vrijdag 19 juli 2019

Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online


Joods Educatief Centrum 'Crescas'

nieuwsbrief

Joods Educatief Centrum Crescas

vrijdag 19 juli 2019 jaargang 15, nummer 26
 

Wat gaan we doen in het nieuwe seizoen?

Wat gaan we doen in het nieuwe seizoen?

In de weken voorafgaand aan het verschijnen van de nieuwe cursusfolder, lichten we af en toe een tipje van de sluier op. We vertelden in de nieuwsbrief van 5 juli al over de tweedelige workshop genealogie Verborgen verleden gaat Joods, en lichtten daarin ook de cursus Joodse kunst toe.

Deze week kondigen we Bart Wallet aan, die in de cursus Stromingen in het chassidisme de ontstaansgeschiedenis van deze relatief jonge Joods-religieuze beweging zal ontsluiten en zal uitleggen waar de verschillen tussen de Belzer en de Bratslaver, de Satmarer en de Lubavitcher chassidiem vandaan komen.

We herhalen de Perzische kookworkshop Hamitbach haparsi, die vorig jaar zó'n succes was, dat we vele belangstellenden moesten teleurstellen.
In het nieuwe seizoen heb je de kans om de overheerlijke khoresht (een stoofpot) en aash, een kruidige dikke groentesoep, te leren koken, en op het menu staan ook kookoo (omelet met groente), plov (witte rijst met groenten), verschillende salades, brood en een verrukkelijk toetje met oranjebloesemwater!

Over een paar weken staat het volledige programma online en ligt de gedrukte folder in de brievenbus en kun je je inschrijven op een van de vele boeiende en leerzame activiteiten die we in petto hebben!

Boekennieuws

Alle eerder besproken boeken vindt u in het Boekennieuws-archief op onze website.
Boekennieuws

Crescas attendeert u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Deze week

Vlucht in de duisternis is het laatste boek van de Oostenrijker Arthur Schnitzler (1862-1931). De novelle gaat over de verhouding tussen de broers Otto en Robert, maar de schrijver hield het manuscript lang ongepubliceerd, vanwege de zeer persoonlijke inhoud.
Abram de Swaan (1942) beschouwt in Tegen de vrouwen met niets ontziende blik "de wereldwijde strijd van rechtsisten en jihadisten tegen de emancipatie." Vrouwen hebben meer kennis, inkomen en macht verworven en hebben mannen minder nodig als beschermer of voor financiële zekerheid. Het mannelijk eergevoel is diep gekwetst, volgens de schrijver, en dat leidt tot een collectieve en persoonlijke "narcistische" krenking.
In de roman Geheim leven ontrafelt Carla de Jong de huiveringwekkende geschiedenis van haar eigen familie. De speurtocht begint in het Interbellum, en eindigt als de hoofdpersoon op zeer hoge leeftijd eindelijk het zwijgen verbreekt.

In het Engels

Deze week 'The Changing Face of Israeli Children's Literature', een boeiend artikel dat op 16 juli 2019 verscheen in The Canadian Jewish News. De krant sprak met Mirik Snir, Miri Leshem-Pelly en Yannets Levi, drie Israëlische kinderboekenschrijvers. Zij vergelijken de boeken die zij in hun jeugd lazen met wat er tegenwoordig voor jonge lezers op de markt is.

Nieuwsberichten uit boekenland

  • In Duitsland is Monster verschenen, geschreven door Yishai Sarid (Tel Aviv, 1965). Het boek is een fictief bericht aan de directeur van Yad Vashem in Jeruzalem, en het poogt een verbinding te leggen tussen de Sjoa en de politieke realiteit van nu. In de Frankfurter Allgemeine Zeitung een bespreking.

