vrijdag 11 maart 2016

Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online


Joods Educatief Centrum 'Crescas'

nieuwsbrief

Joods Educatief Centrum Crescas

vrijdag 11 maart 2016 jaargang 12, nummer 10
Onze columnisten deze week
 

Hans Keilson, de onverwoestbare

Hans Keilson, de onverwoestbare

Deze woorden zijn een citaat van arts, psychiater en schrijver Hans Keilson (1909-2011), één van de weinige auteurs wiens boeken door de nazi's in Duitsland verboden werden en die dat na de oorlog kon navertellen. Zijn postume succes staat daar lijnrecht tegenover: van zijn boeken is slechts één titel, Daar staat mijn huis (2011) in de ramsj beland, en in 2015 werden Het leven gaat verder en In de ban van de tegenstander opnieuw uitgegeven.

Naar aanleiding van het verschijnen van In de ban van de tegenstander schreef Leo Frijda in september 2010 een literaire column, waarin ook aandacht is voor de biografie van Keilson.

De jonge wetenschapper Peter Luijendijk (1981) werkt aan een proefschrift over Hans Keilson, waarbij hij met name kijkt naar de wijze waarop de schrijver, zelf slachtoffer van de Sjoa, naar zijn tegenstander kijkt. Luijendijk is met name gefascineerd door de mate waarin Hans Keilson een 'Joodse' schrijver genoemd kan worden; hij onderbouwt zijn visie met allerlei Joodse en Joods-filosofische bronnen. Is de afstandelijkheid van de schrijver als toeschouwer te herleiden tot zijn Joodse identiteit, en heeft die hem geholpen het vreselijke verleden zo te verwerken dat hij als psychiater in staat was slachtoffers van de Sjoa bij te staan met de verwerking van hun ervaringen?

De lezingen van Peter Luijendijk op maandag 21 en woensdag 30 maart zullen zeker een begin van een antwoord geven op deze vragen.

U kunt nog inschrijven!

Stromingen in het jodendom: nieuwe datum!

Stromingen in het jodendom: nieuwe datum!

Door omstandigheden hebben we de cursus Stromingen in het jodendom twee weken moeten verzetten. De eerste bijeenkomst is nu op donderdag 17 maart.

Rabbinica-docent Leo Mock neemt in zijn verhaal de overeenkomsten en verschillen tussen de orthodoxie, het conservatief- en het liberaal-reform jodendom onder de loep. Interessante materie, een religie met een gedeelde basis die zich zo eigenzinnig heeft ontwikkeld, en die in Israël nog weer een heel ander gezicht heeft gekregen.
We kijken naar het verleden, volgen de evolutie en bekijken de situatie anno nu, in Nederland en in Israël. Aan dynamiek geen gebrek!

Als u Leo's bevlogen verteltrant al kent, weet u wat u niet wilt missen! Schrijf snel in op onze website!

Asterdorp, van onbekend tot begrip

Asterdorp, van onbekend tot begrip

In luttele weken heeft Asterdorp, het tot voor kort nagenoeg onbekende vierde getto van Amsterdam, landelijke bekendheid gekregen.

In december 2015 kwam plotseling het nieuws dat Asterdorp door de Duitse overheid officieel erkend was als getto - in de oorlog werd het ommuurde dorp door de Duitsers gebruikt als woonoord voor Joden.

Schoremstad, zoals dit in 1927 gebouwde wooncomplex voor asociale gezinnen in Amsterdam-Noord genoemd werd, bestaat nu grotendeels alleen als naam - alleen het poortgebouw staat nog overeind. Daar werden woensdag 27 januari voor het eerst officieel de Joodse Asterdorpers herdacht.

Twee documentaires zijn er gemaakt over de geschiedenis van Asterdorp. Saskia van den Heuvel, die voor beide films tekent, komt hierover vertellen tijdens de laatste lezing in onze succesvolle serie Helden en Schurken, aanstaande maandag, 14 maart.

Saskia zal fragmenten laten zien uit zowel Het Vergeten Getto als Het einde van de wereld / Asterdwarsweg 10, waarin bewoners van Asterdorp uit alle periodes vertellen over hun ervaringen.

