vrijdag 3 maart 2017

Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online


Joods Educatief Centrum 'Crescas'

nieuwsbrief

Joods Educatief Centrum Crescas

vrijdag 3 maart 2017 jaargang 13, nummer 9
Onze columnisten deze week
 

Ivriet leren? Volle kracht vooruit!

Ivriet leren? Volle kracht vooruit!

Aan het einde van het seizoen 2016-2017 biedt Crescas weer een Crash Course Ivriet aan: de populaire, vijf dagen durende snelcursus, waarin u uw kennis van het modern Hebreeuws kunt opfrissen of een stevig fundament kunt geven. Ook dit jaar worden de lessen gegeven op drie kennisniveaus: beginners, licht gevorderden en gevorderden.

We gaan van start op zondag 21 mei, gaan verder op maandagavond 22, dinsdagavond 23 en woensdagavond 24 mei en sluiten af op donderdag 25 mei (Hemelvaartsdag).

Het is hard werken, maar de circa twintig intensieve lesuren van deze stoomcursus hebben de afgelopen jaren hun rendement voor velen ruimschoots bewezen: beginners zijn na afloop van de cursus in staat een eenvoudig gesprek te voeren en Ivriet te schrijven, en (licht) gevorderden hebben hun vaardigheden een flinke oppepper gegeven.

Op welk niveau u het beste op uw plaats bent, kunt u in een kwartiertje testen met onze online Ivriettoets.

Kijk voor meer informatie en inschrijven op onze website!

Aan de wandel met Crescas

Aan de wandel met Crescas

Wandelen met Crescas is een terugkerend evenement in ons jaarlijkse aanbod, en tot nu toe gingen we daarvoor naar één stad in Nederland om er, onder leiding van een gids, de Joodse sporen te ontdekken.
Woensdag 5 april gaan we opnieuw op pad. Dit keer volgen we Jan Stoutenbeek en Paul Vivegeno, die ons meenemen langs het Joodse erfgoed in een groot aantal steden.
En dat doen we digitaal, aan de hand van hun vorig jaar verschenen Gids van joods erfgoed in Nederland, bijna 500 pagina's vol informatie over bekende maar voor zeer velen vast ook totaal onbekende Joodse plekken en objecten die samen de geschiedenis van de Joden in Nederland vanaf het einde van de 16e eeuw tot heden vertellen.
De enige afstand die ú hoeft af te leggen, is die naar de leslocatie, waar Jan en Paul u zullen opwachten voor deze 'wandeling vanuit uw stoel'.

We verwachten grote belangstelling, dus wacht niet te lang met inschrijven op onze website! Na uw aanmelding ontvangt u tijdig alle benodigde informatie.

Boekennieuws

Alle eerder besproken boeken vindt u in het Boekennieuws-archief op onze website.
Boekennieuws

Crescas attendeert u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Deze week: Het uur van de ster van Clarice Lispector. Deze 'mythische Oekraïens-Braziliaanse schrijfster' werd in 1988 in weekblad De Groene Amsterdammer bij het verschijnen van de Nederlandse vertaling van A hora da estrela als 'wereldschrijfster' gepresenteerd, maar is pas sinds kort aan de vergetelheid ontrukt. De Israëlische historicus Yuval Noah Harari komt na Sapiens, een kleine geschiedenis van de mensheid nu met Homo deus, een kleine geschiedenis van de toekomst. De Britse religiehistorica Karen Armstrong betoogt in Compassie dat ieder mens in staat is het aangeboren gevoel voor mededogen te koesteren en ontwikkelen.


De kennismakingsbijeenkomst van de Crescas Leesclub vindt plaats op DONDERDAG 30 maart, en niet op woensdag, zoals abusievelijk vorige week vermeld. Excuus voor het ongemak!


Engelstalig: Dr. David J. Wertheim, directeur van het Menasseh ben Israel Instituut in Amsterdam, bracht in The Jew as Legitimation, Jewish Gentile Relations Beyond Antisemitism and Philosemitism artikelen bijeen over het historische fenomeen dat Joden en jodendom werden gebruikt en misbruikt om het belang van christelijke waarden te onderstrepen.
Het boek wordt woensdag 8 maart om 15.00 uur in het Joods Historisch Museum gepresenteerd. Lees meer over het programma op mbii.nl.