Vers uit de ramsj geplukt

Betlehem. Biography of a town (2017) van Nicholas Blincoe (1965) is zowel een boeiende geschiedenis van deze stad op de Westelijke Jordaanoever, die vooral bekendheid kreeg door de geboorte van Jezus 2019 jaar geleden, als een reisverhaal: de auteur woonde er en neemt de lezer mee op een wandeling door zijn woonplaats. Ook de verhouding tussen Israël en de Palestijnen komt aan de orde.
Historicus Jonathan Fenby (1942) stelt in Crucible. The Year that Forged the World (2019) dat de wereld tussen juni 1947 en eind juni 1948 ingrijpend is veranderd. In die korte periode werd de staat Israël gesticht, kwam de onafhankelijkheid van India tot stand en vestigde Stalin in de Sovjet-Unie zijn brute bewind. Het boek, splinternieuw en nu voor een gereduceerde prijs verkrijgbaar, werd uitverkozen tot The Times Book of the Year, BBC History Magazine Book of the Year en Daily Telegraph Book of the Year.
The Rise and Fall of the Third Chimpanzee, How our Animal Heritage Affects the Way we Live (1992), van de Amerikaans-Joodse wetenschapper Jared Diamond, neemt onze relatie tot twee soorten chimpansees onder de loep, met wie onze genen voor 98 procent overeenkomen: de derde chimpansee uit de titel is de mens. In hoeverre worden wij nog steeds beïnvloed door onze dierlijke origine? Het boek werd direct na verschijnen al met de Science Book Prize 1992 bekroond en is inmiddels een moderne klassieker.

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Binnenkort op tv: 'Je zal maar uitverkoren zijn'

Binnenkort op tv: \'Je zal maar uitverkoren zijn\'

De nieuwe televisieserie 'Je zal maar uitverkoren zijn', die de EO vanaf zondag 21 juli op zeven achtereenvolgende zondagen op NPO 2 uitzendt, gaat over de betekenis van Joden voor de meest uiteenlopende sectoren van het dagelijks leven.
De bijdrage van Joden aan wetenschap en techniek, entertainment, kunst en cultuur, mensenrechten en politiek en showbusiness en popmuziek zijn niet weg te denken. En dat terwijl Joden nog geen twee procent van de wereldbevolking uitmaken!
Maar dit succes heeft een keerzijde: wie als Jood herkenbaar met het hoofd boven het maaiveld uit komt, krijgt vaker wel dan niet met antisemitisme te maken.

Klik hier om de inhoud per uitzending te bekijken.

Onze columnisten deze week

Culturele agenda

Culturele agenda

Onze keus uit wat er de komende tijd te zien, te horen en te doen is.
Mist u een activiteit of evenement? Laat het ons tijdig weten. Een mailtje aan lichansky@crescas.nl is voldoende!

  • Amsterdam: Bij Lev (Kastelenstraat 80) kun je zondag 28 juli om 20.00 uur terecht voor avondje lekker Israëlische liedjes zingen. Met deze gezellige bijeenkomst sluit Tsavta Holland het seizoen af. Meer weten? Mail naar tsavta@joodswelzijn.nl.
  • Groningen: De vijftig bekendste werken van Jozef Israëls (1824-1911) zijn tot en met 29 september te zien in Synagoge Groningen tijdens de expositie ‘50x Israëls: het succes in fotogravures’. De 115 jaar oude reproducties (fotogravures) van Israëls’ mooiste schilderijen komen uit het privébezit van een directe nazaat van de in Groningen geboren schilder. Op woensdag 24 juli geeft prof. dr. Chris van Weel in Synagoge Groningen, omringd door de schilderijen van Jozef Israëls, een presentatie over zijn beroemde betovergrootvader.
  • Amsterdam: In het Joods Historisch Museum kunnen kinderen en hun ouders en grootouders op 24 juli, 31 juli en 7 augustus naar 'Na de zondvloed is er regenboterkoek', het klank- en lichtspel over Ruben en de ark van Noach, zoals dat werd getekend door Dick Bruna. En als de regen is opgehouden, bak je je eigen ‘regenboterkoek’.
  • Den Haag: De Israëlische beeldend kunstenaar Itamar Gilboa maakte een eigentijds zelfportret, waarvoor hij zijn eigen lichaam volledig liet 'ontleden'. Het opzienbarende resultaat is tot en met 1 september 2019 te zien in Museum Beelden aan Zee.
  • Aalten: In de Aaltense synagoge is de expositie 'Geleende gezichten' te zien, 102 schilderijen, gemaakt door Ada Stel-van Dijken, van Joodse kinderen die tijdens de Sjoa werden gedeporteerd en vermoord. Te bezoeken gedurende de zomermaanden, iedere woensdag van 13:30 tot 16:30 uur en iedere donderdag van 10:00 tot 16:00 uur. Voor meer informatie over de werken zie geleendegezichten.nl.
  • Amsterdam: Tijdens het slotfeest van Pride Amsterdam 2019 op zondag 4 augustus is ook Netta Barzilai, de winnaar van het Eurovisie Songfestival 2018 van de partij.

