vrijdag 5 oktober 2018

Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online


Joods Educatief Centrum 'Crescas'

nieuwsbrief

Joods Educatief Centrum Crescas

vrijdag 5 oktober 2018 jaargang 14, nummer 34
Deze cursussen starten binnenkort:
 

"Het leven is het avontuur waarin je de weg kwijtraakt"

"Het leven is het avontuur waarin je de weg kwijtraakt"

Aldus Philip Roth, de grote Amerikaanse schrijver die op 23 mei 2018 overleed. Aan avontuur heeft het Roth in zijn 85 levensjaren niet ontbroken. Zijn werk, dertig boeken die stuk voor stuk tot de top van de Amerikaanse literatuur worden gerekend, draagt er de sporen van. In zijn visie op het hedendaagse Amerika was hij genadeloos, en hanteerde voor Amerikaanse Joden - en daarmee voor zichzelf - een vlijmscherp fileermes waarmee hij neuroses en obsessies blootlegde. Het leverde hem bewondering, kritiek en verschillende literaire prijzen op.

In samenwerking met De Amsterdamse Boekhandel organiseert Crescas zondag 18 november een lezing over deze intrigerende, iconische schrijver. Philip Roth-kenner Joost de Vries, redacteur en literair criticus van het weekblad De Groene Amsterdammer, vertelt over de wereld van Roth, diens verhouding tot het Jodendom en zijn eigen Joodse identiteit in het bijzonder, en of (en zo ja hoe) hij door zijn werk aantoonbaar invloed heeft gehad op Joden in Amerika.

Ga naar onze website voor meer informatie of om direct in te schrijven

Global Day of Jewish Learning 2018

Global Day of Jewish Learning 2018

De jaarlijkse Global Day of Jewish Learning, in 2018 alweer voor de negende maal, is voor steeds meer mensen een punt in de tijd waarnaar al maanden van te voren wordt uitgekeken. De gedachte om één dag per jaar met Joden over de hele wereld - meer dan vijfhonderd Joodse gemeenschappen nemen er dit jaar aan deel! - gezamenlijk te leren, inspireert en geeft een intens gevoel van verbondenheid.

Dit jaar valt de Global Day op zondag 11 november. Het thema is Extraordinary Passages: Texts and Travels (Bijzondere passages: teksten en reizen), en zoals gebruikelijk is onze docent rabbinica Leo Mock degene die de dag en het thema bij u inleidt en u begeleidt bij de studie en discussies.

GlobalDay posterinline

Rabbijn Adin Even-Israel Steinsaltz, die in 2010 de voltooiing van zijn Talmoedvertaling vierde met de eerste Global Day of Jewish Learning, licht het thema van 2018 toe in zijn tekst 'The First Step'.
"Onze reis begint op het moment dat we ons losmaken uit een toestand van doelloosheid. Dit is de eerste stap. Natuurlijk kunnen we nog niet ten volle begrijpen wat de betekenis ervan is en wat deze spontane stap in het onbekende voor gevolgen zal hebben in onze toekomst. Pas in een later stadium bereiken we een mate van rijping en zelfkennis die ons in staat stellen te begrijpen welke weg wij zijn ingeslagen. Wij verlaten de materiële en spirituele loosheid en gaan op weg naar een nieuwe, en vooralsnog onbekende bestemming…"

Op theglobalday.org leest u meer over het thema. In de groepsgesprekken gaan de deelnemers en de docent elk op eigen wijze en gezamenlijk in op de vele vormen van reizen, fysiek en mentaal. Tal van spirituele Joodse teksten dienen daarbij als uitgangspunt en leidraad.

Voor de organisatie van de Global Day of Jewish Learning 2018 in Nederland tekenen zoals gebruikelijk Crescas en stichting PaRDeS.

Wacht niet te lang met inschrijven: de ervaring heeft geleerd dat er elk jaar meer leergierigen zijn dan plaatsen. De koosjere lunch, een drankje en wat lekkers zijn inbegrepen voor alle cursisten.

