vrijdag 21 december 2018

Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online


Joods Educatief Centrum 'Crescas'

nieuwsbrief

Joods Educatief Centrum Crescas

vrijdag 21 december 2018 jaargang 14, nummer 44
Deze cursussen starten binnenkort:
 

Film @Crescas

Film @Crescas

Binnenkort kunt u met Crescas naar de film! Samen met Filmisreal, de organisatie die de nieuwste en beste speelfilms en documentaires uit Israël in Nederland op het witte doek brengt, hebben we een mini-filmfestival opgetuigd onder de noemer 'Joodse kunst en cultuur'.
In januari en februari presenteren we u met trots drie recente Joodse films.

Ons mini-filmfestival begint met Itzhak, the Film (2018), en dat is de Nederlandse première van dit prachtige en ontroerende portret van vioolvirtuoos Itzhak Perlman.
De tweede film op het programma is de documentaire The Museum (2017). Regisseur Ran Tal volgde achttien maanden lang de dagelijkse gang van zaken in het Israel Museum in Jeruzalem, en mocht meekijken met de bezoekers en een minstens zo bont gezelschap aan medewerkers op alle afdelingen van het museum.
Als derde film werd Shalom Bollywood - The Untold Story of Indian Cinema (2017) gekozen. Filmmaker Danny Ben-Moshe viert met zijn film een weinig bekend aspect van de zingende en dansende geschiedenis van de Indiase cinema en ontrafelt hierbij het onwaarschijnlijke verhaal van de 2000 jaar oude Indiaas-Joodse gemeenschap en haar rol in de oorsprong van 's werelds grootste filmindustrie.

Crescas-Filmisreal trekt met dit mini-filmfestival door Nederland: we zijn zondag 13 januari in Apeldoorn, zondag 20 januari in Amsterdam en zondag 10 februari in Den Haag.
Meer informatie over de programmering op de drie locaties volgt binnenkort in onze nieuwsbrief!

Film@Crescas

Een voorproefje van Itzhak, the Film, kunt u hier bekijken, de trailer van The Museum is hier te bekijken, en om alvast de smaak te pakken te krijgen van Shalom Bollywood klikt u hier.

Filosofie en mystiek - Andreas Burnier

Filosofie en mystiek - Andreas Burnier

Hoe kom je van de waarneming van een lieveheersbeestje op je schrijftafel tot het schrijven over filosofie en mystiek in het Jodendom? Het is de kracht van het creatieve talent van Andreas Burnier die een dergelijke sprong kan maken in haar belangrijke essay: 'Filosofie en Mystiek: Kafka's hond' (1990) in de essaybundel Ruiter in de wolken. Joodse essays 1990-2002.
Dit en meer wordt besproken op de cursusavond Filosofie en mystiek - Andreas Burnier die zal plaatsvinden op 6 februari 2019.

Lev Cinema: The Cakemaker

Lev Cinema: The Cakemaker

Donderdag 13 december was de eerste avond van Lev Cinema. De film The Cakemaker, de Israëlische inzending voor de Oscars, werd vertoond. De inleiding werd verzorgd door filmdeskundige Lievnath Faber. Aan het nagesprek met Roos Van den Berg en Lievnath werd enthousiast deelgenomen door veel mensen.

Boekennieuws

Alle eerder besproken boeken vindt u in het Boekennieuws-archief op onze website.
Boekennieuws

Crescas attendeert u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Deze week

Gerben Post schreef Lotty's bankje. Stilstaan bij de vervolging van Amsterdamse Joden om een gezicht te geven aan de vele monumenten en locaties in Amsterdam die herinneren aan de tijd dat Amsterdam nog een Joodse stad was. In 95 korte verhalen wordt duidelijk hoe onlosmakelijk verbonden de stad Amsterdam nu nog steeds is met de geschiedenis van de vervolging van haar Joden.
De tweeling – achter de schermen van Tessa de Loo vertelt het verhaal van een Nederlandse roman die heftige reacties opriep in eigen land en tot in de uithoeken van de wereld werd verslonden. 25 jaar ná de eerste druk van haar internationale bestseller De tweeling kijkt Tessa de Loo terug op de unieke voorgeschiedenis, het schrijfproces, de reacties van pers en lezers in verschillende landen, de leesreizen en de verfilming.