Vers uit de ramsj geplukt: Nine essential things I've learned about life, waarin rabbijn Harold S. Kushner (Als 't kwaad goede mensen treft) tijdloze wijsheid toepast op hedendaagse problematiek. In Mist over Londen van C.J. Sansom (1952) laat de schrijver zijn fantasie de vrije loop als hij beklemmend realistisch beschrijft wat zou er gebeurd zijn als Engeland zich in 1940 had overgegeven aan Duitsland. Hij situeert zijn verhaal in fogged in Londen in 1952. Göran Rosenberg maakt in Een kort oponthoud op de weg van Auschwitz een reis langs zijn jeugdherinneringen, op zoek naar zijn vader.

En verder:
- Op Boekennieuws.nl vindt u een agenda met alle boekenmarkten die in maart 2017 in Nederland worden gehouden.
- In De Balie vindt op maandag 13 maart de Andreas Burnier Leesclub plaats, voor iedereen die altijd al iets van Burnier wilden lezen of voor wie zich verder in haar werk wil verdiepen.
- Bol.com en Kobo hebben samen het platform Kobo Plus opgetuigd waar gebruikers voor afgerond een tientje per maand uit meer dan 40.000 e-boeken kunnen kiezen. Een onzalige ontwikkeling?

Levi's eerste kerstfeest

Levi\'s eerste kerstfeest

Op 3 maart promoveert de Nederlands taalhistoricus en journalist Ewoud Sanders op het proefschrift Levi’s eerste kerstfeest: Jeugdverhalen over jodenbekering, 1792-2015. Daarin betoogt Sanders dat de kernboodschap van veel jeugdverhalen over jodenbekering is dat Christenen de Joden moeten respecteren, want zij zijn Gods uitverkoren volk, en Jezus was ook Joods. Maar de Joden moeten wel worden bekeerd: zij dienen Jezus als de Messias te erkennen.

In het proefschrift, dat ook als handelseditie verkrijgbaar is, analyseert Sanders tachtig jeugdverhalen over jodenbekering, dertien katholieke en 67 protestantse. Hij brengt hun herkomst en drukgeschiedenis in beeld, plaatst ze in hun historische context, onderzoekt hoe ze indertijd werden ontvangen en analyseert de verhaalpatronen.
Sanders’ conclusie is zorgwekkend: veel van de verhalen, die ook vandaag de dag nog aftrek vinden, zijn, ondanks hun filosemitische boodschap ('wij koesteren de Joden'), bepaald niet gespeend van antisemitische elementen.

Emile Schrijver, algemeen directeur van het Joods Cultureel Kwartier, noemt Levi's eerste kerstfeest "een gedegen werk" waarin Sanders "op een zakelijke manier een gevoelige geschiedenis blootlegt die ook onder Joodse letterkundigen en historici nagenoeg onbekend is."

Het onderzoek wordt algemeen als maatschappelijk relevant gezien, en media-aandacht rond de promotie zal dan ook zeker niet ontbreken.

Crescas wenst Ewoud van harte mazzel tov met dit belangrijke werk en met de behaalde titel.

Amsterdam Community Fun Run 2017

Amsterdam Community Fun Run 2017

Noteert u maar vast de datum: zondag 18 juni vindt in Amsterdam de Community Fun Run 2017 plaats. De eerste editie van dit sportevenement in 2016 ging van start bij de Portugese Synagoge. Dit jaar pakt organisator Maccabi Nederland het nog wat grootser aan: de Community Fun Run 2017 heeft nu het Olympisch Stadion tot haar beschikking.
Op die historische locatie kunnen de deelnemers de verschillende afstanden (1, 5 en 10 kilometer) rennend, lopend of huppelend afleggen. Daarmee is de Fun Run ook een echte familiedag, want letterlijk iedereen, van grootvader tot kleindochter, van atleet tot bankzitter, kan meedoen!