Nieuws van heinde en verre

Nieuws van heinde en verre

Uw wekelijkse knipseldienst met recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • Gastro Obscura, het culinaire broertje van Atlas Obscura, schrijft over de 'everything bagel', je weet wel, zo eentje met maanzaad, sesamzaadjes, gedroogde ui en knoflook én grof zeezout.
  • Acteur Daniel Radcliffe (Harry Potter) heeft Joodse roots, en die hebben een geschiedenis die hij niet kende. JPost bericht.
  • De 'Witte Stad' van Tel Aviv is een onbedoeld eerbewijs aan Bauhaus, de Duitse kunstacademie en -stroming die in 1919 aan een korte, hevige bloeiperiode begon. Times of Israel schrijft erover.
  • Wie vol ongeduld wacht op het volgende boek van Yotam Ottolenghi zal nog even geduld moeten hebben. Gelukkig schrijft hij voor The Guardian wekelijks drie recepten, en ze zijn stuk voor stuk niet te versmaden!
  • In minder dan drie minuten weten wat en wie een Israëli is? Het antwoord vind je hier!
  • In The Tribune een verhaal over de band die Joden van oudsher hebben met India.
  • American Friends of the Parents Circle hebben hulp nodig om het project Embroidering for Peace in leven te houden.
  • The Forward registreerde een gesprek tussen een gelovige Joodse vrouw en een moslima over de vraag of feminisme en zedigheid kunnen samengaan.

Website van de week
Kazerne Dossin

Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op onze website.
Website van de week

Aan de Goswin de Stassartstraat 153 in Mechelen staat de voormalige Belgische legerkazerne Dossin, voluit Kazerne Dossin de Saint-Georges.
De kazerne werd tijdens de Tweede Wereldoorlog door de Duitse bezetter gebruikt als doorgangskamp ('SS-Sammellager Mecheln') om Joden en zigeuners te transporteren naar Auschwitz. 25.844 personen gingen vanuit de Dossinkazerne een ongewis lot tegemoet; de meesten van hen keerden niet terug.

Kazerne Dossin is tegenwoordig een Memoriaal, Museum en Documentatiecentrum dat deels ook online te bezoeken is.
De website kazernedossin.eu (in vier talen te lezen) verdient een aandachtig bezoek. Er is heel veel te lezen en te bekijken.
En wie in de buurt van Mechelen is, kan tot en met 15 september de tijdelijke tentoonstelling Left Luggage bekijken.

Op Facebook, Twitter, Instagram en Pinterest is Kazerne Dossin actief. Er wordt ook een nieuwsbrief verzonden.

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

In the Picture
Madurodam: monument met een glimlach

Alle eerder besproken video's vindt u in het ‘In the Picture’-archief op onze website.
In the Picture

Deze week liet de Facebookpagina van het Joods Cultureel Kwartier weten dat 103 jaar geleden de Antilliaans-Joodse verzetsheld George John Lionel Maduro werd geboren op Curaçao, als enig kind van Jossy en Rebecca Levy Maduro.
Maduro (15 juli 1916 – 8 februari 1945) studeerde rechten in Leiden toen de Duitsers Nederland bezetten en was tevens reserveofficier. Na de capitulatie sluit hij zich aan bij het verzet, moet in 1942 onderduiken maar wordt verraden. In 1944 belandt hij in Dachau, waar hij in februari 1945 in concentratiekamp Dachau aan vlektyfus overlijdt.
In 1946 kreeg Maduro postuum een militaire onderscheiding. Na de Tweede Wereldoorlog stelden de ouders van George Maduro het startkapitaal beschikbaar voor miniatuurstad Madurodam, die in 1952 in Den Haag werd geopend en tevens een vredesmonument is ter herinnering aan hun enige zoon.

