vrijdag 3 april 2020

Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online


Joods Educatief Centrum 'Crescas'

nieuwsbrief

Joods Educatief Centrum Crescas

vrijdag 3 april 2020 jaargang 16, nummer 13
 

Joodse kunst en Pesach

Joodse kunst en Pesach

Kunsthistorica en Crescasdirecteur Diklah Zohar vertelt op video over Askjekenazische en Sefardische haggadot.
De lezing is een op Pesach toegespitste versie van haar lezing 'Tussen woord en beeld. Joodse middeleeuwse manuscripten', die door de coronamaatregelen geen doorgang kon vinden.

Aan de hand van tal van fraaie voorbeelden neemt Diklah je mee in de belevingswerelden van Joden in de Middeleeuwen. Wat is de geschiedenis van de beroemde Vogelkoppen-hagadah, en waarom zijn de figuren in de even beroemde Gouden Hagadah zo realistisch afgebeeld? Wie waren de makers van deze schitterende manuscripten?

Klik hier om de lezing te zien en te horen!

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

E-learning: juist nu!

E-learning: juist nu!

Crescas is al een aantal jaren geleden begonnen met het aanleggen van een collectie cursussen en lezingen die je online kunt volgen.
In ons archief vonden we dat we op vrijdag 7 september 2012 de eerste digitale cursussen online zetten. Daarmee had Crescas een primeur: we waren de eerste Joodse organisatie in Nederland die de stap zette naar 'e-learning', leren vanuit je eigen huis met je eigen computer.

De cursussen Alef-Beet en 3500 Jaar Joodse geschiedenis waren de eerste twee lespakketten die je via internet kon én nog altijd kunt volgen: beide bestaan nog steeds!
Inmiddels is het aanbod uitgebreid naar dertien digitale lespakketten. Op de startpagina van Crescas vind je ze allemaal.

Om de digitale cursussen te volgen moet je ingelogd zijn op Mijn Crescas. Heb je nog geen Mijn Crescas-account? Klik hier om die direct aan te maken. Je ontvangt binnen vijf minuten een mailtje met je wachtwoord. Vanaf dat moment is dit wachtwoord, in combinatie met je gebruikersnaam (dit is je mailadres!), voldoende om je in te schrijven voor de digitale cursussen. Eenmaal ingelogd kun je zelf je wachtwoord wijzigen.

Mascottes en amuletten tegen een epidemie

Mascottes en amuletten tegen een epidemie

Crescas heeft toestemming gekregen van de Nationale Bibliotheek van Israël om af en toe een blog van 'The Librarians' in Nederlandse vertaling over te nemen.

Op 17 maart plaatste historicus en 'Librarian' Chen Maloel een voor deze pandemische tijden zeer toepasselijk verhaal over de wijze waarop tot in het recente verleden in de Joodse wereld werd omgegaan met epidemieën.


De wijzen van Safed maakten amuletten, de Joden van Italië schreven gebeden en andere Joden waarschuwden voor minder conventionele plagen …

De eerste gedocumenteerde plaag in de geschiedenis van het Midden-Oosten stond bekend als de ‘Plaag van Justinianus’, genoemd naar de Byzantijnse keizer, Justinianus I. Die kwam rond 541-542 na de gangbare jaartelling vanuit Egypte naar Erets Jisraeel. De resultaten zijn in detail gedocumenteerd door de hofhistoricus van de keizer. Naar schatting is een kwart van de bevolking van het Romeinse rijk omgekomen in deze epidemie.

Duizend jaar later kregen de bewoners van het land nog steeds te maken met vrij frequente uitbraken. Gedurende de zestiende eeuw verspreidde de pest zich over verschillende delen van het Midden-Oosten. Als wij de volkswijsheid in Jeruzalem uit die periode mogen geloven, was er sprake van een nieuwe golf van pest die de stad elke zes of zeven jaar trof. In de geschriften van de wijzen van de heilige stad Safed (Zfat), in het noorden van Israël, vinden we bewijs dat deze rabbijnen onder andere de pest probeerden te bestrijden met behulp van speciale mascottes en amuletten.