Nederland is met de Amsterdamse Community Fun Run 2017 een van de zeventien landen die op deze datum in de benen gaan. De plannen voor de precieze invulling van het evenement zijn nog in de maak, maar het zal zeker weer een prachtige dag worden, waar tal van Joodse organisaties, inclusief hun achterban, elkaar sportief en sociaal kunnen ontmoeten. En omdat de Community Fun Run ook een goed doel dient, namelijk de Joodse gemeenschap in Nederland in haar volle breedte, hoopt de organisatie ook dit jaar een mooi bedrag bijeen te sporten voor de partnerorganisaties. Welke dat in 2016 waren, is te zien op communityfunrun.nl.

Op Vimeo is een sfeerimpressie te zien van de Fun Run 2016. Dit jaar dus niet in de binnenstad, maar ongetwijfeld net zo feestelijk en gezellig!

Gesproken woorden

Gesproken woorden

Deze week weer een kleine greep uit het lezingenaanbod.
We houden ons aanbevolen voor informatie over activiteiten en evenementen die in deze rubriek zouden moeten worden genoemd, dus laat het ons weten met een mail naar lichansky@crescas.nl! Bij voorbaat dank!

  • Zaandam, zondag 5 maart in ontmoetingscentrum de Vertoeving: Diklah Zohar over het verhaal van koningin Esther in de kunst. Lees meer op de website van het Genootschap Nederland-Israël, afd. Zaanstreek-Waterland.

  • Amsterdam, dinsdag 7 maart in Pakhuis de Zwijger: Tegenlicht Meet Up, met als thema Staat van paraatheid volgens Israël. Lees meer op de programmapagina van Pakhuis De Zwijger.

  • Groningen, donderdag 9 maart: filosoof en Marx-kenner Jasper Schaaf spreekt in de Synagoge Groningen over de problematische verhouding van de grote econoom, filosoof en wegbereider van het socialisme (én Jood) Karl Marx tot het jodendom. Klik hier voor meer informatie.

  • Amsterdam, donderdag 16 maart in debatcentrum de Balie: Andreas Burnier, een aflevering in de programmareeks Grote Denkers, waarin inspirerende vrouwelijke schrijvers/denkers uit de wereldgeschiedenis centraal staan. Medewerking verlenen ondermeer biografe Elisabeth Lockhorn, hoogleraar en columnist Elsbeth Etty en schrijver, essayist en filosoof Maxim Februari. Meer informatie op debalie.nl.

  • Amsterdam, vrijdag 17 maart in Pakhuis de Zwijger: Amy Webb met de voordracht The Signals Are Talking - How Today's Fringe Becomes Tomorrow's Mainstream. Amy Webb is universitair docent Toekomst van de media aan Columbia University in New York, en volgens zakentijdschrift Forbes een van de Women Changing the World op het gebied van technologie.

  • Amsterdam, dinsdag 21 maart in Spui 25: Een crash course over leven en werk van de bekroonde Amerikaanse schrijver Paul Auster (1947) van wie vorige week de Nederlandse vertaling van 4 3 2 1 verscheen.

  • Amsterdam, woensdag 22 maart in de Lutherse kerk: Een avond met Paul Auster, een publiek interview. Jeroen van Kan, journalist en presentator bij VPRO Boeken, gaat met Auster in gesprek.

In de Digibieb
Amsterdam, die groote stad...

In de Digibieb

In 1936 verscheen bij Uitgeverij Querido Amsterdam, die groote stad… van dr. Henri Polak, met de ondertitel een bijdrage tot de kennis van het Amsterdamsche volksleven Dr. W. de Vlugt, burgemeester van Amsterdam, voorzag het rijk geïllustreerde boek van een lovend voorwoord en dat besluit met de woorden Dit oer-Amsterdamsche boek is geschreven uit liefde voor Amster­dam.
In de inleiding schrijft Henri Polak: Zoo ligt daar nu Amsterdam als een drieledige stad: de oude, in weliswaar geenszins ongerept gelaten, maar nog altijd onvergelijkelijke schoonheid; de nieuwe, een wonder van leelijkheid; de nieuwste, ruim, fraai en aan­trekkelijk. Dit boek nu is aan dit Amsterdam gewijd — en aan de Amsterdammers. En besluit: Van het stilstaande Verleden,van het snel vervliegende Heden,dat weldra onbeweeglijk Verleden zal worden, iets te geven aan hen, die van de dra­lende, schemerende toekomst zullen zijn, is de bestemming van dit boek.

