inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Columns

Weblogs disclaimer

Eva van Sonderen

Eva van Sonderen (1948) studeerde Engels aan het Nutsseminarium en sociologie/sociale geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Daarnaast verdiepte ze zich in Jungiaanse psychologie en later in het werken aan dromen in droomgroepen (o.l.v.Robert Bosmak). Ze ging aan de slag als vertaalster en free-lance journaliste, publiceerde her en der verhalen en artikelen, o.a. in De Gids, De Groene Amsterdammer en Bres. Eva werkte mee aan het boek 'Israel: een blanco cheque?' (Amphora/Van Gennep 1983). Van 1985 tot 1988 maakte ze deel uit van de vrouwengroep De Nieuwe Wilden in de Poëzie, o.l.v.Elly de Waard. Vanaf 1990 was ze correspondente voor het NIW in Israël. Een aantal jaren heeft ze bijdragen geschreven voor Levend Joods Geloof en het Jonag Bulletin. In 2016 is ze opgehouden met haar werk als sociaal rapporteur in het kader van de WUV. Zo heeft ze nu volop tijd voor andere interesse gebieden, zoals theorie en practijk van traumaverwerking in dromen;alternatieve geneeswijzen, zoals Emotional Freedom Technique (‘Tapping’), Johrei,( Japans) en de door de Nederlandse Mireille Mettes onwikkelde MIR-zelfhelings methode.

vrijdag 10 mei 2019

Het is vandaag Jom Hazikaron, de herdenkingsdag voor de 23.471 soldaten die zijn gesneuveld bij het verdedigen van de staat Israël, en voor de 3150 slachtoffers van terreuraanvallen. Gisteravond om acht uur weerklonken sombere sirenes en was er een ceremonie bij de Kotel (de westelijke tempelmuur). In Tel Aviv hielden circa 9000 Israëli’s en tientallen Palestijnen een gezamenlijke herinneringsceremonie in het Yarkon-park, georganiseerd door Strijders voor Vrede en de Cirkel van Ouders, beide organisaties van Palestijnen en Israëli’s die familie en geliefden hebben verloren. Het ministerie van Defensie had Palestijnse deelnemers van de Westoever geen toegangspas voor Israël willen geven, maar werd teruggefloten door het Hooggerechtshof: honderd Palestijnen moesten worden toegelaten. Samira Saraya, een Israëlisch-Arabische actrice, sprak de openingswoorden: “Wij als Israëli’s en Palestijnen zijn slachtoffers van het conflict, maar we zijn tegelijkertijd allebei daders. Daarom ligt het binnen ons bereik en hebben we de plicht het conflict te beëindigen en onszelf en onze kinderen een toekomst te geven.”

Ik verwachtte vanochtend om tien uur de tweede sirene, maar die ging af om elf uur, toen ik er juist weer niet op verdacht was. Als je niet naar de radio luistert of de tv niet aan hebt staan, is er ook weinig van te merken; het is wel heel stil op straat en het is prachtig voorjaarsweer, overal bloemen, de schroeiende hitte van de chamsin (woestijnwind uit het oosten) die Jeruzalem de laatste dagen teisterde, is verdwenen. Buiten rijden veel auto’s met Israëlische vlaggen, en sommige chauffeurs bekleden zelfs hun zijspiegels met een blauw-wit hoesje. Ik kom op straat een aanbiddelijk jongetje tegen in een wit t-shirtje en daaroverheen een soort blauw capeje, als een schildknaap. (Helaas camera niet bij me.)