De mascotte hieronder is afkomstig uit een kopie van het boek Shaar HaYichudim (Het poort naar eenheid) van de beroemde Safed kabbalist Hayyim ben Joseph Vital. De Hebreeuwse titel die bovenaan verschijnt, luidt: "Deze mascotte is voor de pest van de heilige ARI …" (De heilige ARI was rabbijn Isaac Luria, de leraar van Vital). De mascotte bestaat in feite uit twee verschillende amuletten die met elkaar zijn verbonden, de ene boven en de andere eronder. De afbeelding hier is afkomstig uit een latere druk van het boek met verschillende commentaren op de geschriften van Vital en Luria, maar de mascotte (of soortgelijke versies ervan) verscheen ook in eerdere drukken. Deze editie werd in 1855 gepubliceerd in de stad Lemberg, het huidige Lviv, in het westen van Oekraïne. Isaac Luria kwam om tijdens een pestuitbraak in het jaar 1572, toen hij nog maar 38 jaar oud was.

Een andere interessante tekst is te vinden in een manuscript dat deel uitmaakt van de Bill Gross verzameling en dat de vrij algemene titel ‘Gebeden tegen de pest’ kreeg. De tekst begint met de woorden van het ‘Shiviti’ ("Ik heb de Heer voortdurend voor mij geplaatst"), onmiddellijk gevolgd door Psalm 91, waarin de spreker vertelt over het toevluchtsoord dat de vleugels van de Heer bieden, terwijl hij ook tegen verschillende aspecten van het kwaad wordt beschermd, inclusief 'verwoestende pest'. Later wordt het verhaal verteld hoe Aaron de Hogepriester de pest met wierook kon stoppen, samen met wat een medicijnrecept lijkt te zijn.

In tegenstelling tot de kabbalisten van Safed, die de geheime goddelijke namen gebruikten, besloten de schrijvers van dit manuscript gebruik te maken van canonieke teksten die verslag deden van de overwinningen van God over de verschillende plagen die het volk van Israël bedreigden. Afgaande op de stijl van het schrift en de naam van de jongere aan wie het manuscript was opgedragen – Yosef Tzemach Gabriel Donati – die op de laatste pagina staat, is het waarschijnlijk dat het manuscript in de achttiende of negentiende eeuw in Italië werd geschreven.

In de loop van de tijd is het Hebreeuwse woord voor ‘pest’ – magefa (????) – ook in verband gebracht met andere betekenissen. In de pasjkevil-posters die populair zijn in ultraorthodoxe Joodse gemeenschappen, wordt het woord vaak gebruikt om verschillende 'kwalen' te beschrijven die zich in de moderne Israëlische samenleving hebben verspreid, of ze nu van biologische, theologische of morele aard zijn. In 1980 werd deze pasjkevil-posterwaarschuwing gedrukt voor "de plaag van de archeologie die zich door het Heilige Land verspreidde" en opgehangen in verschillende ultraorthodoxe gemeenschappen. In de tekst staat: "van tijd tot tijd verspreidt de plaag van de archeologie zich naar nieuwe gebieden; in de noordelijke, zuidelijke en centrale regio's."

Een andere pasjkevil, hieronder te zien, dateert uit de periode van het Britse mandaat in Palestina/Erets-Jisraeel en waarschuwt voor de 'plaag' van het eten en verkopen van niet-koosjer vlees die onder de Joodse gemeenschap was 'uitgebroken'.

Het laatste manuscript in dit overzicht is ook afkomstig uit het negentiende-eeuwse Italië. Het wordt tegenwoordig bewaard in de British Library in Londen.
Het belangrijkste verschil hier is met betrekking tot de soort epidemie die zich over het hele land verspreidde, namelijk "cholera morbus" en de uiting van de hoop dat "ons geen kwaad zal overkomen, noch een plaag zal naderen naar onze tent.” Net als andere manuscripten in zijn soort legt het een verband tussen de naleving van de wetten die aan Mozes op de berg Sinaï zijn overgedragen en de gezondheid van het individu en de gemeenschap. Deze belofte wordt uitgedrukt in het citaat: “ ‘Ik, de EEUWIGE, ben het die jullie geneest’ (Exodus 15, 26) want er staat geschreven: ‘voor jullie die ontzag voor mijn naam hebben zal de zon stralend opgaan, de zon die gerechtigheid brengt en genezing in haar vleugels draagt’ ” (Malachi 3, 20).