Ga naar onze website voor meer informatie of om direct in te schrijven

Boekennieuws

Alle eerder besproken boeken vindt u in het Boekennieuws-archief op onze website.
Boekennieuws

Crescas attendeert u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Deze week
De reiziger van Ulrich Alexander Boschwitz is een aangrijpende roman over de Joodse Otto Silbermann, die in 1938 weet te ontsnappen aan de nazipogroms, maar daardoor alles verliest: zijn bezittingen, zijn waardigheid en uiteindelijk gek wordt van angst. Hij wordt opgenomen in een inrichting, maar blijft ondanks alles dat hem is overkomen, geloven in het goede in de mens.
Herman Broers bewijst met zijn biografie De man die miljoenen levens redde eer aan arts, verzetsman en idealist Willem Johan Kolff (1911-2009), die tijdens de Sjoa honderden mensen, onder wie vele Joden, uit handen van de Duitsers wist te houden, en na de oorlog met zijn uitvindingen het gezicht van de moderne medische wetenschap voor altijd veranderde.
In DIVA vertelt Erik Brouwer hoe Jetta Goudal het saaie bestaan in orthodox-Joods Amsterdam achter zich liet en als mysterieuze Française uit Versailles tijdens de Roaring Twenties Hollywood op stelten zette en een wereldberoemde filmster werd.

In het Engels

Hearts and Minds: Israel and the Battle for Public Opinion van Nachman Shai is een chronologische, uiterst nauwkeurige analyse van de wijze waarop politieke leiders in Israël omgaan met conflicten. Op militair vlak worden de succes geboekt, maar de sociale diplomatie, 'hasbara', schiet veel te vaak ernstig te kort.
Het zijn nu allerlei niet-politieke organisaties en de sociale media die de strijd om de publieke opinie aangaan. Shai laat onder meer zien dat de interne rivaliteit en verdeeldheid binnen de Israëlische politiek een krachtig standpunt ten opzichte van de als een vuur om zich heen grijpende internationale BDS-beweging (Boycott, Divestment, Sanctions) in de weg staat.
Volgens de recensie op Jewish Book Council is Hearts and Minds: Israel and the Battle for Public Opinion een absolute must read voor eenieder die begaan is met de toekomst van Israël.




Nieuwsberichten uit boekenland

  • Wie Simon Schama, de Britse professor in de geschiedenis en de kunstgeschiedenis en schrijver van De geschiedenis van de Joden, eens in het echt wil zien en horen, spoedde zich zondag 18 november naar Alkmaar. In Theater de Vest daar houdt Schama de eerste lezing van wat een jaarlijkse Zwagerman Lezing zal worden.

Vers uit de ramsj geplukt

In Het Joodse koninkrijk van Himyar en de christelijke martelaars van Nadjrân. Joden en christenen in Arabië in de zesde eeuw (2015) beschrijft emeritus-hoogleraar exegese van het Nieuwe Testament, literatuur van het vroege christendom en de Joodse en Hellenistische wereld van de vroege christenheid Pieter W. van der Horst het kleine Joodse koninkrijk Himyar (ongeveer waar nu Jemen ligt). Het zou slechts drie jaar bestaan, maar in die korte periode wist de koning, die na zijn bekering tot het Jodendom in 520 van de gangbare jaartelling zijn naam Dhu Nawas veranderde in Joesoef/Jozef, zijn staatje door de christenvervolgingen die er plaatsvonden een bar slechte reputatie te bezorgen.
De Oostenrijkse schrijver en journalist Moriz Scheyer (1886-1948), beschrijft in zijn Sjoa-memoires Asylum, A Survivor's Flight from Nazi-occupied Vienna through Wartime France (2016), zijn leven vanaf het moment dat hij in 1938 hals over kop zijn baan als literatuurcriticus bij het Neues Wiener Tagblatt opzegt en onderduikt in Frankrijk. In 1943 begint hij daar zijn ervaringen op te schrijven. Ruim zestig jaar na zijn dood werd het manuscript ontdekt, vertaald en uitgegeven. In The Guardian van 27 januari 2016 verscheen een recensie annex biografie van de schrijver.
Boekenmanie (2012) van biograaf en wetenschapper Koen Hilberdink (1957) beschrijft wat Johan Polak motiveerde om het boekenvak in te stappen. Polak is een mythe in de boekenwereld, en de uitgeverij die hij in 1962 samen met Rob van Gennep oprichtte, is uitgegroeid tot een begrip. Maar hóé werd Johan Polak uitgever?

Ramsj5okt inline

Facebook ← Deel dit item op Facebook!
Onze columnisten deze week

Culturele agenda

Culturele agenda

Onze keus uit wat er de komende tijd te zien, te horen en te doen is.
Mist u een activiteit of evenement? Laat het ons tijdig weten. Een mailtje aan lichansky@crescas.nl is voldoende!