Over George Maduro en 'zijn' Madurodam werd in 2002 door de AVRO voor het programma 'Close up' een documentaire gemaakt. Dankzij een lezer van onze Facebookpagina kunnen we die nu laten zien.

Bekijk ook eens de fraai gemaakte website georgemaduro.com.

Bekijk de film hier

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Radio en Televisie
19 - 26 juli

Print dit radio- en tv-overzicht om het altijd bij de hand te hebben.
Radio en Televisie

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.
Deze week een aantal interessante programma's, een kleine keuze. Zondagochtend in het radioprogramma OVT in de zomerserie over filmklassiekers aandacht voor The Great Dictator van Charlie Chaplin.
Maandagmiddag bij Arte een documentaire over de Zwitser Paul Grüninger, die na het sluiten van de Zwitserse grenzen voor vluchtelingen, in 1938, ruim drieduizend personen het leven weet te redden.
Diezelfde avond gaat Daniel Radcliffe in het BBC 1 programma Who Do You Think You Are op zoek naar zijn familiegeschiedenis.


vrijdag 19 juli

  • Arte, 21.45: Amy (2015), documentaire van Asif Kapadia over de Britse singer-songwriter Amy Winehouse, overleden in 2011.

zaterdag 20 juli


zondag 21 juli

  • Arte, 5.00: Monsieur Butterfly - Barrie Kosky, Opernmagier (2017). Portret van operaregisseur Barrie Kosky, die vanaf 2012 zakelijk directeur is bij de Komische Oper in Berlijn. Kosky werd in 1967 geboren in Melbourne. Zijn voorouders waren Joodse emigranten met Hongaarse, Poolse en Russische wortels.
  • NPO Radio 1, 10.00: OVT. Reportage uit 2019 over de film The Great Dictator (1940), geschreven en geregisseerd door Charlie Chaplin, die ook de hoofdrol speelt. Het is vooral een satirische kijk op de toenmalige dictator Adolf Hitler, die in de film Adenoid Hynkel heet. Ook is een parodie op de dictator Mussolini te zien, die in de film Napaloni wordt genoemd.
  • NPO 2, 15.35: Je zal maar uitverkoren zijn. Zevendelige serie schetst de betekenis van de Joden op de meest uiteenlopende terreinen, van wetenschap tot showbusiness en van mensenrechten tot popmuziek. Afl.1: Een draagbare identiteit. Met de vernietiging van de tweede Tempel wordt het Jodendom mobiel. Joden verspreiden zich over vrijwel alle continenten en leveren hun bijdrage aan de ontwikkeling van hun nieuwe leefomgeving.
  • NPO 2, 16.15: Naches. Afl.: Jan Erik Grunveld. Hij is lid van de Joodse gemeenschap in Utrecht. Hij geeft rondleidingen in de synagoge en organiseert concerten en andere culturele activiteiten.
  • BBC 1, 23.30: Imagine… Afl.: Hitler, the Tiger and Me. Kinderboekschrijfster Judith Kerr gaat met Alan Yentob naar haar geboortestad Berlijn, waarvandaan ze in 1933 als meisje van tien met haar ouders voor de nazi's vluchtte.

maandag 22 juli

  • Arte, 15.30: Akte Grüninger (2014). Zwitserland sluit in 1938 de grens voor vluchtelingen, maar Paul Grüninger, commandant van de politie in Sankt-Gallen, weet desondanks ruim 3000 mensen het leven te redden.
  • NPO 2 Extra, 18.30: De Magie van Wetenschap. Afl.: In den beginne. Hoogleraar Oude Testament Ellen van Wolde verdedigt haar visie dat de traditionele opvatting over het 'scheppingsverhaal' onjuist is. God scheidde eerst en schiep daarna.
  • BBC 1, 22.00: Who Do You Think You Are? Afl.: Daniel Radcliffe. Radcliffe ontdekt dat de roof in de juwelierszaak van zijn overgrootvader veel dramatischer gevolgen had dan hij had gedacht.