De oorpsronkelijke, Hebreeuwse tekst vind je hier.

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Pesachpauze bij Crescas

Pesachpauze bij Crescas

Voor alle zekerheid: de komende twee weken verschijnt er geen nieuwsbrief, maar onze Facebookpagina wordt wel bijgehouden, mits er voldoende vermeldenswaardige zaken voorbijkomen.
Het weekoverzicht van televisie- en radioprogramma's vind je hier.

Het kantoor van Crescas is uiteraard niet fysiek bemensd, en de vaste en vrijwillige medewerkers gaan ook met Pesachpauze. Mailen kun je altijd: op de dagen zonder werkverbod worden je berichten gelezen en waar nodig, beantwoord. We zijn weer te bellen vanaf maandag 20 april.

Omdat de coronaregels nog zeker tot 1 mei duren, is onze bereikbaarheid beperkt tot telefoon en email.

Dank voor je begrip, en namens ons allen:
Pas goed op elkaar en op jezelf, blijf gezond, en

CHAG PESACH SAMEACH!!!

Boekennieuws

Alle eerder besproken boeken vindt u in het Boekennieuws-archief op onze website.
Boekennieuws

Crescas attendeert je op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Deze week

In Oorlogskinderen tekent Coen Verbraak de verhalen op van mensen die als kind de oorlog hebben meegemaakt en die hun leven lang met de schaduw van de bezetting hebben geleefd.
Zo heel jij mij is een bloemlezing 'troostgedichten', bijeengezocht door Isa Hoes, voor al die momenten waarop gecondenseerde schoonheid in woorden voelt als een arm om je heen.
In de periode waarin Nederland de overgang van bezetting naar vrijheid beleefde, waren er tal van incidenten en schermutselingen die enkele honderden mensen alsnog het leven kostten. In haar debuut Een wrang feest vertelt journalist en cultuurwetenschapper Marjolein Bax deze lang vrijwel onbekende geschiedenis over de chaotische dagen en de vele dramatische confrontaties in de chaotische dagen tussen 4 en 8 mei 1945.

Uitgelicht

In Beroofd volgens de regels vertelt biograaf en journalist Joep Boerboom (1973) het verbijsterende verhaal van de wettelijk geregelde beroving van Joodse ondernemers in Deventer. Uit de circa zeventig Joodse ondernemers koos hij zeven markante zaken en hun eigenaars.
De geschiedenis van Slagerij Wed. Iz. Gosschalk, textielgroothandel Adelaar, de dansschool van Mau Van Spiegel, Veehandel en café De Lange, Elastiekfabriek Fortuin & Co, de rijwielgroothandel en -fabriek van Moos Polak en Boekhandel en leesbibliotheek Stibbe, die, zoals alle Joodse ondernemingen, "in liquidatie' gingen, wordt gedetailleerd verteld. Zo werd de eigenaar vervangen door 'een bewindvoerder', waarna de zaak werd ontmanteld of een tweede leven kreeg: de Oostenrijkse bewindvoerder die elastiekfabriek Fortuin en Co. had overgenomen, zette het bedrijf 'in de markt' als een modelonderneming. En dit alles werd gesanctioneerd middels gewiekste bureaucratische procedures die de diefstal, want zo kun je de onteigeningen wel noemen, een officieel aanzien gaven.
Boerboom onderzocht hoe de bewindvoerders, taxateurs, boekhouders en nieuwe eigenaren te werk gingen en wat maakte dat ze aan de onteigeningen wilden meewerken. Schokkend is het te lezen dat in de stapels correspondentie die de schrijver doorzocht elke cent rond de liquidaties werd verantwoord, maar nergens melding wordt gemaakt van het lot van de oorspronkelijke eigenaars. Boerboom sprak met nabestaanden van de de zeven beschreven ondernemers en hoorde van hen over de angst, onderduik, arrestatie en deportatie van hun familieleden. Hij brengt de gebeurtenissen beklemmend dichtbij, en ontdekt dat de weinige overlevenden na de oorlog grote moeite moesten doen om hun bezittingen terug te krijgen en hierbij soms zélf in de beklaagdenbank belandden.

