en Maria
aug 2014Tsadok
aug 2014Inpakken en wegwezen
aug 2014Het tunnelongeluk
jul 2014Laat me niet lachen
jul 2014Absurd
jun 2014Omgekeerde wereld
jun 2014Deurtje open, deurtje dicht
jun 2014Technion
jun 2014Moederdag
mei 2014Spin
mei 2014Stom-Stom
mei 2014Israël en de wereldkaart
mei 2014En uw naam is?
mei 2014Kinderen van
apr 2014Het jaar erna
apr 2014Apoetaah!
mrt 2014Sprookje
mrt 2014Kleine boodschap
mrt 2014Grapjas
mrt 2014Traditie, traditie
feb 2014Echt Hollands
feb 2014Doen we meteen!
feb 2014De blinde wacht
feb 2014De mesjoggene hond
jan 2014Joodse Stamppot
jan 2014De kip en de hond
jan 2014Lachen met Arik
jan 2014Daarom!
jan 2014Woord van het jaar
dec 2013Een verhaal van twee steden
dec 2013Hier ben ik thuis
dec 2013Hesped voor mijn moeder
dec 2013Yunis en de kaarsjes
nov 2013Lo Janoem We Lo Jisjan
nov 2013Dag vriend
nov 2013Klikken of knippen
nov 2013En gij gelooft het
nov 2013Mijn collega
okt 2013Traditie
okt 2013Het antwoord op de vraag
okt 2013Briefje aan Driesje (en Gretteke)
sep 2013Negentig
sep 2013Im een ani li, mi li?
aug 2013Chag Sameach
aug 2013IJzeren koepels
aug 2013De hitte van juli-augustus
jul 2013Cadeautje
jul 2013Ramadan
jul 2013Mijn vriend Ahmed
jun 2013Kan jou wat schelen!
jun 2013De Dode Zee
jun 2013Nooduitgang
jun 2013De toekomst
mei 2013Anders nog iets?
mei 2013Vriendjespolitiek
mei 2013Kaaskoppen
mei 2013Lag B'Omer
apr 2013Ladies and gentlemen: we have him!
apr 2013Gekke Yuval
apr 201368 Jaar later
apr 2013Simon Caun, één van de zes miljoen
mrt 2013Oy – Bama ...
mrt 2013De vijfde zoon
mrt 2013Dit is het enige land
mrt 2013Het complot
mrt 2013Twitter
feb 2013Bij de beesten af
feb 2013Een boom van een vent
feb 2013Een nieuw parlement
feb 2013De show
jan 2013Rubik’s kubus
jan 2013De hoop van de toekomst
jan 2013Geluidsoverlast
jan 2013Jihad is een miljoen waard
dec 2012Aliyah
dec 2012Eén van de honderdtweeënveertig
dec 2012De gouden wc
nov 2012Verkeerd adres
nov 2012Mein Shtetl brennt
nov 2012Krachtpatser
nov 2012Amsterdam Klezmer Band
nov 2012Circus
okt 2012De agressor
okt 2012De Armeense Elvis
okt 2012Stoelendans
okt 2012De Italiaanse school
sep 2012Excuses aan Ban Ki Moon
sep 2012Licht uit, spot aan
aug 2012Alles is overleefbaar?
aug 2012Aardbeien
jul 2012Wij, burgers van Israël
jul 2012De maan die boven ons schijnt
jun 2012De Palestijnse ramp
jun 2012Vier vingers en een duim
jun 2012De drollenbrigade
jun 2012Geluk
jun 2012Club 504 viert zestig
mei 2012Verontschuldigingen
mei 2012Maakt u zich vooral niet druk
mei 2012Welke Roemeen?
mei 2012Gewetenloos
apr 2012Onafhankelijk
apr 2012'Meant to go, not to stop ...`
apr 2012Het verloren volk gevonden?
apr 2012De overbodige stoel
mrt 2012Sterke verhalen
mrt 2012Het is niet elke dag Poerim!
mrt 2012Het verhaal van Ruth
mrt 2012De geschiedenisles
mrt 2012Jiddisje Kop
feb 2012Gorilla
feb 2012Rochamma
feb 201290 Kilometer van Haifa
feb 2012Het wonderkind
jan 2012Goed dat er politie is
jan 2012Petje af
jan 2012Hoop van de toekomst
dec 2011Het licht van de Almachtige
dec 2011De laatsten
dec 2011En Anwar redt er vier
dec 2011Sje Hichianoe
nov 2011Praatjesmaker
nov 2011Achmed Ismail Chatib
nov 2011Geinponem
nov 2011De uitzondering op de regel
okt 2011Deis je
okt 2011En de zonen keerden terug naar hun grenzen
okt 2011De eerlijke dokter
okt 2011Dakwerk
sep 2011Beste wensen
sep 2011Gekke Shai
sep 2011En ze moedigt militaire dienst aan!
sep 2011Staatsgeheim
sep 2011Het is ook nooit goed
aug 2011Verkeerd verbonden
jul 2011Mary - Miriam
jul 2011Onverdoofd
jul 2011Gekke Achmed
jun 2011Lachen met de man van 9 miljard
jun 2011Het verhaal van Chamdi en Maria
jun 2011De laatste der Zitany's
jun 2011Sjeintje Boterkoek
mei 2011Het gespetter, niet de steak
mei 2011De wandelclub
mei 2011De geschiedenisles
mei 2011Je lacht je dood
apr 2011Sprakeloos
apr 2011Wat deze avond verschilde
apr 2011De Koffer
apr 2011Een klein symbool
apr 2011Licht uit, spot aan
mrt 2011De mesjoggene hond
mrt 2011Yunis
mrt 2011Dankzij de redders van mijn ouders
mrt 2011Soldate X