  • Delft: Het Delftse theatergezelschap Joffie (Anita Simons, zang en tekst, Judith Hofstede, zang, dans en teksten en Flip de Liema, gitaar, verteller en samensteller) presenteert zondag 7 oktober een avontuurlijke reis door de bruisende wereld van de broers Ira en George Gershwin aan het begin van de twintigste eeuw. Met originele lichtbeelden, dans, achtergrondinformatie en sketches.
  • Amsterdam: Mauthausen, het grootste concentratiekamp in Oostenrijk, had tijdens de Duitse bezetting een afschrikwekkende weerklank in Nederland. De 427 Joodse mannen die tijdens de eerste razzia’s op 22 en 23 februari 1941 in Amsterdam werden opgepakt, kwamen in dit kamp terecht. Donderdag 11 oktober belichten verschillende sprekers de rol van Mauthausen en van systematische terreur als middel om verzet te onderdrukken vanuit journalistiek, historisch en filosofisch perspectief, afgewisseld met een compilatie van historische filmbeelden.
  • Amsterdam: Hoe ziet het leven van een buitenlandcorrespondent eruit? Tegen welke dilemma’s lopen zij aan, waarom hebben ze gekozen voor deze baan en wat is hét verhaal dat ze altijd nog eens willen schrijven? Hoofdredacteur Philippe Remarque gaat donderdag 11 oktober in gesprek met alle achttien correspondenten van de Volkskrant.
  • Groningen: de tentoonstelling Alef Bet, die op 9 september werd geopend in het kader van de Europese Dag van het Joods-Cultureel Erfgoed en het erbij behorende thema ‘Verhalen vertellen’, is nog tot en met 9 november te zien in de synagoge aan de Folkingestraat.
  • Amsterdam: De hoofdpersoon van Lia Tilons roman Archivaris van de wereld, Albert Kahn, staat centraal in de tentoonstelling 'De wereld in kleur. Kleurenfotografie voor 1918'. Tot en met 6 januari 2019 presenteert het Allard Pierson Museum in Amsterdam een intrigerende selectie reproducties van autochromes, zowel die van Kahn zelf als die van andere pioniers van de kleurenfotografie.
  • Sliedrecht: Tijdens de open dag, zaterdag 13 oktober, is in de Dijksynagoge 's avond het duo La Manouche te horen met de muziekvoorstelling met de titel Ay Chavale.
  • Otterlo: Tot en met 3 februari 2019 toont het Kröller-Mülermuseum in een unieke tentoonstelling tachtig belangrijke aanwinsten die veertig Nederlandse musea de laatste tien jaar met steun van de Vereniging Rembrandt hebben verworven. ook het JHM neemt deel, met onder meer de zilveren 'Rintel chanoekia'.

Nieuws van heinde en verre

Nieuws van heinde en verre

Uw wekelijkse knipseldienst met recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • Aan het begin van de gangbare jaartelling werd in Judea huid van gazelles gebruikt om de Tora op te schrijven. Haaretz sprak met de archeologen die deze ontdekking deden.
  • Times of Israel was bij de onthulling door de Britse prins William van het standbeeld voor spion Frank Foley (1884-1958) die tijdens de Tweede Wereldoorlog 10.000 Joden het leven redde.
  • Op de Internationale Dag van de Vrede, vrijdag 21 september, is bekendgemaakt dat het project Mo & Moos de PAX duif heeft gewonnen. Amsterdamfm.nl sprak met ‘founding mother’ Chantal Suissa-Runne over Mo & Moos en wat deze prijs voor het project betekent.
  • De Nederlandse documentaire Etgar Keret: Based On A True Story heeft bij de Prix Italia 2018 de Performing Arts Award in de wacht gesleept. Lees meer op de Facebookpagina van de film.
  • Vooropgesteld dát er zoiets bestaat als de absoluut énig échte Israëlische hoemoes, dat weet Serious Eats hoe je die maakt.
  • Hebt u ooit gehoord van componist Rudlof Karel (1880-1945)? Op Basia con Fuoco leert u hem, zijn werk én zijn geschiedenis kennen.
  • De Joodse programmering binnen de EO is sinds kort terug te vinden en zien op portal.eo.nl.
  • Op FilmTotaal een bespreking van de speelfilm Tesnota (Closeness), over een Joodse familie in Rusland vlak voor de millenniumwisseling. Hier vind je waar de film in Nederland is te zien.