Polak neemt de lezer mee op een rondgang door een Amsterdam dat alleen nog bestaat in beschrijvingen, voor wie de stad een beetje kent en zijn voorstellingsvermogen door de schrijver laat prikkelen, een ontdekkingsreis op zichzelf.

Het zou den ouden Amsterdammer Henri Polak' droef te moede zijn als hij zou kunnen zien wat er met veel van zijn geliefde Amsterdams schoon gebeurd is. Maar dankzij Amsterdam, die groote stad… is dat in elk geval op papier bewaard gebleven.

U kunt het boek in de Joodse Bibliotheek online lezen of naar uw eigen computer donwloaden.
Lees meer over de persoon Henri Polak op resources.huygens.knaw.nl.

Nieuws van heinde en verre

Nieuws van heinde en verre

Uw wekelijkse knipseldienst met recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • US Supreme Court Justice Ruth Bader Ginsburg geeft zelden interviews, maar maakte een uitzondering voor BBC Newsnight. Haar boodschap: verlies de moed niet!
  • Welk type Jood bent u? Als deze vraag niet in The Jewish Chronicle zou staan, zou je je je toch achter de oren krabben.
  • Voor The Huffington Post schreef Ellis Shuman een artikel over de Bahá’í tuinen in Haifa.
  • America first? Then Israel second! Het kon niet uitblijven: in maar liefst ZEVEN minuten laat televisie gastheer Lior Schleien op YouTube zien waarom.
  • Op Historiek een artikel over een ontmoeting tussen de Russisch-Joodse schrijver Isaak Babel en de legendarische Amerikaanse bommenwerperpiloot Merian Caldwell Cooper.
  • Omroep West meldt dat de gemeente Den Haag nabestaanden van Joodse inwoners gaat compenseren.
  • Een affiche in het US Holocaust Museum is de afgelopen week viraal gegaan op de sociale media. Meer op mic.com.
  • In het lijstje 'Bizarre Berichten': de botten van kampbeul Joseph Mengele worden gebruikt voor wetenschappenlijk onderzoek, meldt ons Jewniverse. Meer opmerkelijk onfris 'medisch' nieuws op warhistoryonline.com.

Website van de week
Leo Vroman

Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op onze website.
Website van de week

Leo Vroman (1915-2014) was, naast een van Nederlands meest bijzondere en veelzijdige dichters, ook bioloog, Joods, eigenzinnig, nieuwsgierig en geestig, én, wat minder bekend is, bovendien een begenadigd tekenaar.

Op de avond van 22 februari, de derde sterfdag van Leo Vroman, droeg de Vroman Foundation het beeldende werk van over aan het Literatuurmuseum in Den Haag. Het literaire archief van Leo Vroman werd daar al beheerd.

Ter gelegenheid maakte het Literatuurmuseum de speciale pagina Leo Vroman op zijn website, waarin Vromans literair en beeldend archief in een prachtig geïllustreerd verhaal is geplaatst.

Als bezoeker maak je een kleine maar indrukwekkende tijdreis door het leven en het werk van Leo Vroman. Op de startpagina vormen de traag rondwentelende bolletjes de toegangspoortjes. Klik erop en laat u verrassen!

In the Picture
Aviv Geffen en Orit Shachaf: Ata ba elai

Alle eerder besproken video's vindt u in het ‘In the Picture’-archief op onze website.
In the Picture

De splinternieuwe hitsingle van de Israëlische singer-songwriter Aviv Geffen en zangeres Orit Shachaf heet Ata ba elai, 'Je komt naar me toe'. De tekst en de muziek zijn van Aviv Geffen en niet nieuw, maar hier dus ingezongen met de vrouw die volgens hem dé stem is van zijn generatie.
Twintig jaar geleden leerde hij Shachaf kennen als drijvende kracht achter Ha-Yehudim en is haar altijd blijven volgen. Hij viert hun artistieke vriendschap met de vrouwelijke versie van Ata ba elai.
Prachtig vormgegeven en heerlijk om naar te luisteren.

Op YouTube staat de volledige tekst in het Ivriet.
Voor wie dat een beetje onder de knie heeft een leuke vertaaloefening als training voor de Crash Course Modern Hebreeuws die Crescas in mei van dit jaar op de rol heeft staan!