In het Engels

Nieuws uit boekenland

  • Marga Minco heeft de P.C. Hooft-prijs gekregen voor haar hele oeuvre. Zij werd bekend door haar debuut Het bittere kruid (1957), dat nog steeds wordt herdrukt en gelezen.
  • Literary Hub publiceerde een indrukwekkende lezing van de beroemde Joodse Zuid-Afrikaanse kunstenaar William Kentridge over zijn liefde voor boeken.
  • Mosaic Magazine publiceerde een lijst van de twintig beste Engelstalige boeken van 2018, samengesteld door de schrijvers van dit magazine.
Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Culturele agenda

Culturele agenda

Onze keuze uit wat er de komende tijd te zien, te horen en te doen is.
Mist u een activiteit of evenement? Laat het ons tijdig weten. Een mailtje aan info@crescas.nl is voldoende!

  • Amsterdam: In het Nationaal Holocaust Museum is van 18 december tot 3 februari de tentoonstelling Struikelstenen te zien. De zogenaamde struikelstenen zijn een initiatief van de Duitse kunstenaar Gunther Demnig, die in ruim twintig jaar zo'n 70.000 van deze herdenkingssteentjes plaatste bij huizen waar vóór de Sjoa Joden woonden.
  • Winterswijk: Een rondleiding in de synagoge van Winterswijk op 27 december met verhalen over de eens bloeiende Joodse gemeenschap van Winterswijk. De gemeenschap leeft voort in de verhalen: over veehandelaren en slagers, over koosjer eten en de uitvoeringen van de Joodse toneelvereniging.
  • Amsterdam: Het Festival Joods Klassiek vindt plaats op 13 januari in de LJG Amsterdam. In drie korte concerten zetten internationale topmusici prachtige werken van Joodse klassieke componisten in het zonnetje.
  • Amsterdam: Het Menasseh ben Israel Instituut organiseert op 17 januari 2019, in samenwerking met de Abteilung für Jiddische Kultur, Sprache und Literatur at the Heinrich Heine Universität, Düsseldorf, voor de dertiende maal het Amsterdam Yiddish Symposium.
Onze columnisten deze week

In de Digibieb
Carry van Bruggen: Het Joodje

In de Digibieb

In de Digibieb bevindt zich de eerste druk, uit 1914, van de aangrijpende roman Het Joodje van Carry van Bruggen, over een jongetje dat opgroeit in een arm gezin vol conflicten. Als het financieel wat beter gaat, verhuist het gezin naar een andere buurt, waar hij het enige Joodse kind is. Dat leidt tot pesterijen en gescheld. Ook zo lang voor de Tweede Wereldoorlog was het geen paradijs voor Joden in Nederland, dat is de indruk die je overhoudt aan deze roman.

Uit de Joodse Canon
1881: de komst van Oost-Joden

De Canon van Joods Nederland is tot stand gekomen door een gezamenlijk initiatief van Crescas en JMW. Alle honderd vensters van de Joodse Canon zijn te vinden op de website joodsecanon.nl.
De canon is ook verschenen in een fraai uitgegeven boek dat u online kunt bestellen.
Uit de Joodse Canon

In 1881 kwam een stroom Joodse vluchtelingen op gang uit Oost-Europa en Rusland, na afschuwelijke pogroms. Veel van deze vluchtelingen wilden het liefst Europa helemaal achter zich laten en emigreren naar wat in het Jiddisch bekend stond als de 'Goldene Mediene' oftewel de Verenigde Staten van Amerika. Voor hen was het verblijf in onder andere Nederland een tijdelijke kwestie. Maar alles loopt niet altijd zoals gehoopt en veel van deze - veelal arme - Oost-Joden bleven uiteindelijk in West-Europa.