In het Engels

De Amerikaanse schrijver Jonathan Blum publiceerde zijn tweede boek bij, hoe toepasselijk in deze tijden, Rescue Press. The Usual Uncertainties is een bundeling van twaalf korte verhalen waarin de schrijver telkens op een andere, verrassende manier speelt met de visie dat ons leven wordt beheerst door onzekerheden, en niemand weet of de gemaakte keuzes de juiste zijn. De verhalen spelen zich af in heel gedetailleerd beschreven, voor de meesten van ons niet direct herkenbare omstandigheden of plaatsen, en ook de mensen erin zijn individuen, als acteurs die worden belicht in een decor. Als lezer beleef je met hen mee. De verhalen zijn stuk voor stuk prachtig geschreven juweeltjes waar je nog een tijd over kunt nadenken.

Nieuwsberichten uit boekenland

  • De organisatoren van de Vertaalwedstrijd Hebreeuws laten ons en jullie als deelnemers het volgende weten: 'Ondanks alles wat er op dit moment in de wereld gebeurt, zijn wij nog steeds bezig met de vertaalwedstrijd. Nu je misschien door deze pandemie veel thuis zit, of afleiding nodig heeft, is onze wedstrijd misschien een goed middel om jezelf te vermaken. Om je tegemoet te komen, hebben we de deadline verschoven naar vrijdag 1 mei, zo heb je ruim de tijd om te kijken naar het gedicht en het ook te redigeren. Mocht je alsnog mee willen doen, dan vind je het deelname-stappenplan hier.
  • Schrijfster Marga Minco is honderd jaar geworden. Voor Neerlandistiek schreef Elsbeth Etty een prachtig verhaal.
  • De feestelijke en smakelijke presentatie van Nosh, mijn vegetarische Joodse keuken, het kookboekdebuut van Esther Erwteman, is uitgesteld, maar het boek verschijnt wel, medio april!
  • Per 1 mei sluit boekhandel Schimmelpennink aan de Weteringschans in Amsterdam na 25 mooie jaren de deuren.

Vers uit de ramsj geplukt

Op hetzelfde moment (2007) bevat essays van de in 2004 overleden Susan Sontag. De tussen 2001 en 2004 geschreven stukken, gaan over fotografie, haar eigen schrijverschap en dat van schrijvers als Dostojevski, Pasternak en Rilke en de voortdurende impact van de aanslagen van 11 september 2001 op de Amerikaanse samenleving.
De nazi en de kapper (2013) van Edgar Hilsenrath (1926-2018) opent met "Ik ben Max Schulz, de buitenechtelijke, maar zuiver arische zoon van Minna Schulz." Max is een SS-er die na de oorlog de identiteit van zijn vermoorde Joodse buurjongen Itzig Finkelstein aanneemt, naar Palestina trekt, daar kapper wordt en als Joodse terrorist tegen de Britten vecht. Het boek is een Sjoa-roman met venijnige humor waarin Hilsenrath deels uit zijn eigen ervaringen put. In de ramsj ligt nu de dwarsligger-versie.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog verbleef fotograaf en verzetsstrijder Hans Sibbelee (1915-2003) afwisselend in Amsterdam en Tiel en hij richtte zijn camera regelmatig op zijn omgeving. De foto’s, waaronder enkele van het ‘Damincident’ in 1945, doken jaren later op en zijn gebundeld in Oorlogssporen (2000).

Facebook ← Deel dit item op Facebook!
Onze columnisten deze week

In plaats van de Culturele agenda

In plaats van de Culturele agenda

Nu we er voorlopig van moeten uitgaan dat culturele activiteiten dit seizoen niet meer zullen plaatsvinden, verzamelen we op deze plek wekelijks een aantal links waarmee je in elk geval virtueel je cultuurbehoefte kunt bevredigen.