De heftige tweedaagse oorlog met Hamas lijkt alweer ver weg in Jeruzalem. Maandagochtend heel vroeg begon de wapenstilstand. Daarna zijn godzijdank geen raketten meer afgevuurd op Sderot, Asjkelon, Javneh, Gedera en Beersjeva en omgeving. En hielden ook de vergeldingsaanvallen op Gaza op. Geen ‘alarmcodes Rood’ meer, de scholen in het zuiden zijn weer open, en de wegen zijn weer opengesteld. Er zijn precies 690 raketten afgeschoten op zuid Israël, waaronder enkele lasergestuurde Iraanse raketten; 240 werden onderschept. Israël heeft vier doden te betreuren, bij de Palestijnen in Gaza zijn 27 doden gevallen. En aan beide kanten natuurlijk heel veel gewonden, en veel materiële schade. De eerste Israëlische dode was Moshe Feder, een 68-jarige man uit Kfar Saba, wiens auto door zo’n Iraanse precisieraket werd getroffen. Hij laat twee kinderen achter en zijn partner Iris Eden, die tragisch genoeg in 1977 bij de ‘helikopter-ramp’ haar eerste echtgenoot verloor. (Bij de grens met Libanon botsten toen twee legerhelikopters op elkaar; alle 73 inzittenden kwamen daarbij om.) Ziad Al-Hamamda, een 47-jarige bedoeïen, werd gedood toen een raket de fabriek raakte waar hij werkte, in het industriegebied van Asjkelon. Hij laat een vrouw en zeven kinderen achter. De twee andere Israëli’s overleden zondag beiden aan verwondingen door rondvliegende metaalscherven, een van hen tragische genoeg terwijl hij naar een schuilplek rende.

Wat me nog het meest heeft getroffen, is een foto van drie kindjes in een schuilkelder, nadat het alarm was afgegaan. Drie kleuters op blote voetjes in hun pyjama’s, de hoofdjes ernstig naar de grond gebogen, want ze hadden net op Jom Hasjoa geleerd hoe je na de sirene twee minuten stil moet zijn. Hartbrekend.

In de Times of Israel lees ik dat er gisteravond in Jeruzalem voor het eerst een grote bijeenkomst is gehouden om ultra-orthodoxe soldaten en slachtoffers van terreur te herdenken. Een teken van de toegenomen betrokkenheid van het charedi publiek bij de (seculiere) staat Israël. De zaal van achthonderd zitplaatsen zat vol. In het verleden verschenen er nogal eens opnames van charediem die na het klinken van de sirenes rustig doorliepen op de openbare weg, maar die houding is aan het kantelen.

Vanavond begint Jom Ha’atsmaoet, de viering van Israëls onafhankelijkheid. Het is altijd een bizarre overgang van rouw naar feestvreugde. Ik spoed me zometeen naar The First Station (het voormalige oude treinstation van de lijn naar Jaffa), waar om kwart voor zes een muzikale ceremonie begint met rabbijn Levi Kelman, oud-rabbijn van de nu even rabbijnloze sjoel Kol Hanesjama, samen met het Nigoenim Ensemble. Dat lijkt me leuker dan door Jeruzalem te lopen en als teken van feestvreugde steeds door pubers op mijn hoofd getikt te worden met wit-blauwe ballonnen in de vorm van hamers.

De volgende morgen: het optreden van het Nigoen Ensemble was leuk, het trok circa 150 mensen, voor een deel de leden van Kol Hanesjama. Na afloop werd er een heuse verrijdbare mechitsa opgericht, opgetuigd met blauwe en witte ballonnen. Nu was het de beurt aan de Orthodox Union. Er stroomde een heel ander publiek toe, voornamelijk orthodoxe Amerikanen, veel vrouwen met sjeitels die op tien kilometer afstand al als oneigen haar konden worden herkend, maar ook jonge vrouwen met hoog opgebonden sjaals, en voor een groep jonge meiden werden er vooraan houten banken neergezet. Ik was nieuwsgierig en besloot te blijven zitten, aan de dameskant uiteraard. Het nieuwe muzikale ensemble bestond geheel uit mannen, met een zingende en gitaar spelende rabbijn, een drummer, nog een gitarist en iemand die een synthesizer bespeelde.

Na een aantal toespraken barstte een tweede dienst los, en ik moet zeggen: de orthodoxen weten hoe ze een publiek high kunnen krijgen. Inmiddels waren er zeker duizend, en misschien wel 1500 mensen. Alle voordien nog lege plastic stoeltjes waren bezet en nieuwe stoeltjes werden aangevoerd. De hele dienst werd luid zingend en swingend uitgevoerd, de ongetrouwde meiden op de bankjes begonnen het eerst te dansen en na een paar minuten stond het halve publiek mee te swingen, ook aan de herenkant, zoals ik door de ballonnen heen kon zien. Reli-pop, dacht ik nog in het begin, maar toen een vrouw mij bij de hand greep gaf ik me over en ging meedansen en zingend davvenen.