Hoe ging ze te werk, hoe vond ze die voormalige bewoners, en wat heeft haar onderzoek, behalve de erkenning van Asterdorp als getto, nog meer opgeleverd? Ook vertelt ze over de samenwerking met Stephan Steinmetz, onlangs gepromoveerd op het proefschrift Asterdorp, een Amsterdamse geschiedenis van verheffing en vernedering, en genealoog Ed van Rijswijk, die de namen van de Joodse bewoners uit de archieven wist terug te vinden.

We hebben voor deze bijzondere lezing nog een paar stoelen vrij, dus schrijf snel in, op onze website.

Nieuwsbrief volgende week

Nieuwsbrief volgende week

Uw wekelijkse nieuwsbrief verschijnt volgende week, vrijdag 18 maart, in afgeslankte vorm. Raya Lichansky, onze nieuwsbriefredacteur, is even op een welverdiende vakantie.

Omdat we u niet helemaal verstoken willen laten van uw wekelijkse Boekennieuws, Nieuws van Heinde en Verre en de Televisie- en Radiorubriek, zullen die wél verschijnen. En natuurlijk vindt u ook nieuws over diverse Crescas-activiteiten in de nieuwsbrief van 18 maart.

Vrijdag 25 maart is alles weer bij het oude.

Boekennieuws

Alle eerder besproken boeken vindt u in het Boekennieuws-archief op onze website.
Boekennieuws

Crescas attendeert u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Vandaag: De wereld verklaard, waarin Steven Weinberg het verhaal vertelt van de ontdekking van de moderne wetenschap. De legendarische literatuurcriticus Marcel Reich-Ranicki schildert in Thomas Mann en de zijnen een scherp portret van de literaire dynastie van de familie Mann, en het in eigen beheer uitgegeven Voor het Kind van Peter Manasse is een boeiend, mooi geïllustreerd autobiografisch essay over het leven van een in 1943 geboren jongen.

Engelstalig: de Poolse journaliste Anna Bikont heeft met The Crime and the Silence een indrukwekkend staaltje historische journalistiek afgeleverd. De Jewish Book Council prijst het boek omstandig.

Vers uit de ramsj geplukt: De kleine sjoa van Ies Lipschits, het indrukwekkende verslag van het leven van de Joden in naoorlogs Nederland, verschenen in 2011, ligt nu voor de spreekwoordelijke habbekrats in de uitverkoop. Berooid. De beroofde joden en het Nederlandse restitutiebeleid sinds 1945 van Gerard Aalders sluit naadloos aan op het vorige boek, en ook Familieleven van de Duitse schrijfster Viola Roggenkamp (Hamburg, 1948) gaat over het leven na de oorlog, waar drie generaties van de familie Schiefer in een vervallen villa in Hamburg een toekomst proberen op te bouwen.

En verder:
- Dansen met de vijand is de titel van de op 10 maart gepresenteerde heruitgave van Tante Roosje van Paul Glaser. In 2010 maakte Crescas, bij het verschijnen daarvan, een interview met de schrijver dat nog steeds op onze website te bekijken is.
- Boekblad brengt het nieuws dat vanaf 1 juli de combinatie fysiek en digitaal boek zal worden ingevoerd. Als het aan de Koninklijke Boekverkopersbond ligt, zal worden afgesproken dat de klant het digitale boek uitsluitend kan downloaden bij de winkel waar de papieren versie is gekocht.
- Op Literair Nederland wordt De laatste oorlog van Daan Heerma van Voss gerecenseerd.

Tante Roosje bij Barts BoekenClub

Tante Roosje bij Barts BoekenClub

In 2010 verscheen het boek Tante Roosje, het oorlogsgeheim van mijn familie, het door Paul Glaser uitgezochte en opgeschreven levensverhaal van de Nederlandse danslerares Roosje Glaser (1915-2000), die tijdens de Tweede Wereldoorlog een aantal concentratiekampen, waaronder Auschwitz, overleefde.