De Oost-Joden wekten gemengde gevoelens op bij de Nederlandse Joden. Zij voelden zich met hen verbonden en hadden medelijden met hun lot. De veelal serieuze religieuze betrokkenheid en kennis van de Oost-Joden werd met respect opgemerkt. Tegelijkertijd ervoeren de geïntegreerde Nederlandse Joden een grote afstand: van de westerse beschaving hadden de nieuwkomers nog maar weinig begrepen. Het Jiddisch, dat net met de nodige moeite plaats had gemaakt voor het Nederlands, kwam nu via de migranten ook weer terug. Hoewel het aantal Oost-Joden in Nederland beperkt bleef, verliep hun integratie in de Nederlands-Joodse gemeenschap moeizaam. Ze konden, zolang ze niet de Nederlandse nationaliteit hadden, geen volwaardig lid van de Joodse gemeenten worden en werden daarom ook op de ‘armenbegraafplaatsen’ zoals Zeeburg en Diemen begraven.

U vindt meer over 1881: komst van Oost-Joden onder het gelijknamige lemma in de Canon van 700 jaar Joods Nederland.

Nieuws van heinde en verre

Nieuws van heinde en verre

Uw wekelijkse knipseldienst met recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • De New Yorker heeft een indringend portret van actrice Julie Louis-Dreyfus. De actrice werd bekend door de komische televisiererie Seinfeld. Zij ontving veel prijzen, onder andere voor haar rol in de serie Veep. Zij is een feministe met uitgesproken politieke opvattingen. Vorig jaar werd bij haar borstkanker geconstateerd.
  • De Beth Hatefoetsot tentoonstelling Let There Be Laughter – Jewish Humor Around the World verhuist binnenkort naar New York. Om dit te vieren, publiceerde het museum een lijst van vijftien toppunten uit de geschiedenis van de Joodse komedie, aldus de Times of Israel. Op de eerste plaats staat de zogenaamde Borsht Belt humor, die ontstond in de periode dat veel Joden uit New York op vakantie gingen in de Catskills. Om hen 's avonds te vermaken, zorgden de hotels voor optredens van Joodse komieken. Vrijwel alle Amerikaanse Joodse comedians zijn hun carrière daar begonnen.
  • De Times of Israel bericht dat achttien Joodse organisaties in de Verenigde Staten minister van Buitenlandse Zaken Pompeo hebben gevraagd om Joodse voorwerpen uit te sluiten van de restricties op import uit het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Deze restricties zijn ingesteld om de roof van archeologische voorwerpen uit landen in deze regio's tegen te gaan. Maar de Joodse organisaties wijzen erop dat het Joden die uit deze landen afkomstig zijn, onmogelijk zou maken persoonlijke bezittingen en voorwerpen uit hun eigen gemeenschap naar Amerika te halen.
  • Egypte trekt bijna 63 miljoen euro uit om Joodse monumenten en synagogen te restaureren, zo meldt YnetNews. Dit maakte minister van Archeologie Khaled Al-Anani in opdracht van president Abdel Fattah el-Sisi bekend tijdens Chanoeka. Al-Anani zei dat het belangrijk is om "Joodse synagogen" te restaureren, net als het culturele erfgoed uit de tijd van de farao's, islamitisch en Koptisch cultureel erfgoed. De bedoeling is om er toeristische trekpleisters van te maken. De minister voegde hier aan toe dat "de Joodse voorwerpen en de synagogen eigendom zijn van de Egyptische regering."

