sluiten
×
Mogen wij u om een kleine bijdrage vragen om het werk van Crescas blijvend mogelijk te maken? Alle content op deze website is vrij toegankelijk: de wekelijkse columns, video’s, geluidsbestanden, artikelen, etc. Dat willen wij graag zo houden. U kunt ons daarbij helpen met een kleine, vrijwillige bijdrage. Ieder bedrag is welkom. Met de groene knop hiernaast is dat zó geregeld. Dankuwel.
inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Columns

Weblogs disclaimer

Renée Citroen

Renée Citroen (1948) was werkzaam als journalist/redacteur van onder andere: Wordt Vervolgd (Amnesty International), Blanes, NIW, Benjamin, JonagBulletin en Chidushim (Beit Ha'Chidush). Als 'opvolgster van Henriëtte Boas' schrijft ze regelmatig ingezonden brieven in NRC Handelsblad. Renée Citroen is oud-bestuurslid van Beit Ha'Chidush en mede-auteur van de Sidur Ha'Chidush en de Nieuwe Hagada.

vrijdag 1 juni 2018

Beste Isabel van Boetzelaer,


Het is nu niet leuk meer, je pogingen om het foute verleden van je familie te vergoelijken, zoals blijkt uit het interview met Hans Fels en Chaja Polak en uit de recensie van Pim Derks over de herdruk van je boek Oorlogsouders. Je hebt alle mogelijkheden gehad om je goed te laten informeren, indien je er zelf niet uitkwam. Archiefonderzoek is een vak, daar moet je niet van denken dat je dat vanzelf goed kunt. Dat is geen schande, zolang je maar hulp inroept van deskundigen. Die zijn er genoeg, lees de recensies van de eerste druk van je boek maar, waarin jouw ontelbare fouten zijn ontdekt en de goede versies werden aangegeven. Maar nee, nog steeds citeer je maar half, laat essentiële feiten weg en vooral, je leeft je niet in in de slachtoffers van je familie.

Wat wil je nu eigenlijk? Bewijzen dat het allemaal niet zo erg was? Begrijpelijk, zo'n familiegeschiedenis is niet iets om trots op te zijn. Maar in plaats van je te scharen bij die andere kinderen van foute ouders (Chris van der Heijden onder anderen) die alles grijs willen maken, zou je je energie beter kunnen richten op de toekomst. Die ziet er inderdaad grijs uit als jij en je uitgever hun zin krijgen. Het was allemaal toch niet zó erg, ze deden toch ook veel goeds, die arme familie van je, die nu zo in een kwaad daglicht wordt gesteld?

Je zou ook een voorbeeld kunnen nemen aan Marjolijn van Heemstra, die in We noemen hem juist op zoek gaat naar wat er echt gebeurde met de 'bommenneef', zoals hij vergoelijkend werd genoemd in haar familie, die ook alles verzweeg en verdraaide. Deze neef plaatst ná de oorlog een bom bij iemand van wie hij denkt dat hij fout is geweest. Er komen drie mensen om, ook zijn vrouw en dienstmeisje. Maar was deze man wel zo fout als hij dacht? Van Heemstra komt tot de schokkende ontdekking dat haar neef niet zo'n held was als haar familie beweerde. En dat schrijft ze eerlijk op.

“Ik geloof niet dat een oorlog mensen grijs maakt”, zegt een personage in haar boek, “iedereen half goed, half fout, dat zegt meer iets over ons huidige mensbeeld dan over de mens in het algemeen. Geloven in grijze mensen toen is geloven in grijze mensen nu.”

Beste Isabel, grijs is geen mooie kleur, je ziet namelijk geen nuances meer.

Delen |

Reacties

Betty Schols Meents

dinsdag 12 juni 2018
Beste Denise, wat ben ik nlij met je colum en wat ben ik het met je eens! Dank voor je heldere betoog.
Hartelijke groet, Betty Schols

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
jun 2018Het gebeurde wéér
jun 2018Ze lieten me huilend achter
jun 2018Een grijs wereldbeeld
mei 2018Van de Baal Shem Tov tot Susannah Heschel
mei 2018Een reis naar onszelf
apr 2018Waarheid
apr 2018Monument
mrt 2018De beste Pesach ooit
mrt 2018Lijden of genieten
mrt 2018Identiteit, Volendam of de wereld
mrt 2018Zwart/wit of grijs?
feb 2018Carlebach, wat te doen?
jan 2018Besnijdenis 2
jan 2018Een straatnaam
jan 2018Jodendom nu
dec 2017Medemenselijkheid
dec 2017Universele verklaring
nov 2017Dilemma's
nov 2017“Op de achtergrond sluimert het”
okt 2017Raar nieuws
okt 2017JMW toen en nu
okt 2017De brug
sep 2017Tesjoewa
sep 2017Het is altijd erger dan je dacht
sep 2017Westerbork, of all places
aug 2017De schaduw van twijfel
aug 2017Troost en rust
aug 2017Je verzint het niet
jul 2017Een seider voor de vierde juli
jun 2017Psalm 23
jun 2017Besnijden of niet?
mei 2017Geduld en empathie
mei 2017“De kinderen van de vermoorden”?
mei 2017Verbazing en afgunst
apr 2017Culturele toe-eigening
apr 2017Behulpzaam overlappen
apr 2017Tzafun – Wat verborgen is
mrt 2017Morandi
mrt 2017Juffrouw Boas
mrt 2017De flat
mrt 2017Besnijdenis
feb 2017Poerim toen en nu
feb 2017Daar gáán we weer
feb 2017Inburgeren
jan 2017Atheïsme
jan 2017Waarheid
jan 2017Flauw
dec 2016Familieruzie
dec 2016Roofkunst
dec 2016VaderJoden again
nov 2016Sjoelbezoek
nov 2016De mag/moet-cultuur
okt 2016Joodse identiteit – Geen woorden maar daden
okt 2016Vergeven
sep 2016Losers
sep 2016Afscheid
sep 2016Welkom bij de club
sep 2016Sterke vrouwen
aug 2016Terug naar vroeger?
aug 2016Schoonfamilie
aug 2016Antisemitisme 2.0
jun 2016De toon
jun 2016Psalm 81
mei 2016Joods begraven
mei 2016Antisemiet of niet?
mei 2016Vergeven?
apr 2016Altijd weer Pesach
apr 2016Pestjochies
mrt 2016De Vreemdeling
mrt 2016Behoudend
feb 2016Familie als Hotel California?
jan 2016Zondebok
dec 2015Wie is er bang voor Spinoza?
nov 2015Om toch
okt 2015Stilte in Joods Nederland