Crescas nieuwsbrief - vrijdag 25 mei 2018

Crescas en de Algemene Verordening Gegevensbescherming

Per 25 mei 2018 geldt de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Vanaf die datum geldt in de hele Europese Unie dezelfde privacywetgeving. De AVG legt meer verantwoordelijkheid bij organisaties om aan te tonen dat aan de privacyregels wordt voldaan.

Vanzelfsprekend voldoet ook Crescas aan de opgelegde verantwoordingsplicht, die inhoudt dat wij moet kunnen aantonen hoe wij uw persoonsgegevens verwerken en beschermen. Om aan de strengere transparantie-eisen te voldoen hebben wij enkele wijzigingen doorgevoerd in ons privacybeleid.

In het gewijzigde privacybeleid dat op 25 mei 2018 in werking treedt, vertellen wij u precies welke persoonlijke gegevens wij verzamelen, gebruiken, delen en beschermen, en benoemen de rechtsgrondslagen op basis waarvan we uw persoonlijke gegevens verwerken.

Klik hier voor het gewijzigde privacybeleid.
Als u vragen of opmerkingen hebt, neemt u dan vooral contact met ons op via info@crescas.nl!

Mocht u de Crescas Nieuwsbrief niet langer willen ontvangen dan kunt u zich uitschrijven door helemaal onderaan deze mail op de link ‘uitschrijven’ te klikken.

De Crash Course, een terugblik

Terwijl op kantoor heel hard wordt gewerkt aan het nieuwe cursusprogramma, nemen we toch ook nog even tijd om terug te kijken op de stoomcursus Ivriet die we van 6 tot en met 10 mei op de rol hadden staan.
Alle stoelen en tafels waren bezet, en binnen werd even enthousiast gewerkt als buiten het zonnetje scheen.
Aan het eind van de twintig lesuren van de Crash Course gingen de studenten naar huis met een flinke dosis kennis van de taal en de grammatica, en ook ervaring in het gebruik ervan.

Hebt u de Crash Course Ivriet dit jaar gemist? In het seizoen 2018-2019 bieden we hem opnieuw aan! Binnenkort is onze cursusfolder klaar en staat het programma ook online, maar daarover veel meer in een van de volgende nieuwsbrieven.

Hoe het eraan toe ging, ziet u op de foto's!


In afwachting van de cursisten, en Crescas-directeur Julie Blocq heet de aanwezigen welkom.


Samenwerking is belangrijk tijdens de lessen, en docente Shirley Ensel legt uit.


Zelfs in de pauze gaat het studeren door, en Shirley luistert mee met een gesprekje in het Ivriet.

Op de valreep kregen we ook nog twee foto's toegestuurd van de wandeling door Joods Rotterdam waarin Rob Snijders zondag 13 mei zijn 14 'cursisten' door de Joodse geschiedenis van zijn stad leidde.

Boekennieuws

Crescas attendeert u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.

Deze week

Historicus Peter Malcontent onderzoekt in Een open zenuw. Nederland, Israël en Palestina de geschiedenis van een soms moeizame verstandhouding.
De uitgever noemt Witte huizen van Amy Bloom "een elegante en lyrische roman, die vele kanten van Amerika en van de liefde laat zien." Centraal staat de liefde tussen de Amerikaanse journaliste Lorena Alice 'Hick' Hickok (1893-1968) en First Lady Eleanor Roosevelt. Amy Bloom baseerde haar boek op de brieven die de beide vrouwen elkaar schreven.
Afgrond zonder vangnet is de titel die hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde in mondiaal perspectief Yra van Dijk meegeeft aan haar studie naar liefde en geweld in de romans van Arnon Grunberg.

