Boeken en ander nieuws voor lezers en boekenwurmen

Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, nieuws uit de boekenwereld, én deze week ook ramsj!

Gepubliceerd op: 5 augustus 2021

Roy Lichtenstein, Nude Reading, 1994

De moslim en het Joodse meisje
Het verhaal van een redding

Ronen Steinke

Amsterdam: Querido, 2019
Aantal blz.: 208
ISBN: 9789021415468

Ook als e-book verkrijgbaar
Vertaald door: Goverdien Hauth-Grubben
Oorsponkelijke titel: Der Muslim und die Jüdin. Die Geschichte einer Rettung in Berlin

Anna Boros overleefde als Joodse tiener de Sjoa midden in Berlijn – dankzij een huzarenstuk van een dappere Egyptische moslim. Mohammed Helmy had in de Duitse hoofdstad een huisartsenpraktijk, en sluw balancerend tussen collaboratie en verzet slaagde hij erin de Gestapo steeds weer op het verkeerde been te zetten. Jarenlang beschermt hij Anna door haar met een hoofddoek om als zijn Arabische nicht Nadja in zijn praktijk te laten werken, openlijk, onder het oog van de nazi’s.

Met de reconstructie van dit adembenemende oorlogsverhaal belicht Ronen Steinke ook een bijna vergeten wereld: die van het oude Berlijn in de Weimar-periode, dat vooruitstrevend en ontwikkeld was, en deels toleranter dan nu.


Ronen Steinke (Duitsland, 1983) is redacteur van de Süddeutsche Zeitung. Hij promoveerde op oorlogstribunalen van 1945 tot heden en schreef een veelgeprezen biografie van Fritz Bauer, de Duits-Joodse aanklager van de Auschwitzkampbewakers in de jaren zestig. Dat boek werd verfilmd als The People vs. Fritz Bauer en vertaald naar het Engels, Pools en Japans.

Leven en schrijven in tijden van oorlog
Essays

David Grossman

Amsterdam: Uitgeverij Cossee, 2016
Aantal blz.: 224
ISBN: 9789059366756

Ook als e-book verkrijgbaar
Vertaald door: Sander Hoving, Ruben Verhasselt
Oorsponkelijke titel: נוכחים נפקדים / Nokhehim Nifkadim

Anders dan in vroegere politieke studies over Israël en Palestina onderzoekt David Grossman in Leven en schrijven in tijden van oorlog een aantal meer fundamentele vragen: Wat zijn - als gevolg van de inmiddels vijf generaties voortdurende spanningen en oorlogen - de zichtbare en onzichtbare veranderingen in verstand, hart en ziel van de vijandige buren? Hoe ver hebben de twee volkeren, door 'de situatie', het wantrouwen, dubbele agenda's en haat, zich van hun eigen idealen en ieder positief mensbeeld verwijderd? En vooral: waarom begrijpen, voelen en zien Israëli noch Palestijnen niet dat zij inmiddels gevangenen zitten in hun eigen waanbeelden, wantrouwen en haat, met de meest destructieve gevolgen voor hun eigen maatschappij? Dat zij beiden gebukt gaan onder dezelfde angsten, fobieën en nachtmerries?

Leven en schrijven in tijden van oorlog belicht (in de hogedrukpan van het conflict in het Midden-Oosten) een universeel thema: hoe snel wij in tijden van crisis of oorlog blind worden voor veranderingen in onszelf en anderen. En hoe moeilijk het is, bij gebrek aan fatsoen en openheid, iets in leven te houden, wat essentieel is voor de condition humaine: hoop en moed.

David Grossman (1954) is een van de meest gelezen Israëlische schrijvers. Niet alleen vanwege zijn magistrale romans, zoals Komt een paard de kroeg binnen en Een vrouw op de vlucht voor een bericht, of zijn cross-over romans als De stem van Tamar of Het zigzagkind, maar ook vanwege zijn politieke essays. Die worden vaak door de grote internationale kranten, van The Guardian tot de Frankfurter Allgemeine Zeitung en van La Repubblica tot De Standaard in opdracht gegeven en zijn - in het geval van Grossman - vaak de meest gelezen stukken van die krant.