  • No Camels plaatst een aantal links naar musea in Israël.
  • De Nationale Opera & Ballet streamen succesvolle voorstellingen op hun online platform. Let op: eenmalige streams, dus check de data en je agenda!
  • Op YouTube kun je een bezoek brengen aan Anne Frank die een videodagboek bijhoudt.
  • Heb je het familieconcert in het Concertgebouw ter ere van het tienjarig bestaan van het Kindermuseum van het Joods Historisch Museum gemist? Het staat integraal op YouTube!
  • Het MoMA (Museum Of Modern Art) in New York heeft een deel van zijn collectie online beschikbaar gemaakt.
  • Het Royal Opera House in Londen toont tot en met 1 mei elke vrijdag een van haar operaproducties.
  • Studenten van de Thelma Yellin High School in Giv'atayim geven een ontroerende uitvoering van Psalm 42 'Wie der Hirsch schreit' van Felix Mendelssohn-Bartholdi.

In de Digibieb
Philip Mechanicus: Russische reisschetsen

In de Digibieb

Het boek dat we dit keer uit de Joodse Bibliotheek kozen,
leek ons een aardige aanvulling op de twee Russische documentaires die we deze en vorige week presenteerden in In the Picture.

Philip Mechanicus (1889-1944) is vooral bekend om het boek In Dépôt. Dagboek uit Westerbork (1964), waarin hij nauwgezet verslag deed van het leven in het doorvoerkamp.
Minder bekend zijn eerdere publicaties van zijn hand, zoals Russische reisschetsen, Verzamelde Reisbrieven, overgenomen uit het Algemeen Handelsblad van 1930, 1931 en 1932.

Mechanicus was als twaalfjarige zijn loopbaan bij de krant begonnen met een heel bescheiden baantje als knechtje bij de expeditieafdeling van het socialistische dagblad Het Volk. Na zijn dienstplicht werkte hij enige tijd in Nederlands-Indië bij lokale kranten, en na terugkeer in Nederland vond hij in 1920 werk bij het Algemeen Handelsblad, waar hij zich opwerkte tot chef van de buitenland­redactie. Als correspondent voor die krant maakte hij reizen naar de Sovjet-Unie en Palestina.

De Sovjet-Unie, en in het bijzonder de economische maatschappelijke idealen die het enorme land moesten opstuwen in de vaart der volkeren, fascineerden Mechanicus, die in zijn scherpe observaties een kritische toon liet doorschemeren. "De bolsjewisten draaien in een vicieuzen cirkel rond: het doorzetten van de revolutie — beperking van de geestelijke vrijheid — forceering van het industrieele tempo — groeiende behoefte aan buitenlandsch kapitaal — gedwon­gen vermeerdering van den uitvoer van goederen — gedwongen beperking van de binnenlandsche consumptie — groeiende consumptiebehoeften van het volk. Tusschen deze desiderata en omstandigheden gaat een tragische wedloop, waarin de positie der figuren wisselt naar gelang van de wisselende omstandigheden. Het vraagstuk kan aldus worden gesteld: Wat is de verhouding tusschen productiekrachten van het volk eenerzijds, — de behoeften van het volk en de stemming onder het volk anderzijds?" Na zestig pagina's verschijnt Stalin, algemeen secretaris van het machtige Politieke Bureau van de communistische partij "de eenige die in Rusland recht van zijn heeft." Deze commissie van ongeveer tien mannen heeft "alle draden van de gebeurtenissen in het Sovjetrijk" in handen. Stalin is daarvan "practisch gesproken: de dictator."

In wezen zou Mechanicus' boek Sovjet-Russische reisschetsen moeten heten. Zeer de moeite waard om dit stuk geschiedenis vanuit ons heden te bezien!

Klik hier om het boek online te lezen of naar je eigen computer of tablet te downloaden.

Nieuws van heinde en verre

Nieuws van heinde en verre

Onze wekelijkse knipseldienst met recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • Een mooi verhaal over de Cairo Geniza op Princeton.edu.
  • Chen Maloel, de jonge historicus en een van 'The Librarians' van de NLI, schreef in 2018 een blog over een mysterieuze verzameling amuletten in een klein zwart koffertje die vanuit de Sovjet-Unie via Chicago in het bezit kwam van de NLI.
  • Het Israëlische ministerie van Buitenlandse zaken plaatste een mooi videootje over Jeruzalem.
  • Cantor Daniel Benlolo van de Spanish & Portuguese Synagogue Of Montreal maakte een mash-up van 'Adon Olam' en Simon & Garfunkels 'Sound of Silence' en zette het resultaat op YouTube.
  • Voor Deutsche Welle gaf schrijfster Deborah Feldman ('Unorthodox') een interview over haar beslissing om de Satmar-chassidim in New York te verlaten.
  • Kveller biedt troost met een hilarische Bette Midler parodie en een ontroerend verhaal over Joodse rouw in quarantaine.
  • En tot slot: op Ulpan La-Inyan een lesje Ivriet over gezond zijn en gezond blijven, en Hebrew Language Blog geeft modern Hebreeuws vocabulaire met betrekking tot het coronavirus "to help you read the related news."