Dankzij haar neef beleeft Roosje Glaser postuum opnieuw succes: haar verhaal werd in het Engels vertaald, kreeg een eigen website (in zeven (!) talen), in 2012 een eerste toneelversie getiteld Oorlogstuig, het verhaal van Tante Roosje. En nu is het boek zelfs bewerkt tot muziektheatervoorstelling.
Ter gelegenheid daarvan is het boek opnieuw uitgegeven, nu onder de titel Dansen met de vijand. het oorlogsgeheim van Tante Roosje.

Zondag 20 maart is Paul Glaser een van de twee gasten in de literaire, multimediale programmavoorstelling Barts BoekenClub in het Betty Asfaltcomplex in Amsterdam. Daarin presenteert historicus en boekenfanaat Bart Gielen bijzondere, interessante en aangrijpende boeken die naar zijn mening iedereen zou moeten lezen.

Kijk voor meer informatie over deze aflevering van Barts BoekenClub op bettyasfaltcomplex.nl.

Voor de voorstelling Dansen met de vijand op 30 maart in Schouwburg Amstelveen heeft Crescas een aantal kaarten gereserveerd, met als extra's een inleiding vooraf en na afloop een meet&greet met de makers, waarbij een hapje en een drankje worden geserveerd. U kunt nog bestellen, er zijn nog enkele kaarten beschikbaar.

Hun beloofde land

Hun beloofde land

Deze maand verschijnt Hun beloofde land. Mijn grootouders in tijden van liefde en oorlog, het nieuwe boek van Ian Buruma, waarin hij het levensverhaal vertelt van zijn grootouders Bernard Schlesinger en Winifred Regensburg, de in Londen geboren kinderen van Duits-Joodse immigranten. Twee wereldoorlogen lang hield hun liefde stand, mede dankzij talloze brieven die ze elkaar schreven. Die vormen de basis van het boek dat Nelleke Noordervliet omschrijft als een ontroerend portret van een dankbare kleinzoon.

In januari 2016 verscheen het boek in het Engels onder de titel Their Promised Land: My Grandparents in Love and War. Philip Roth zei daarover: Dit is een zorgvuldig en mooi geschreven, uiterst leesbare sociale geschiedenis, op een elegante en intieme manier verteld.

Zondagavond 20 maart gaan Buruma en Noordervliet in het kader van SPUI25 op Locatie, met elkaar in gesprek in het OBA Theater van de Openbare Bibliotheek Amsterdam.

Voor meer informatie zie spui25.nl.

Nieuws van heinde en verre

Nieuws van heinde en verre

Onze wekelijkse selectie uit recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • De Forward schrijft over Israëls Masortim.
  • Dustin Hoffman leerde in het Amerikaanse televisieprogramma Finding Your Roots zijn familiegeschiedenis kennen. De schok was groot, meldt People.
  • Nieuwe technische snufjes kunnen het leven van moderne Joden op sjabbat een stuk gemakkelijker maken. JTA heeft weer iets ontdekt.
  • Tablet Magazine wijdt een artikel aan de Amerikaanse schrijver Thomas Ligotti (1953), en niet zomaar.
  • LIMN, het online periodiek dat zich beweegt op het snijvlak van kunst en wetenschap, besteedt in het nieuwe nummer veel aandacht aan de Genizah van Cairo.
  • Welk hamansoor bent ú? JTA maakt het wel uit, met een quiz.
  • The Independent heeft opwindend nieuws over één van de grootste onvoltooide archeologische onderzoeken ter wereld.
  • Laat Game of Thrones maar zitten: Of Kings and Prophets komt eraan, een 'sexy soap opera', volgens Times of Israel.

Kunst over en voor de Uilenburgersjoel

Kunst over en voor de Uilenburgersjoel

Na een ingrijpende restauratie en verbouwing is de monumentale Uilenburgersynagoge in oude glorie hersteld. Er is geverfd, gestuct, muren en funderingen zijn gecontroleerd en waar nodig hersteld, zodat dit bijzondere rijksmonument weer vele jaren meekan.
Het gebouw is aangepast aan de eisen van de moderne tijd, met een lift, bredere trappen, betere verwarming en tal van faciltiteiten die het voor een breed scala aan activiteiten geschikt maken.