Een joodse erfenis

Edjo Frank

Dordrecht: Insperience Uitgeverij, 2020
Aantal blz.: 316
ISBN: 9789081705721

De Joodse geldwisselaar Mirkko Nussbaum uit Slovenië reist in 1935 door het Italië van Mussolini naar Rotterdam. Daar sticht hij  zijn Pan Europeesche Credietbank. Vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog vlucht Nussbaum met zijn gezin naar New York. Na de oorlog zit de Panec Bank met een erfenis van niet teruggekeerde Rotterdamse Joden. Sara Nussbaum, vanaf dat moment de bepalende bankdirecteur, doet zaken op de grens van het toelaatbare. Ze verzint een list met een bankcode om Wolga Petrol, een Russische handelsfirma met belangen bij de oliewinning in Libië, om de tuin te leiden en drukt hun goudstaven achterover. Wolga Petrol zet een criminele bende in om de bankcode, verborgen in een kostbare gitaar, te pakken te krijgen. Dan volgen de ontwikkelingen elkaar in hoog tempo op. Ingeschakelde Russische criminelen vermoorden drie oude flamencogitaristen in Andalusië, Net voordat de Spaanse politie de bende te pakken heeft, ontsnappen de Russen met de gitaar. Israël is bezorgd over de toenemende invloed van Moskou tijdens het instorten van het Khadaffi regiem in Libië. De Israëlische geheime dienst Shin Bet komt in actie. Vanuit haar kluizenaarswoning in de Negev woestijn ontvouwt Sara Nussbaum haar laatste plan met de Joodse erfenis.

Edjo Frank (Rotterdam, 1949), zoon van Joodse ouders die via onderduik en het verzet de Tweede Wereldoorlog overleefden, werkte als beleidsadviseur en lei­dinggevende bij de overheid, daarna als zelfstandig adviseur. Hij reisde door Oost-Europa voor en na de Koude Oorlog, speelt en studeert flamencogitaar en volgt flamencoworkshops in Nederland en Sevilla.

We maakten weer eens een virtueel rondje langs boekhandels die boeken in de uitverkoop hebben, en maakten een keuze uit de kwaliteitsramsj die we er tegenkwamen.

Dat ik van binnen brand

Jan Campert

Amsterdam: De Bezige Bij, 2004
Aantal blz.: 96
ISBN: 9789023414483

Ook als e-book verkrijgbaar

Dat ik van binnen brand is een door Campert-biograaf Hans Renders gekozen en ingeleide bloemlezing uit het werk van Jan Campert, waarin een nieuwe keuze van zijn beste gedichten is opgenomen. De bundel bevat niet alleen beroemde gedichten als De Achttien Dooden en Rebel, mijn hart, maar toont ook ongebundelde poëzie uit nu vergeten tijdschriften en diverse nooit eerder gepubliceerde gedichten uit Camperts nalatenschap.

Wil je Dat ik van binnen brand kopen? Klik op de titel!

Jan Campert (1902-1943) was dichter, columnist, criticus, journalist en stond daarnaast bekend als gangmaker van het literaire leven. Van bankbediende in Zeeland werd hij in de jaren twintig de bohémien in Amsterdam en Den Haag die trouwde met actrice Joekie Broedelet - uit welk huwelijk hun zoon Remco Campert werd geboren - en met de schrijfster Clara Eggink.
In het voorjaar van 1941 las Campert een bericht over de dood van vijftien leden van de Geuzengroep en drie februaristakers. Hoewel hij ze geen van allen persoonlijk kende, raakte hij onder de indruk en schreef het gedicht Het Lied der Achttien Dooden, dat kort na Camperts dood in 1943 verscheen als rijmprent van De Bezige Bij en uitgroeide tot symbool van het verzet tegen de nazi's.