Website van de week
ILTV - Daily News

Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op onze website.
Website van de week

ILTV - Daily News is een Engelstalige nieuwsprovider voor actueel nieuws uit Israël. De organisatie beschouwt onafhankelijke berichtgeving in tijden waarin Israël te vaak negatief in het nieuws komt, van groot belang.

Meld je aan voor de nieuwsbrief voor uitzendschema's en andere belangwekkende zaken.

Zeker nu, in een tijd dat zoveel mensen ook in Israël door het coronavirus worden getroffen, een onmisbare bron van informatie!

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

In the Picture
Russian Jews. Film 2: 1917-1948

Alle eerder besproken video's vindt u in het ‘In the Picture’-archief op onze website.
In the Picture

De tweede documentaire van de trilogie die de Russische journalist Leonid Parfenov maakte over Joden in Rusland, beslaat een periode van drie jaar waarin Joden op alle vlakken deelnamen aan het politieke, maatschappelijke en culturele leven van de Sovjet-Unie en daar onuitwisbare sporen achterlieten.
Het waren met name jonge Joden die na een lange historie van geweld en onderdrukking de kans aangrepen om met tomeloze energie in de nieuwe politieke orde carrière te maken.

In de documentaire volgen we Leon Trotsky en zijn betrokkenheid bij het Rode Leger, en zijn we getuige van het begin van de loopbaan van Marc Chagall, zien we de nieuwe beeldtaal die cineast Sergej Eisenstein voor zijn films ontwikkelde, horen we populaire Sovjet-muziek en lezen we mee met schrijvers als Isaak Babel en anderen die hun stempel drukten op de Sovjet-literatuur.

Bekijk de film hier

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Radio en Televisie
3-10 april

Print dit radio- en tv-overzicht om het altijd bij de hand te hebben.
Radio en Televisie

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.

vrijdag 3 april

n.v.t.


zaterdag 4 april

  • Arte, 6.55: - Arte, 21.35: Betty Boop for ever (2020). Het rondborstige vrouwtje werd in 1930 gecreëerd door Max (Majer) Fleischer (1883-1972), pionier uit het Amerikaanse cartoontijdperk. De documentaire onderzoekt wat het stripfiguurtje belichaamt: jonge dame, lustobject, femme fatale of feminist? In Jewish Virtual Library het verhaal van Fleischers leven.
  • NPO 2, 10.10: Krabbé zoekt Chagall. Afl. 3: Tafellinnen. Chagall vertrekt naar Parijs, waar hij naam hoopt te maken als schilder en zo een serieuze huwelijkskandidaat te worden voor zijn geliefde Bella. Hij laat haar achter in Vitebsk en krijgt een symbolisch afscheidscadeau mee, een tafellaken. Aansluitend: Krabbé kijkt verder. Direct na iedere aflevering van 'Krabbé zoekt Chagall' gaat Jeroen samen met regisseur Richard den Dulk dieper in op opvallende momenten tijdens de opnames.
  • NPO 2, 16.05: In de voetsporen van de Bevrijding. Afl.: Valse start. Philip Freriks bezoekt met de Joodse verzetsstrijder Selma van de Perre concentratiekamp Vught en concentratiekamp Ravensbrück in Duitsland.
  • NPO 2, 20.35: In de voetsporen van de Bevrijding. Afl.: Nieuwe hoop. Philip Freriks bezoekt het voormalige slagveld in Oosterbeek met de Britse historicus Antony Beevor en spreekt met anderen die bij de Slag om Arnhem betrokken waren.
  • NPO Radio 4, 20.00: NTR Opera Live. Afl.: Kurt Weill: Aufstieg und Fall der Stadt Mahagonny, een studio-opname uit 1975. Daarna: 'Die Sieben Todsunden' o.l.v. Peter Eötvös, opname vermoedelijk uiy 1995.
  • Canvas, 22.15: Son of Saul (Saul fia) (2015). Oktober 1944, Auschwitz-Birkenau. Saul Ausländer is lid van het Sonderkommando, een geïsoleerde groep Joden die wordt verplicht de nazi's te assisteren bij hun uitroeiingspraktijken.
  • Arte, 02.45: "Wer wird mich jetzt noch lieben?" (2013). Saar is veertig jaar, homo en hiv-positief. Zal zijn orthodoxe familie in de kibboets hem na zeventien jaar nog willen opnemen?