Ten behoeve van de restauratie hebben beeldend kunstenaars Kyra Sacks en Machteld Aardse, samen De Beeldvormers, een prachtig schilderij van de Uilenburgersjoel gemaakt, waarin ze verleden, heden en toekomst van de synagoge hebben verwerkt.
Het kunstwerk bestaat uit 48 kleine 'venstertjes'. Samen vormen ze één geheel, maar ieder raampje is ook een kunstwerkje op zich.
Ter ondersteuning van de restauratie van 'De Uil' worden de vensters verkocht. Een aantal is al van eigenaar gewisseld, maar er zijn nog voldoende over!
Hoe u in het bezit komt van zo'n kunstwerkje leest u op uilenburgersjoel.nl.

Kyra en Machteld maakten een video over de wijze waarop het totaalkunstwerk tot stand kwam. Te bekijken op vimeo.com.

De Uilenburgersjoel aan de Nieuwe Uilenburgerstraat dateert van 1766 en is één van de laatste oorspronkelijke Joodse gebouwen in de bekendste van de Joodse volksbuurten van Amsterdam. Het was de vijfde synagoge van de Hoogduitse gemeente en een echte volkssjoel.

Maarten Frankenhuis, voormalig directeur van de Amsterdamse dierentuin Artis, schreef een mooi verhaal over de bewogen geschiedenis van het pand.

De gedrevenheid van Vsevolod Zaderatsky

De gedrevenheid van Vsevolod Zaderatsky

Pianist Jascha Nemtsov is maandag 14 maart op uitnodiging van de Leo Smit Stichting in Amsterdam voor een bijzonder recital met muziek van de vergeten Sovjetcomponist Vsevolod Zaderatsky (1881-1953).

Vsevolod Petrovitsj Zaderatsky werd geboren in een middenklasse milieu. Na zijn eindexamen gymnasium in Koersk ging hij in 1910 naar Moskou om piano, orkestdirectie en compositie te studeren aan het conservatorium. Sergej Tanejev herkende al snel zijn talent en gaf hem eerst zelf compositielessen, vervolgens studeerde Zaderatsky bij Michail Ippolitov-Ivanov.
In de Eerste Wereldoorlog vocht Zaderatsky aan het front en ontsnapte hij ternauwernood aan de dood. In 1926 werd hij voor het eerst gearresteerd en opgesloten in de gevangenis van Rjazan. Alles wat hij tot dan toe had gecomponeerd werd vernietigd. Zijn vroegst bewaard gebleven composities – twee pianosonates – dateren dan ook uit 1928.

In maart 1937 werd hij opnieuw gearresteerd vanwege ‘het verspreiden van fascistische muziek’ en naar een heropvoedingskamp gestuurd. Zaderatsky overleefde de Tweede Wereldoorlog in Kazachstan en werd in 1948 enigszins gerehabiliteerd. Tot zijn dood in 1953 woonde en werkte hij in Lviv in Oekraïne.

De 24 Preludes en fuga's voor piano componeerde Zaderatsky in gevangenschap in de goelag in Siberië. Hij schreef zijn noten op blanco telegrampapier met een stompje potlood en zonder gum: het moest in een keer goed.

Hoewel hij zijn leven lang lid was van de Russische Vereniging voor Hedendaagse Muziek en vanaf de oprichting tot aan zijn dood ook van de Bond van Componisten, werd hij feitelijk uit de muziekgeschiedenis gewist.

Een platform om zijn muziek te laten horen kreeg hij niet, met als gevolg dat geen recensent ooit over zijn muziek geschreven heeft. Zelfs onder zijn collega's was zijn werk onbekend en onbesproken. Een groot gedeelte van Zaderatsky's oeuvre werd vernietigd.
Een halve eeuw na zijn dood werd de oorzaak van zijn verbanning duidelijk: hij had muziekles gegeven aan Aleksej, zoon en troonopvolger van tsaar Nicolaas II …

Tijdens het Uilenburger Concert op 14 maart zal Jascha Nemtsov de 24 Preludes en fuga’s van Vsevolod Zaderatsky integraal uitvoeren.