Bekijk de film hier

Radio en Televisie
3 - 10 maart

Print dit radio- en tv-overzicht om het altijd bij de hand te hebben.
Radio en Televisie

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.

Tip: zondagmiddag is op NPO 2 de documentaire Never a dull moment te zien. In 2014 sprak het radioprogramma Nooit meer slapen met Pim Zwier, de maker van de film.


vrijdag 3 maart

  • NPO Cultura (VARA), 16.00: Team Gaza. Een indringende documentaire die via de wederwaardigheden van een voetbalteam een beeld schetst van het leven in de Gazastrook.
  • NPO Cultura (VPRO), 17.25: Regisseur aan de keukentafel. Afl.: Chris Kijne spreekt met regisseurs Frederick Mansell en Laurens Samsom over hun documentaire 'Team Gaza' waarin zij vier spelers van een voetbalteam uit Gaza volgen.

zaterdag 4 maart

  • NPO Radio 1 (KRO-NCRV), 11.00: De taalstaat. Vrolijk en informatief programma dat uitlegt hoe het met onze taal gaat, met vaste en wisselende onderdelen. Presentatie: Frits Spits.
  • NPO Radio 1 (VPRO), 14.00: Argos. Onderzoeksjournalistiek. Achtergronden bij het nieuws of zaken die nieuws zouden moeten zijn. Met onthullende reportages en aandacht voor journalistieke boeken en kwesties in de (onderzoeks)journalistiek uit binnen- en buitenland. NB: onder de link zitten ook mogelijkheden eerdere items terug te zien!
  • NPO Cultura (VPRO), 17.25: Op het nachtkastje. Een auteur spreekt over de passie en het enthousiasme, maar tevens over mogelijke frustraties en keerzijdes van het schrijverschap. Afl.: Leo Vroman.
  • WDR 3, 20.02: Live - Eröffnungskonzert der Barenboim-Said-Akademie. 'Muziek voor het denkende oor' in de door Frank Gehry ontworpen en naar Pierre Boulez genoemde concertzaal in de Barenboim-Said-Akademie, waar Arabische en Israëlische jongeren een muziekopleiding kunnen volgen.
  • Stingray Brava, 21.18: Barenboim - 50 Years on Stage. Het Teatro Colón in Buneos Aires was op 19 augustus 2000 tot aan de nok toe gevuld. Al deze mensen kwamen speciaal om één persoon te horen spelen: Daniel Barenboim. Nu is hij vooral bekend als dirigent, maar meer dan vijftig jaar geleden begon Barenboim zijn carrière als wonderkind, toen hij op zevenjarige leeftijd zijn eerste pianorecital gaf. Met dit concert vierde hij zijn leven op het podium.
  • NPO 3 (BNN), 22.05: De gevaarlijkse wegen van de wereld. Afl.: Chili. Geza Weisz en Leo Alkemade duiken de Andes van Chili in en scheppen er dankzij angst en verwondering een band met elkaar.
  • NPO Cultura (VPRO), 22.55: Salinger. D.H. Salinger, schrijver van The Catcher in the Rye, is onderwerp van een documentaire van speelfilmlengte uit 2013. De schrijver is al ruim vijftig jaar het onderwerp van een schier eindeloze stroom artikelen en kranten en tijdschriften en van verschillende biografieën.
  • ARD Das Erste, 23.50: Nacht über Berlin. TV-film uit 2013 over zangeres Henny Dallgow die in de vroege jaren ’30 de pacifistische Jood Albert Goldmann leert kennen. Hun relatie verloopt allesbehalve soepel.