Morgen, nog voordat de buurman boven zijn rokerige barbecue ontsteekt, ga ik waarschijnlijk naar het Israel Museum, dat voor de gelegenheid “pay whatever you want” prijzen heeft. Als ik tenminste op tijd kan opstaan na deze wilde avond. Chag sameach!

Delen |

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
aug 2019Tisja beAv 2019 – “God on Trial”
aug 2019Ervaringen uit de diaspora
jun 2019Nechama Rivlin 1945-2019
mei 2019Bosbranden
mei 2019Songfestival
mei 2019Na de wapenstilstand
apr 2019Dovemansoren
mrt 2019Een ongewoon verhaal
mrt 2019Poerim in beeld
mrt 2019Stress hanteren en trauma’s kwijtraken
mrt 2019Lente in Amsterdam, winter in Jeruzalem
feb 2019Berichten uit de diaspora
jan 2019Overdenkingen na het overlijden van Amos Oz
dec 2018Een bezoek aan Tekoa
nov 2018Da'at Elyon
nov 2018Chaja Polak: ‘De man die geen hekel had aan Joden’
okt 2018Gesprek met Marceline Loridan-Ivens (2003)
sep 2018Ari Fuld z.l. – een sympathieke rechts-radicale settler
sep 2018Rosh Hasjana, goed en slecht nieuws
aug 2018Wel of niet (koosjer) vlees eten
jul 2018Tisja beAv – The joy of our heart has ceased, our dancing has turned into mourning
jul 2018In memoriam – Claude Lanzmann
jun 2018Pluralisme in Jeruzalem en Tel Aviv
mei 2018Pressurecooker Gaza ontploft
mei 2018Onnodige tragedie
apr 2018Israëls zeventigste verjaardag
apr 2018Lange, hete zomer
mrt 2018Een toevallig gevonden boek
mrt 2018Terugblik op Poerim
feb 2018Noodkreet
jan 2018Deportatie en verzet
jan 2018Doodstraf
dec 2017Rust en rumoer
nov 2017Meeliften op het dagboek van Anne Frank
okt 2017Noach, de zondvloed en (seksueel) geweld
okt 2017Vreugde van het water scheppen
okt 2017Een dinsdag in Jeruzalem
sep 2017New age, alt-right en antisemitisme
aug 2017De totale zonsverduistering
jul 2017De Kotel en de wet op bekering
jun 2017Geweld tegen Arabische vrouwen
mei 2017De zakenman en het fotomodel op bezoek in Jeruzalem
mei 2017Jom Hasjoa in Israël
apr 2017De maaltijd van de Moshiach
apr 2017Demonstreren in Jeruzalem
mrt 2017Weapons of the Spirit
mrt 2017Ana B’choach
feb 2017Emoties en de brit mila
jan 2017Een nieuwe koning in Egypte die Jozef niet had gekend
jan 2017Aanslag in Armon Hanatziv
jan 2017De rechtsstaat Israël
dec 2016Ellende en onheil
dec 2016Portefeuille
nov 2016Bosbranden
nov 2016Amerikaanse verkiezingen
okt 2016Sjana tova – van traditioneel tot vernieuwend
sep 2016Afscheid bij Crescas
sep 2016Prayer for the Soul and the Holy City
sep 2016Bariloche
aug 2016Gideon Levy
aug 2016Zomergasten en groene papegaaien
jul 2016Traditie en moderne ontwikkelingen
jun 2016In memoriam: Alegria
mei 2016Donkere wolken boven Zion?
mei 2016René Kahn – Tikoen Olam met behulp van psychofarmaca
apr 2016Overdenking bij de dood van Wim Brands
mrt 2016Denkflarden bij het samenstellen van sjlachmones
mrt 2016Stervensbegeleiding in Jeruzalem II – het French Hospice
mrt 2016Stervensbegeleiding in Jeruzalem
feb 2016Uitzichtloosheid in Gaza
feb 2016Separate but equal is not equal. Hebben vrouwen gewonnen, of de religieuze stromingen?
jan 2016Aanslagen op de Westoever
jan 2016Van Dis