Op splendoramsterdam.com kunt u kaarten bestellen voor dit bijzondere concert.

In de digibieb
Jaap Meijers huisbibliograaf

In de digibieb

'Mijn vijf roerige jaren als Jaap Meijers huisbibliograaf, of als u wilt, bibliografisch hofleverancier' is de titel van het boek dat wij vandaag voor u belichten.

Adri Offenberg, voormalig conservator van de Bibliotheca Rosenthaliana (één van de Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam), hield 18 november 1999 een praatje, toen in de bibliotheek van het Gemeentearchief Amsterdam (het tegenwoordige Stadsarchief) de Catalogue of the Jaap Meijer Collection: Hebraica and Judaica before 1900 werd gepresenteerd.
Die catalogus betrof 500 van de meest bijzondere boeken, waaronder twee incunabelen uit 1485, een selectie uit de ruim 9.000 die na Meijers overlijden in 1993 in de bibliotheek van het Stadsarchief werden opgenomen.

De datum voor de presentatie was met zorg gekozen: 18 november 1999 was de 100e geboortedag van deze belangwekkende historicus en schrijver.

Offenberg memoreert, met gevoel voor humor en detail, de hobbels die hij in de vijf jaar durende samenwerking bij tijd en wijle moest overwinnen in het contact met Jaap Meijer, die als specialist in de cultuurgeschiedenis van de Nederlandse Joden en de 19e/20e-eeuwse Joods-Christelijke literatuur vaste klant was van de Bibliotheca Rosenthaliana.

Begin 1985 was het plotseling voorbij. Toen ik hem een keer opbelde, kreeg ik van Liesje (Meijers echtgenote - red.) te horen dat 'de baas' boos was en me niet meer wilde zien of spreken. Tot op de dag van vandaag is het me een raadsel wat er gebeurd kon zijn. Maar eerlijk gezegd kwam het me niet zo slecht uit. Hoewel deze naar mijn mening onverdiende behandeling (die me overigens al door menigeen was voorspeld) me tamelijk griefde en het ook wel degelijk pijn deed, besefte ik tegelijkertijd dat ik nu toch eindelijk weer mijn eigen werk kon gaan doen en ik ben haastig teruggekeerd uit de zeventiende- tot twintigste-eeuwse Nederlands-joodse geschiedenis naar de mediterrane laat-middeleeuwse joodse geschiedenis.

Het boekje is niet alleen een persoonlijk verslag, het geeft ook een beeld van de geschiedenis van de Bibliotheca Rosenthaliana.
Het leest als een novelle, waarin de figuur Jaap Meijer naar voren komt als een onverzettelijke lastpak én een gedreven, toegewijde wetenschapper.

Mijn vijf roerige jaren als Jaap Meijers huisbibliograaf, of als u wilt, bibliografisch hofleverancier is in de Digitale Joodse Bibliotheek te lezen. U kunt het daar ook digitaal mee 'naar huis' nemen.

Uit de Joodse Canon
Het model van de Tempel van Salomo

De Canon van Joods Nederland is tot stand gekomen door een gezamenlijk initiatief van Crescas en JMW. Alle honderd vensters van de Joodse Canon zijn te vinden op de website joodsecanon.nl.
De canon is ook verschenen in een fraai uitgegeven boek dat u online kunt bestellen.
Uit de Joodse Canon

In het Bijbels Museum in Amsterdam staat een wereldberoemde 19e-eeuwse reconstructie van het Misjkan, het verplaatsbare heiligdom dat de Israëlieten bouwden nadat ze uit Egypte waren weggetrokken en dat in het boek Sjemot/Exodus 35:1-38:20 exact beschreven staat. Maar hoe de Tempel van Salomo in Jeruzalem eruit zou hebben gezien, daarover geven archeologische vondsten geen uitsluitsel.