Website van de week
Unorthodox, the world's leading Jewish podcast

Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op onze website.
Website van de week

Op een onopvallend plekje op de website van Tablet Magazine bevindt zich de sectie Unorthodox, "a smart, fresh, fun weekly take on Jewish news and culture."

Op de startpagina vind je de nieuwste podcasts, met een uitgebreide toelichting op het onderwerp. De podcasts worden gemaakt op basis van een vraag van een lezer/luisteraar. Er is geen aspect van het Joodse leven dat in 'Ask Unorthodox' niet aan bod zou mogen komen. Wie een vraag wil bijdragen stuurt die naar unorthodox@tabletmag.com. Het driekoppige team bestaande uit Mark Oppenheimer, Stephanie Butnick en Liel Leibovitz kiest en produceert de onderwerpen.

Op iTunes kun je je abonneren op de podcasts van Unorthodox die wekelijks (soms tweewekelijks) worden toegevoegd - het zijn er inmiddels 161. Om zeker te weten dat je er geen enkele mist, kun je je ook inschrijven op de wekelijkse nieuwsbrief.

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

In the Picture
Barbra Streisand: 'Don't Lie To Me'

Alle eerder besproken video's vindt u in het ‘In the Picture’-archief op onze website.
In the Picture

Eind september 2018 verscheen van Barbra Streisand online opeens 'Don't lie to me', een onvervalst, super actueel politiek protestlied. Ze vertelt over haar motivatie in korte vraaggesprekjes tijdens de opname van het lied.
Luister daarna naar de song in zijn geheel, te vinden op YouTube. Meer over de achtergrond en de tekst is te lezen op npr.org.

Overigens is dit niet voor het eerst dat Barbra Streisand haar gevoelens over de huidige president van de VS tot uiting brengt: in 2016 voorzag ze de beroemde song 'Send In The Clowns' van Stephen Sondheim van nieuwe tekst.
Daarvan bestaat een (uiteraard niet-officiële) opname, die je hier kunt bekijken.

Bekijk de film hier

Facebook ← Deel dit item op Facebook!

Radio en Televisie
5 - 12 oktober

Print dit radio- en tv-overzicht om het altijd bij de hand te hebben.
Radio en Televisie

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.


Aanrader van de week: Gett, the trial of Viviane Amsalem, de indrukwekkende film uit 2014, waarin de grootse Israëlische actrice Ronit Elkabetz haar laatste rol speelde, zaterdag op NPO 2 om 23.40.


vrijdag 5 oktober

  • NPO 2 Extra, 17.15: 80 jaar Oorlog. Eerste deel van van deze nu al geroemde zevendelige televisieserie die de ontwikkeling schetst van een relatief kleine opstand naar een grootschalige 'professionele' oorlog. Lokale verhalen nemen daarbij een belangrijke plaats in. Afl.: Voorspel. In 1568 worden de graven Egmont en Horne in Brussel onthoofd. De spanningen lopen hoog op tussen de edelen in de Nederlanden en Philips II van Spanje en de Tachtigjarige Oorlog begint.
  • NPO 2, 21.05: 80 jaar Oorlog. Afl. 2: Terreur. Willem van Oranje vlucht naar Duitsland. Daar organiseert hij troepen om te strijden tegen Philips II. De Watergeuzen plunderen schepen, terroriseren burgers en veroveren in 1572 Den Briel.

zaterdag 6 oktober

  • NPO 2 Extra, 17.50: Een Hollander in Parijs. Afl.: En er waren ook vrouwen in Parijs. Philip Freriks stapt in de voetsporen van beeldend kunstenares Thérèse Schwartze, van wie in het JHM verschillende schilderijen van beroemde Amsterdamse Joden te zien zijn.
  • Mezzo, 23.30: Dave Brubeck Quartet. Studio-opnames van dit legendarische ensemble.
  • NPO 2, 23.40: Gett (2014). Viviane wil scheiden van haar man, simpelweg omdat ze niet meer van hem houdt. Haar echtgenoot geeft echter geen toestemming, dus kunnen de vrouwonvriendelijke rabbijnen van de religieuze rechtbank de scheiding niet bekrachtigen.