dec 2015Het verschillende gebruik van messen
dec 2015Chanoeka 2015
nov 2015De oorlog van Gog en Magog
nov 2015Herdenking van de moord op Rabin
okt 2015Een bi-nationale staat voor twee volkeren
okt 2015De terreur van de lange messen
sep 2015Is er nog één Joods volk?
aug 2015Profetie
aug 2015Toch nog lichtpuntjes
jul 2015Tisja beAv 2015
jul 2015Een spook waart door Jeruzalem ...
jul 2015Tegengestelde verhalen - wat is waarheid
jun 2015Stedenband
jun 2015Licht en donker in Jeruzalem
mei 2015Catch the Jew! (Vang de Jood)
mei 2015Beth Mozes
apr 2015Tunnel of Hope
mrt 2015Angst en trauma hebben de verkiezingen gewonnen
mrt 2015Poeriem en Iran
feb 2015Nederlandse Joden, hier of daar
feb 2015Ibrahim Abu El-Hawa
jan 2015Verschillen in perceptie na de aanslagen in Parijs
jan 2015Journaal van te verwachten sneeuwstorm
jan 2015Het jaar 2014
dec 2014Chanoeka tussen Rechovot en Jeruzalem
dec 2014Welkom terug
nov 2014Door de Arabische sjoek
nov 2014Olijven plukken (2)
okt 2014Olijven plukken met Rabbis for Human Rights
okt 2014De goede oude tijd
okt 2014Onder de helm
sep 2014Rosj Hasjana 2014
sep 2014Berlijn en Jeruzalem
aug 2014Overwinning
aug 2014Staakt-het-vuren
jul 2014Oorlog en de as van de Rode Koe
jul 2014In Israël gebeurt in drie weken meer dan in Nederland in een jaar
jun 2014Hopen op het beste, het ergste vrezen - vervolg
jun 2014Hopen op het beste, het ergste vrezen
jun 2014Sjawoe’ot en de éénstaat oplossing
mei 2014Naar Tekoa
mei 2014Het Achterhuis voor tieners verklaard
mei 2014Anne Frank met luxe verwen-arrangement
apr 2014Jeruzalems begin en einde van Pesach
apr 2014Is er hoop na Kerry?
apr 2014De Holyland affaire
mrt 2014Nu al: pre-Pesachkoorts
mrt 2014Botsende klimaatzones en botsende belangen
feb 2014Diaspora-nieuws
feb 2014Ziekenfonds
jan 2014Landau over Sharon
jan 2014Afrikaanse asielzoekers in Tel Aviv
dec 2013Pre-Kersjt in Jeruzalem
dec 2013Een geurkaarsje voor Mandela
dec 2013Amos Oz, Chanoeka en Friedländer
nov 2013De Hollandsche Schouwburg. Theater, Deportatieplaats, Plek van Herinnering
nov 2013Filipijnen
nov 2013Bethlehem, de film
okt 2013Aviva Zornberg over de akeda
okt 2013De Kabbala van rabbijn Ashlag
sep 2013Wie verdient er nu de Nobelprijs?
aug 2013Scheermes en scheerkwast bij de hand houden
aug 2013Een relatief rustig eiland
aug 2013Gasmasker
jul 2013Tisja Be'Av
jul 2013Dertigste Jeruzalem Filmfestival
jul 2013Tel Aviv, stad van tegenstellingen
jun 2013Hitte
jun 2013Rosj Chodesj Tammoez
jun 2013'De vijand'
mei 2013Een echte seculiere sjabbatsfeer
mei 2013Onderduiken in de apenrots
apr 2013In dienst gaan
apr 2013Zon en zingeving in Israël
mrt 2013Kitniyot
mrt 2013Chamsin
mrt 2013Rabbi Menachem Froman, van Goesj Emoeniem tot Jerusalem Peacemaker
mrt 2013Conflict bereikt tuinhekje
feb 2013David Hartman - zichrono livracha
jan 2013The day after
jan 2013Ontregeld
jan 2013Lemaleh et hachalal
dec 2012Chanoeka in Nachlaot
nov 2012Oorlog met Gaza (2)
nov 2012Oorlog met Gaza
nov 2012New York
okt 2012Noach, de Zondvloed en zonne-energie
okt 2012Op de Machane Yehuda
sep 2012High Times – thuiskweek in Israël