De Portugese rabbijn en leraar Jacob Juda Leon waagde zich eraan een maquette te maken die hij in 1642 presenteerde als een getrouw model van het origineel. Het leverde hem roem op, én de toevoeging 'Templo' aan zijn familienaam. Het originele model bestaat niet meer, maar Jacob Juda maakte ook een beschrijving van zijn beroemde creatie.
In het Biographisch Woordenboek der Nederlanden uit 1852 wordt dat genoemd:
LEON (Jacob Juda) van Middelburg, een geleerde Rabbijn, maakte zich een naam door een fraai model van den tempel van Salomo, dat hij vervaardigde, en van hetwelk hij eene beschrijving uitgaf, getiteld: *Afbeeldinge van den tempel Salomonis, welcks model den autheur is hebbende, Amst. 1644. De hertog van Brunswijk liet van dit geschrift eene Latijnsche vertaling vervaardigen (De templo Hiero solytano. Lat. cura sauberti, Helmst. 1665.)*
De geleerde rabbijn verzorgde zelf de Spaanse editie voor de Spaanstalige Joden.
De inklapbare maquette werd als een kermisattractie op verschillende plaatsen in Nederland tentoongesteld, en is zelfs, met alle toebehoren, rond 1675 door de maker zelf in Londen gepresenteerd.
De Amsterdammer Freek Putto heeft tussen 1985 en 1989 de schepping van Jacob Juda tot in de kleinste details nagebouwd, aan de hand van diens Afbeeldinge van den tempel Salomonis. Navraag bij het Bijbels Museum leert dat dit opzienbarende staaltje ambachtelijkheid helaas momenteel niet voor bezoekers te zien is.

Lees meer over Jacob Juda Leon Templo en waarom hij vandaag de dag nog altijd van betekenis is, in het lemma Het model van de Tempel van Salomo in de Canon van 700 Jaar Joods Nederland.

Website van de week
Humans of Tel Aviv

Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op onze website.
Website van de week

Wie een beetje actief is op Facebook, heeft vast wel eens pagina's voorbij zien komen die beginnen met Humans of … gevolgd door een plaatsnaam. Een heel populaire, met maar liefst 16 miljoen volgers, is Humans of New York, een pagina die zelfs een eigen website en een boek met de mooiste en meest fascinerende verhalen heeft.

Israel21C.com besloot in 2013 het voorbeeld van Humans of New York te volgen en ging voortvarend van start met Humans of Safed, Humans of Jerusalem, Humans of Tel Aviv en Humans of Israel. Safed is in goede bedoelingen blijven steken: die pagina bestaat alleen in naam. Humans of Jerusalem leidt een kwijnend bestaan, en ook Humans of Israel is niet bijster actief, en heeft bovendien het oorspronkelijke idee om mensen te portretteren verlaten.

Wat overblijft is Humans of Tel Aviv. De maker(s?) schrijven zelf: Tel Aviv is one of the most interesting places on Earth. Come and meet the People who make it so interesting.

Humans of Tel Aviv heeft een eigen website. Heel simpel ingericht: foto's met wat tekst erbij. Een klik op de foto vergroot die, meer is het niet, maar ook niet minder.

Gewoon leuk om te lezen en te volgen. Als u nog geen Facebook-account heeft, is dit een mooie aanleiding om toe te treden tot de Facebook-community. Bovendien kunt u dan ook de Crescaspagina op Facebook volgen!

In the Picture
Esther

Alle eerder besproken video's vindt u in het ‘In the Picture’-archief op onze website.
In the Picture

Het Poeriemverhaal over Esther, Mordechai en Achasjverosj spreekt tot te verbeelding, getuige de vele verfilmingen die op internet te vinden zijn.

In de bioscoopfilm Esther uit 1999 speelt Louise Lombard de titelrol en ziet u F. Murray Abraham in de rol van Mordechai. Verder Thomas Kretschmann als de Perzische koning Achasjverosj (Xerxes) en Wasjti, diens eerste vrouw, wordt gespeeld door Ornella Muti.

Bekijk de film hier

Radio en Televisie
11 - 18 maart

Print dit radio- en tv-overzicht om het altijd bij de hand te hebben.
Radio en Televisie

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.