Uitgelicht

De titel Hartschade wekt associaties met een liefdesroman, en de aanvulling op de titel, "Hoe sterk is de liefde", lijkt dat nog te onderstrepen. Maar Hella de Jonge vertelt in dit boek, dat geen roman is maar een autobiografisch relaas, hoe ze met een hartaanval in het ziekenhuis belandde, omdat haar vage lichamelijke klachten lange tijd niet werden herkend als waarschuwingssignalen voor een dreigend hartinfarct.
In een indringend interview in Trouw, 19 april 2018 vertelt ze dat hartklachten bij vrouwen vaak worden gemist omdat die zich bij hen op een andere manier uiten dan bij mannen, terwijl in de medische wereld al zeker een kwart eeuw bekend is dát deze zich bij vrouwen anders manifesteren dan bij mannen. De Jonge werd maandenlang van het kastje naar de muur gestuurd en kreeg zelfs te horen dat de klachten tussen haar oren zaten.
"Als kind van Joodse ouders die de oorlog hadden overleefd was ze getraumatiseerd, en dat zou zich volgens een reumatoloog nu ineens lichamelijk uiten." In Hartschade beschrijft Hella de Jonge haar zoektocht naar de mogelijke verbanden tussen de medische oorzaken van haar klachten en de schade aan haar hart die ze opliep door niet lichamelijke factoren, waaronder haar traumatische jeugd, waarover ze in 2015 het indrukwekkende Verlies niet de moed schreef.

Maar Hartschade gaat toch vooral over het gevecht om als patiënt niet te worden vermorzeld door de protocollen van het medische systeem. "Empowerment aan de vrouw!", is de boodschap.

In het Engels

Elissa Brent Weissman (1984) wilde al schrijfster worden toen ze nog maar net kon lezen, en op haar tiende had ze haar eerste boek klaar. De teleurstelling dat niemand het wilde uitgeven, maakte haar alleen maar meer vastbesloten, en in 2009 verschenen Standing for Socks en The Trouble with Mark Hopper voor kinderen van 8 tot 12. In de Verenigde Staten zijn de boeken uit de 'Nerd Camp' serie enorm geliefd bij iets oudere kinderen.
Haar nieuwste boek is The Length of a String. Imani is als Afrikaans-Amerikaanse baby geadopteerd door een Joodse familie in Baltimore, en is druk bezig met haar aanstaande bat mitswa. Ze zou dolgraag willen weten wie haar biologische ouders zijn. Als ze de geschiedenis van haar adoptiefamilie ontdekt in het dagboek van haar Joodse overgrootmoeder, krijgt het begrip 'familie' een heel nieuwe betekenis.

Nieuwsberichten uit boekenland

  • De wereld werd woensdag 23 mei opgeschrikt door het bericht dat de Amerikaanse schrijver par excellence en Pulitzer Prize-winnaar Philip Roth op 85-jarige leeftijd aan hartfalen is overleden. VPRO Boeken maakte een In Memoriam waarin Roth in tekst, foto's en video's wordt herdacht. Uit het grote aantal In Memoriams in de buitenlandse pers kiezen wij die uit New York Times: "Philip Roth, Towering Novelist Who Explored Lust, Jewish Life and America, Dies at 85."
  • Matthijs met boeken is het nieuwe boekenprogramma dat Matthijs van Nieuwkerk vanaf 9 augustus op NPO1 gaat presenteren. In het programma interviewt Van Nieuwkerk telkens twee mensen die in het nieuws zijn, en gaat daarbij uit van boeken die voor hen belangrijk zijn of waren.
  • In de Poëziepodcast van SLAA komt dichter (en hoogleraar Cultural Entrepreneurship and Management aan de UvA) Nachoem Wijnberg aan het woord.
  • Het literaire weblog Tzum meldt dat het maandelijkse Boekenpanel in De Wereld Draait Door terugkeert met een nieuw kwartet boekhandelaren.
  • De Literaire Karavaan doet dit jaar op zondag 27 mei de grote boekenmarkt aan die die middag plaatsvindt in de Beethovenstraat. De schrijversnomaden komen onder leiding van Marjoleine Oppenheim naar boekhandel Van Rossum.
  • TLV van Jigal Krant is door boekhandel Scheltema uitgeroepen tot Boek van de Maand Mei. Zondag 10 juni kookt de schrijver ín de boekhandel aan het Rokin.