zondag 7 oktober

  • NPO 1, 10.30: VPRO Vrije geluiden. met onder meer Gil Weinberg, hoogleraar Music Technology aan het Georgia Institute of Technology, die Shimon ontwikkelde, een musicerende robot die in staat is te reageren op het spel van andere muzikanten.
  • NPO 2, 1.12: Naches. Aan het eind van de televisieavond op NPO 2 gaat David Blitz langs bij een Joodse Nederlander die iets van zijn leven met de kijker deelt. Aflevering 15: Oedi Granot, die vanuit Israël naar Nederland was gekomen om het meisje van zijn dromen te ontmoeten. Maar zij dacht daar anders over, waardoor hij op Schiphol achterbleef. Een familie met een groot hart nam hem op, en zo kon Oedi alsnog een leven in Nederland opbouwen.

maandag 8 oktober

  • Viceland, 15.45: Black Market: Dispatches. Afl.: Inside Gaza's Underground Smuggler Tunnels. Goederen worden het Palestijnse gebied in- en uitgebracht.

dinsdag 9 oktober

  • Arte, 21.10: Jede Regierung lügt. Wahrheit, Manipulation und der Geist des I. F. Stone (2016). De documentaire All Governments Lie laat zien hoe de beroemde Amerikaanse journalist I.F., Isador (Izzie) Feinstein, Stone (1907-1989) decennialang leugens en valse propaganda van regeringen en hun leiders aan de kaak stelde.
  • NPO Radio 1, 0.00: Nooit meer slapen. Te gast is Jan Brokken, omdat onlangs zijn 27e boek De rechtvaardigen is verschenen, over Jan Zwartendijk die als consul in Litouwen in 1940 meer dan tweeduizend visa uitschreef voor Joodse vluchtelingen. Daarmee konden ze via Japan naar een veilige eindbestemming reizen.
  • BBC 1, 0.45: The Producers (2018). Remake van de Mel Brooks klassiekers over twee Broadway producenten die met hun geplande flop Springtime for Hitler een financiële klapper denken te kunnen maken.

woensdag 10 oktober

  • NPO Radio 1, 0.00: VPRO Nooit meer slapen. Te gast is de Vlaamse schrijver Johan de Boose die komt praten over zijn boek Het vloekhout. Daarin neemt de schrijver zijn lezers via een stuk hout, afkomstig van een boom in Palestina, mee langs de markantste gebeurtenissen van de Europese geschiedenis. Dat deze opmerkelijke ooggetuige bij alles zo zijn bedenkingen heeft, zorgt voor een aangenaam ironische toets.

donderdag 11 oktober

  • BBC 2, 0.15: Last Chance Lawyer New York City. Documentaireserie waarin we advocaat Howard Greenberg, altijd op ramkoers met de openbaar aanklagers, aan het werk zien. Vanuit zijn kantoor in Brooklyn bindt hij de strijd aan met de staat, die er volgens hem per definitie op uit is de burgers een oor aan te naaien. Afl. 1: War is Waged on Many Fronts.

vrijdag 12 oktober

  • ONS, 11.30: Hatufim (Prisoners of War) (2009). De serie Prisoners of War is de oorspronkelijke Israëlische serie waarop de Amerikaanse tv-hit Homeland is gebaseerd. We maken kennis met drie Israëlische militairen: Nimrod Klein, Uri Zach en Amiel Ben-Horin. Zij zijn zeventien jaar geleden bij een geheime actie tegen een Hezbollah-topman in Libanon krijgsgevangen gemaakt. De aflevering van vanavond is waarschijnlijk (?) de vijfde van de eerste serie.
  • Arte, 13.50: Phoenix (2014). Tweede Wereldoorlogdrama over de Joodse Nelly, die Auschwitz heeft overleefd maar zodanig verminkt is dat ze plastische chirurgie nodig heeft. In de puinhopen van naoorlogs Berlijn gaat de nieuwe Nelly op zoek naar haar man Johnny.
  • NPO 2, 21.05: 80 jaar Oorlog. Afl. 3: Burgeroorlog. Het Spaanse leger neemt wraak als steden en dorpen overlopen naar Oranje. Na Mechelen en Zutphen is in 1572 Naarden aan de beurt: een groot deel van de bevolking wordt afgeslacht.
Facebook ← Deel dit item op Facebook!
 

(advertenties)


banner joodsamsterdam banner israelactie banner propra banner jonet banner luna3 banner amphora



twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas Deze nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden?
© Joods Educatief Centrum Crescas, Kastelenstraat 80, 1083 DE Amsterdam
tel 020-6402380, fax 020-3452260, crescas.nl - joodsebibliotheek.nl - joods.net
Vragen of opmerkingen naar redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky

Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen, dan kunt u zich met één muisklik uitschrijven