In de Boekenweek 2016 staat Duitsland centraal. Ook op televisie wordt aandacht besteed aan Duitse cultuur, onder meer in de driedelige BBC-documentaire The Art of Germany, deze week te zien op NPO Cultura. Verder drie maal de prachtige documentaire Leven? Of Theater? van Frans Weisz.


vrijdag 11 maart

  • NPO 2 (VPRO), 22.55: Transparent. Hoewel deze black comedyserie over een niet-alledaags gezin uit Los Angeles al enige weken loopt, toch de moeite waard om op te pakken. Door The Forward al betiteld als Jewiest Show Ever.
  • NPO Radio 1 (VPRO), 02.00: Woord. Vijf uren lang de mooiste radioverhalen uit de archieven van de publieke omroep. Laat u verrassen!

zaterdag 12 maart

  • NPO Radio 1 (KRO), 11.00: De Taalstaat. Programma waarin de Nederlandse taal het middelpunt vormt. Presentatie: Frits Spits.
  • NPO Radio 1 (VPRO), 14.00: Argos. Onderzoeksjournalistiek. Achtergronden bij het nieuws of zaken die nieuws zouden moeten zijn. Met onthullende reportages en aandacht voor journalistieke boeken en kwesties in de (onderzoeks-)journalistiek uit binnen- en buitenland. Presentatie: Max van Weezel.
  • NPO Cultura (NTR), 21.10: The Art of Germany. Duitsland heeft enkele van de grootste kunstenaars aller tijden voortgebracht en de artistieke invloed van het land op de wereld is vergelijkbaar met die van Italië of Frankrijk. In deze driedelige BBC-serie onderzoekt Andrew Graham-Dixon de grote thema's in de Duitse kunst. Afl. 1: A Divided Land.
  • NPO Cultura (NTR), 21.10: The Art of Germany. Duitsland heeft enkele van de grootste kunstenaars aller tijden voortgebracht en de artistieke invloed van het land op de wereld is vergelijkbaar met die van Italië of Frankrijk. In deze driedelige BBC-serie onderzoekt Andrew Graham-Dixon de grote thema's in de Duitse kunst. Afl. 2: Dream and Machine.

zondag 13 maart

  • NPO 1 (VPRO), 11.20: VPRO Boeken. Wim Brands ontvangt onder meer Christoph Buchwald, uitgever en schrijver, over zijn essay Gute Nacht, Freunde, over 25 Duitse boeken tussen 1799 en 2015.
  • NPO 2 (NTR), 14.55: Foto-Eddy - Negatieven van mijn vader. Als kind reisde regisseur David de Jongh vaak mee met zijn vader, de bekende Vrij Nederland-fotograaf Eddy de Jongh. Na diens overlijden in 2002 gaat David op zoek naar de verhalen die zijn vader gedurende zijn leven zorgvuldig verborgen had gehouden en achterhaalt hij hoe Eddy als enige van zijn Joodse gezin, de Tweede Wereldoorlog overleefde.
  • NPO Cultura (NTR), 22.05: The Art of Germany. Duitsland heeft enkele van de grootste kunstenaars aller tijden voortgebracht en de artistieke invloed van het land op de wereld is vergelijkbaar met die van Italië of Frankrijk. In deze driedelige BBC-serie onderzoekt Andrew Graham-Dixon de grote thema's in de Duitse kunst. Afl. 3: In the Shadow of Hitler.
  • NPO 3 (VARA), 22.25: Micha Wertheim - Voor je het weet. Registratie van de intrigerende zesde show van deze theatermaker.
  • ZDF, 23.15: ZDF-History. Afl.: Was ist dran an Hitlers Goldzug? In 2015 was de met goud en kostbaarheden volgeladen trein die Hitler aan het einde van WOII zou hebben verstopt in een verlaten tunnel, opnieuw groot nieuws. Twee schatzoekers zouden hem hebben gevonden.