Website van de week
Society for Humanistic Judaism

Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op onze website.
Website van de week

Website van de week is die van de Society for Humanistic Judaism, een unieke organisatie die gevestigd is in New York. De Society for Humanistic Judaism werd opgericht in 1969 om een alternatief te bieden voor seculiere Joden die waarde hechten aan de Joodse cultuur en de Joodse manier van leven. In dit alternatieve Jodendom staat de mens centraal en wordt rationeel denken gecombineerd met het beleven van Joodse cultuur en identiteit. Er zijn in heel Noord-Amerika humanistische Joodse gemeenten die ook diensten houden.

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

In the Picture
Leonard Cohen's "Hallelujah" in Yiddish

Alle eerder besproken video's vindt u in het ‘In the Picture’-archief op onze website.

Klezmer-muzikant Daniel Kahn maakte met hulp van Jiddisch sprekende vrienden een vertaling van het beroemde en indrukwekkende lied 'Hallelujah' van Leonard Cohen. Een zeer fraaie uitvoering.

Bekijk de film hier

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Radio en Televisie
22 december - 4 januari

Print dit radio- en tv-overzicht om het altijd bij de hand te hebben.
Radio en Televisie

Vanwege de feestdagen en aangezien de nieuwsbrief volgende week ook niet verschijnt dit keer een overzicht van twee weken van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.

Tip. Ook dit jaar biedt de VPRO haar radioluisteraars in dit seizoen een serie marathoninterviews. Woensdagavond 26 december is Max van Weezel tweeënhalf uur te gast bij Hans Simonse.


zaterdag 22 december

  • ZDF, 1.45: Tod im kalten Morgenlicht (1996), thriller van Rudolf van den Berg. Oorspronkelijke titel: The Cold Light of Day.

zondag 23 december

  • NPO 2, 1.25: Naches. Aflevering: Joods Nederland uit het oosten.

dinsdag 25 december

  • NPO 2, 22.45: 2Doc, The Making of Oom Jo - De verbeelding van een onthutsende familiegeschiedenis. In 2013 krijgt actrice Carolien van den Berg een bedrag op haar rekening gestort van de Stichting Sjoa. Het gaat om compensatie voor de "niet afgehaalde polis van Jo van den Berg", de broer van haar vader, die in 1943 in Sobibor werd vermoord. Carolien besluit oom Jo’s erfenis ten goede te laten komen aan het schrijven en produceren van een voorstelling over de ingrijpende lotgevallen van haar familie.

woensdag 26 december

  • BBC 1, 18.40: The BFG (2016), fantasyfilm van Steven Spielberg gebaseerd op het gelijknamige boek van Roald Dahl.
  • NPO Radio 1, 20.30: Het marathoninterview. Een drie uur durend interview met journalist Max van Weezel. Van Weezel is politiek commentator bij Vrij Nederland.

vrijdag 28 december

  • NPO 2 Extra, 22.10: Ida (2013). De jonge, devote non Anna komt er in het Polen van de jaren zestig van de vorige eeuw achter dat zij Joods is.
  • NDR Kultur, 20.00: Gilbert dirigiert Mahler, onder andere Das Lied von der Erde.

zondag 30 december


31 december


dinsdag 1 januari

  • BBC 2, 1.25: Young Frankenstein (1974) De onvolprezen Mel Brooks maakt een hilarische komedie van het het verhaal van Frankenstein. Met onder anderen Gene Wilder.

woensdag 2 januari


vrijdag 4 januari

  • Veronica, 22.35: The Big Lebowski (1998) van de gebroeders Joel en Ethan Coen. Spannend, humoristisch en af en toe hallucinogene scènes. Wordt door sommigen als hun beste film beschouwd.
Facebook ← Deel dit item op Facebook!
 

(advertenties)


banner luna3 banner amphora banner joodsamsterdam banner jonet banner israelactie banner propra



twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas Deze nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden?
© Joods Educatief Centrum Crescas, Kastelenstraat 80, 1083 DE Amsterdam
tel 020-6402380, fax 020-3452260, crescas.nl - joodsebibliotheek.nl - joods.net
Vragen of opmerkingen naar redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky

Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen, dan kunt u zich met één muisklik uitschrijven