dinsdag 23 juli

  • Arte, 13.00: Stadt Land Kunst. Afl.: Die Auvergne / Israel / Nashville. het gedeelte over Israël gaat over de vrijwel vergeten geschiedenis van de Duitse kolonies in het land.
  • BBC Radio 3, 20.30: Prom 7: Schumann, Ben-Haim, Schoenberg & Mozart. Van de Israëlische componist Paul Ben-Chaim (1897-1984) wordt de eerste symfonie uitgevoerd.
  • ZDF, 22.45: RBG - Ein Leben für die Gerechtigkeit (2019). Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter aan het hooggerechtshof in de VS, heeft van gelijkberechtiging haar levenswerk gemaakt.

woensdag 24 juli

  • NPO 2, 21.10: In de beste families. Coen Verbraak praat in deze zesdelige serie met broers en zussen over hun familiesituatie en de grote levensthema’s die we allemaal meemaken.
  • NPO 2 Extra, 21.35: Verborgen Verleden. Bekende Nederlanders op zoek naar hun familiegeschiedenis. Afl.: Lenny Kuhr. Als meisje van negentien was zangeres Lenny Kuhr op slag een ster, toen ze met 'De troubadour' het Eurovisie Songfestival won. Vele hits volgden en nog altijd toert Lenny door heel Nederland met haar rijke repertoire.
  • ARD, 22.45: Spielen Sie Gott, Mr. Feinberg? (Playing God, 2016). Documentaire over de Amerikaanse letselschadeadvocaat Kenneth Feinberg, die de schadevergoeding vaststelt voor slachtoffers of nabestaanden van rampen in de VS.
  • NPO 2, 0.15: Je zal maar uitverkoren zijn. Zevendelige serie schetst de betekenis van de Joden op de meest uiteenlopende terreinen, van wetenschap tot showbusiness en van mensenrechten tot popmuziek. Afl.1: Een draagbare identiteit. Met de vernietiging van de tweede Tempel wordt het Jodendom mobiel. Joden verspreiden zich over vrijwel alle continenten en leveren hun bijdrage aan de ontwikkeling van hun nieuwe leefomgeving.

donderdag 25 juli

  • NPO 2, 22.50: Close up. Afl.: Poster - het begin van de moderne reclame. In het Berlijn van van de vroege 20ste eeuw introduceerde een groepje artistieke ontwerpers, onder wie Lucian Bernhard (geboren als Emil Kahn), de poster.

vrijdag 26 juli

  • NPO 2 Extra, 20.30: Forever Pure (2016). Regisseur Maya Zinshtein plaatst het wel en (vooral) wee van voetbalclub Beitar Jerusalem tijdens een turbulent voetbalseizoen in een sociaal-politieke context. Aansluitend Regisseur aan de keukentafel, waarin Zinshtein vertelt over de reactie van voetballers en fans van club Beitar Jerusalem als er islamitische spelers bij het team komen.
  • BBC 2, 0.05: The Boy in the Striped Pyjamas (2008), oorlogsdrama over het achtjarige zoontje van een concentratiekampcommandant dat bevriend raakt met een Joods leeftijdsgenootje aan de andere kant van het prikkeldraad.
Facebook ← Deel dit item op Facebook!
 

(advertenties)


banner amphora banner jonet banner propra banner luna3 banner joodsamsterdam banner israelactie



twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas Deze nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden?
© Joods Educatief Centrum Crescas, Kastelenstraat 80, 1083 DE Amsterdam
tel 020-6402380, fax 020-3452260, crescas.nl - joodsebibliotheek.nl - joods.net
Vragen of opmerkingen naar redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky

Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen, dan kunt u zich met één muisklik uitschrijven