maandag 14 maart

  • NPO Cultura (NTR), 23.05: Leven? Of Theater? Documentaire uit 2012 van Frans Weisz. Vlak voor haar deportatie naar Auschwitz in de Tweede Wereldoorlog gaf Charlotte Salomon haar uit meer dan zevenhonderd bladen bestaande, geschilderde levensverhaal Leben? oder Theater? Ein Singespiel in bewaring. Tijdens de voorbereiding van de Nederlandse speelfilm Charlotte (1980) kreeg regisseur Frans Weisz uit handen van Charlottes stiefmoeder een nooit eerder gepubliceerde brief, met het verzoek de inhoud niet in de film te gebruiken. In de documentaire confronteert Weisz prominenten met die laatste brief.
  • NPO Radio 1 (VPRO), 0.00: Nooit meer slapen. Te gast is landbouw- en voedseldeskundige Louise Fresco, naar aanleiding van haar recentelijk heruitgegeven novelle De tuin van de sultan in Rome.

dinsdag 15 maart

  • SBS 9, 20.30: Where the Wild Things Are. Ontroerende, meeslepende verfilming uit 2009 van het wereldberoemde gelijknamige jeugdboek van Maurice Sendak. De film over de negenjarige kwajongen Max is bepaald niet voor heel jonge kinderen gemaakt.

woensdag 16 maart

  • TV5 Monde, 18.38: Pierre Brossolette ou les passagers de la lune. Oorlogsdrama en biopic uit 2015 over de Franse journalist en het kopstuk van de Résistance, Pierre Brossolette. Met Nederlandse ondertitels.
  • NPO Cultura (KRO), 21.05: De schrijver verbergt iets … Wat? Portret uit 1965 van de Duitse schrijver en Nobelprijswinnaar Heinrich Böll, ook wel 'het naoorlogse geweten van Duitsland' genoemd. Een typerende opmerking van Böll is 'dat ik niemand van mijn landgenoten vertrouw die ik niet persoonlijk heb gekend in de oorlog'.
  • NPO Cultura (AVROTROS), 22.20: Meret Oppenheim - Icoon van het Surrealisme. Documentaire uit 2013 over de Duitse kunstenares Meret Oppenheim (1913-1985), vanwege haar relaties met veel 20e-eeuwse Parijse beeldend kunstenaars ook wel 'muze van de surrealisten' genoemd.

donderdag 17 maart

  • NPO 2 (NTR), 20.25: Kijken in de ziel: Schrijvers. Coen Verbraak praat in het kader van de Boekenweek met schrijvers. Aan het woord komen onder meer Arnon Grunberg, Adriaan van Dis en Kees van Kooten.
  • NPO Cultura (NTR), 13.25: Leven? Of Theater? Documentaire uit 2012 van Frans Weisz. Vlak voor haar deportatie naar Auschwitz in de Tweede Wereldoorlog gaf Charlotte Salomon haar uit meer dan zevenhonderd bladen bestaande, geschilderde levensverhaal Leben? oder Theater? Ein Singespiel in bewaring. Tijdens de voorbereiding van de Nederlandse speelfilm Charlotte (1980) kreeg regisseur Frans Weisz uit handen van Charlottes stiefmoeder een nooit eerder gepubliceerde brief, met het verzoek de inhoud niet in de film te gebruiken. In de documentaire confronteert Weisz prominenten met die laatste brief.

vrijdag 18 maart

  • NPO 2 (VPRO), 22.55: Transparent. Hoewel deze black comedyserie over een niet-alledaags gezin uit Los Angeles al enige weken loopt, toch de moeite waard om op te pakken. Door The Forward al betiteld als Jewiest Show Ever.
  • NPO Radio 1 (VPRO), 02.00: Woord. Vijf uren lang de mooiste radioverhalen uit de archieven van de publieke omroep. Laat u verrassen!

(advertenties)


banner sivmo banner venstra banner jonet banner amphora banner israelactie banner givat banner propra banner meldpunttaal banner sinaicentrum banner yanshuf banner luna3 banner blankevoort banner joodsamsterdam



twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas Deze nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden?
© Joods Educatief Centrum Crescas, Kastelenstraat 80, 1083 DE Amsterdam
tel 020-6402380, fax 020-3452260, crescas.nl - joodsebibliotheek.nl - joods.net
Vragen of opmerkingen naar redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky

Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen, dan kunt u zich met één muisklik uitschrijven