Het schooltje van Auschwitz
Het waargebeurde verhaal van de vrouw die vrijwillig op de trein stapte en hoop bracht naar een van de donkerste plekken.

Mario Escobar

Kampen: Kokboekencentrum Fictie, 2020
Aantal blz.: 304
ISBN: 9789029729413

Ook als luisterboek verkrijgbaar

Ook als e-book verkrijgbaar
Vertaald door: Hilke Makkink
Oorsponkelijke titel: Auschwitz Lullaby

Berlijn, 1943. Als haar Roma-man en -kinderen worden weggevoerd, weigert de Duitse Helene Hannemann hen in de steek te laten en wordt ze samen met de rest van het gezin gedeporteerd naar Auschwitz. In het zigeunerkamp werkt ze als verpleegster onder de leiding van kamparts Josef Mengele, die haar opdraagt een schooltje te starten. Hoewel het niets meer is dan nazi-propaganda en een dekmantel voor Mengeles gruwelijke medische experimenten, is Helene met haar schooltje een lichtpuntje in een verder inktzwarte wereld. Een aangrijpende Tweede Wereldoorlog-roman over de betekenis van hoop.

Wil je Het schooltje van Auschwitz kopen? Klik op de titel!

De Spaanse schrijver en historicus Mario Escobar Golderos duikt voor zijn werk graag helemaal in een bepaalde periode. Hij heeft een speciale fascinatie voor hoofdpersonen die onorthodoxe keuzes maken.

Jodenkampen
Ter nagedachtenis aan de Joodse dwangarbeiders die vanuit de werkkampen werden afgevoerd en later door de nazi's zijn vermoord

Niek van der Oord

Gorredijk: Noordboek, 2015
Aantal blz.: 368
ISBN: 9789033009501

Het was door de Duitse bezetter allemaal zorgvuldig uitgedacht. Joodse mannen werden in 1942 massaal geïsoleerd in werkkampen, ver weg in gehuchten ergens op het platteland van dunbevolkte provincies. Vandaar werden ze allemaal naar het verzamelkamp Westerbork gestuurd. Het in angstige spanning verkerende thuisfront werd na razzia’s in steden eveneens naar Westerbork gebracht. De door de Duitsers aangekondigde gezinshereniging duurde slechts enkele dagen. Wat resteerde was een enkele reis richting de vernietigingskampen Auschwitz en later Sobibor. Journalist Niek van der Oord schreef een indringend boek over de werkkampen in Blesdijke, Diever, Elsloo, Vledder en Fochteloo. Hij verzamelde foto’s, brieven en documenten en sprak met overlevenden van de kampen. Hun verhalen bepalen mede de inhoud van dit boek, dat verder vol staat met authentieke briefwisselingen, prenten en nieuwe getuigenissen.

Wil je het boek Jodenkampen kopen? Klik op de titel!

Journalist Niek van der Oord (1955) schreef een indringend boek over de werkkampen in Blesdijke, Diever, Elsloo, Vledder en Fochteloo.


  • In de sectie Books/The Guardian een uitvoerige bespreking van The Musical Mind, dit voorjaar in Nederland verschenen onder de titel Het muzikale brein.
  • Arnon Grunberg maakt een leeslijst voor zijn zoon, en die is op zijn minst opmerkelijk. Volgens het literaire weblog Tzum is het meer een "leesautobiografie" in de zuiverste zin van het woord.

Nieuwsbrief

Volg ons en blijf op de hoogte! Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief en wij zorgen dat je niks mist.

Bekijk nieuws overzicht

Doneren

Crescas kan niet zonder jouw steun. Met elke donatie, hoe klein ook, steun je onze activiteiten en zorg je dat wij nog meer voor Joods Nederland kunnen betekenen.