zondag 5 april

  • Arte, 5.25: Metropolis. Afl.: Tel Aviv, de meest westerse stad van het Midden-Oosten.
  • Arte, 2015: Cirque du Soleil: O. Gewoon omdat het zo verbluffend mooi is: de overweldigende show 'O', gemaakt voor Las Vegas, waar de piste bestaan uit een enorm bassin met 5000 kubieke meter water.

maandag 6 april

  • NPO 2, 20.25: 2Doc. Afl.: De slag om het vrouwenhart (2019). Hartproblemen worden bij vrouwen slechter herkend én minder goed behandeld dan bij mannen. Dat kost levens, laat deze documentaire van Hella de Jonge zien. Hoe kan het beter?
  • Arte, 21.55: Freud intim (2019). Dubbelportret van de vader van de psychoanalyse en Anna, zijn jongste dochter, die hij niet wilde.
  • NPO 2, 23.20: Café Lazarus. Marleen Stelling gaat in gesprek met Chantal Suissa over Pesach en Mimouna (en Pesach is NIET het Joodse paasfeest …)
  • NPO Radio 1, 0.00: Nooit meer slapen. Pieter van der Wielen spreekt met Coen Verbraak, van wie deze week het boek Oorlogskinderen is verschenen.

dinsdag 7 april

  • NPO 2, 20.25: Krabbé zoekt Chagall. Afl. 4: Eerste wereldoorlog. Chagall komt terug naar Vitebsk als een gevierd schilder en dat maakt hem een serieuze huwelijkskandidaat voor Bella. Zodra ze getrouwd zijn, wil hij zo snel mogelijk met Bella terug naar het bruisende Parijs, maar dan breekt de Eerste Wereldoorlog uit. Vitebsk verandert in een frontstad en Chagall en Bella zitten vast.
  • SBS 9, 20.30: Noah (2014). Oudtestamentische blockbuster over Noah die een onmogelijke opdracht krijgt als de wereld dreigt te worden vernietigd door een allesverwoestende overstroming. Volgens regisseur Darren Aronofsky "de minst bijbelse Bijbelfilm" ooit gemaakt.

woensdag 8 april

  • Arte, 1.10: Die Hälfte der Stadt (2015). Documentaire over de Joodse fotograaf en lokale politicus Chaim Berman die zich in zijn stad Kozienice inzette voor de vreedzame coëxistentie van Polen, Duitsers en Joden.

donderdag 9 april

  • Arte, 23.30: Sherlock Holmes' cleverer Bruder (1975). Misdaadkomedie en regiedebuut van en met Gene Wilder (1933-2016). Sigerson Holmes wordt gedwarsboomd bij het terugvinden van een gestolen overheidsdocument. Voor liefhebbers van Gene Wilder!

vrijdag 10 april

  • Canvas, 21.20: Die Frau in Gold (Woman in Gold, 2015). Matig ontvangen drama over het juridische gevecht van de bejaarde Maria Altmann, nichtje van Adèle Bloch-Bauer, om 'Dame In Goud', het wereldberoemde portret dat Gustav Klimt tussen 1903 en 1907 van haar tante maakte, terug te krijgen.
Facebook ← Deel dit item op Facebook!
 

(advertenties)


banner joodsamsterdam banner israelactie banner jonet banner propra banner amphora banner luna3



twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas Deze nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden?
© Joods Educatief Centrum Crescas, Kastelenstraat 80, 1083 DE Amsterdam
tel 020-6402380, crescas.nl - joodsebibliotheek.nl - joods.net
Vragen of opmerkingen naar redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky

Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen, dan kunt u zich met één muisklik uitschrijven