zondag 5 maart

  • BBC Radio 3, 14.02: Radio 3 Lunchtime Concert. Afl.: Wigmore Hall Mondays: David Greilsammer. De Israëlische pianist David Greilsammer speelt pianosonates van Scarlatti en John Cage (voor prepared piano).
  • NPO 2 (EO/JO), 15.05: Never a Dull Moment. De Joodse fotograaf, schrijver en journalist Sam Waagenaar (1908–1997) vatte met de titel van zijn ongepubliceerde autobiografie Never a Dull Moment zijn turbulente leven treffend samen. Hij was operettezanger in Frankrijk, ging naar Amerika, figureerde als Duitse soldaat in Hollywoodfilms, terwijl zijn ouders werden gedeporteerd en in Auschwitz werden vermoord. Als fotograaf reisde hij de halve wereld over.
  • Stingray Brava, 16.54: Jascha Heifetz: God's Fiddler. Documentaire uit 2011 over violist Jascha Heifetz, in 1901 in Vilnius, Litouwen geboren als Jossif (Jascha) Robertowitsch Heifetz. Met niet eerder vertoonde bewegende beelden en foto's uit het Heifetz-familie-archief.
  • Arte tv, 20.15: Die zehn Gebote. Cecil B. DeMilles legendarische bijbelfilm uit 1956 over het leven van Mozes (Duits nagesynchroniseerd).
  • Arte tv, 18.00: Eröffnungskonzert Pierre Boulez Saal. 'Muziek voor het denkende oor' in de splinternieuwe, door Frank Gehry ontworpen en naar Pierre Boulez genoemde concertzaal in de Barenboim-Said-Akademie waar Arabische en Israëlische jongeren een muziekopleiding kunnen volgen. Herh.: 23.45.
  • NPO 2 (VPRO), 21.05: Tegenlicht. Afl.: Staat van paraatheid volgens Israël. Het Israëlisch bedrijfsleven beleeft na de recente terreuraanslagen in Europa gouden tijden met de export van zijn veiligheidsexpertise en -technologie.

maandag 6 maart

  • RTL 8, 20.30: Hugo. Aangrijpende 3D-jeugdfilm uit 2011 van regisseur Martin Scorsese over het weesjongetje Hugo dat in de muren van een Parijs treinstation leeft en een mysterie op moet lossen dat met zijn vader te maken heeft. Met vijf Oscars bekroond.
  • ARD Das Erst, 23.45: Geschichte im Ersten. Akte D. Driedelige serie over de invloed van de Tweede Wereldoorlog op het naoorlogse Duitsland. Afl.: Die Rentenlüge.

dinsdag 7 maart

  • Arte tv, 13.55: Die zehn Gebote. Cecil B. DeMilles legendarische bijbelfilm uit 1956 over het leven van Mozes. (Duits nagesynchroniseerd).

woensdag 8 maart

  • NPO 2 (EO/JO), 0.35: Never a Dull Moment. De Joodse fotograaf, schrijver en journalist Sam Waagenaar (1908–1997) vatte met de titel van zijn ongepubliceerde autobiografie Never a Dull Moment zijn turbulente leven treffend samen. Hij was operettezanger in Frankrijk, ging naar Amerika, figureerde als Duitse soldaat in Hollywoodfilms, terwijl zijn ouders werden gedeporteerd en in Auschwitz werden vermoord. Als fotograaf reisde hij de halve wereld over.

donderdag 9 maart

  • Arte tv, 13.50: Comedian Harmonists. Biografisch drama uit 1997 over deze Duitse zeskoppige zanggroep wiens muziek door de Reichskulturkammer werd weggezet als "joods-marxistische herrie".

vrijdag 10 maart

  • TV5 Monde, 18.40: A la vie. Drama uit 2014 over Hélène, Lili en Rose die elkaar kennen uit Auschwitz, maar elkaar na de oorlog uit het oog verliezen. Jaren later herleeft hun vriendschap, maar het lukt ze niet de slagschaduw van het verleden weg te houden uit het zonovergoten heden.
  • NPO Cultura (VPRO), 20.25: Roman Polanski: Wanted and Desired. Documentaire uit 2008 over het turbulente leven van deze beroemde filmregisseur.

(advertenties)


banner sivmo banner jonet banner amphora banner joodsamsterdam banner luna3 banner propra banner venstra banner blankevoort banner israelactie banner givat banner meldpunttaal



twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas Deze nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden?
© Joods Educatief Centrum Crescas, Kastelenstraat 80, 1083 DE Amsterdam
tel 020-6402380, fax 020-3452260, crescas.nl - joodsebibliotheek.nl - joods.net
Vragen of opmerkingen naar redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky

Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen, dan kunt u zich met één muisklik uitschrijven