Vers uit de ramsj geplukt

In Gertrude van Tijn en het lot van de Nederlande Joden (2013) vertelt Bernard Wasserstein het verhaal van de vrouw die in 1941 ging werken bij de Joodse Raad, waar zij zich bezighield met de emigratie van en de hulp aan Joden. Ze weet dat hun leven in een concentratiekamp zal eindigen. Zelf wordt ze ook gedeporteerd, maar komt dankzij een zeldzame uitwisseling van gevangenen in 1944 in Palestina terecht. Het verslag dat ze daar over haar ervaringen schrijft, maakt veel discussie los over Joodse collaboratie en over Joods verzet tegen de massavernietiging. Lees ook het artikel dat kort na verschijnen in de Volkskrant stond.
David Lehman (A Fine Romance: Jewish Songwriters, American Songs) schreef The Last Avant-Garde. The Making of the New York School of Poets (1998), waarin hij zijn licht laat schijnen over een stuk Amerikaanse cultuurhistorie halverwege de twintigste eeuw.
In Diane Arbus. Portrait of a photographer (2016) schildert journalist Arthur Lubow een biografisch portret van een van de meest invloedrijke en belangrijkste fotografen van de twintigste eeuw. Diane Arbus (1923-1971) maakte naam met zwart-witportretten van 'freaks'. Voor Arbus was hun afwijkende uiterlijk wat hen boven de maatschappij deed uitstijgen. In The Guardian verscheen een bespreking van dit 'ontregelende' boek.

Chacham Zwi, een bijzondere rabbijn, een bijzonder mens

Ter nagedachtenis aan de 300ste sterfdag van Zwi Hirsch ben Jacob Asjkenazi. Hij werd in 1656 geboren in Velké Mezirici in Moravië, en stierf na een veelbewogen leven op 2 mei 1718 in het Poolse Lemberg (tegenwoordig Lwów).

Chacham Zwi werd in 1710 door de Asjkenazische gemeente van Amsterdam aangesteld als opperrabbijn, en werd eind 1713 na een conflict met de Sefardische gemeenschap van zijn taken ontheven.
Chacham Zwi is vooral beroemd geworden met de publicatie van zijn responsa Hacham Zevi, gepubliceerd in 1712. Daarin geeft hij antwoord op vragen die hem werden gesteld door geleerden van diverse Joodse gemeenten in Europa.

Het Joods Cultureel Kwartier en de Joodse Gemeente Amsterdam (NIHS) organiseren op 3 juni 2018 gezamenlijk een internationaal symposium waarin de plaats van Chacham Zwi in de vroegmoderne Joodse geschiedenis wordt belicht, het belang van de responsa van Chacham Zwi en de halachische impact ervan, en de betekenis van de chacham voor het Nederlandse Jodendom.
Bart Wallet leidt de discussie achteraf, en het symposium wordt afgesloten met de première van de film 'Chacham Zwi & Amsterdam. Bewonderd,bemind en verguisd', die cineaste Saskia van den Heuvel maakte in opdracht van de Joodse Omroep en de EO.

Het volledige programma en overige informatie vindt u op jck.nl/nl/event.

Aardig om (vooraf) te lezen: de zeer gedetailleerde biografie van Chacham Zwi op chabad.org.

Leeuwarden: een Joods-Culturele Hoofdstad?

In het jaar waarin Leeuwarden Culturele Hoofdstad van Europa is, organiseert de Nederlandse kring voor Joodse Genealogie op zondag 3 juni een 'Famillement' en Medienedag.

Het programma omvat onder meer een informatiestand waar u terecht kunt met genealogische vragen als u op zoek bent naar uw Joods-Friese familiegeschiedenis, en er zijn diverse lezingen te beluisteren. In Tresoar is een expositie te zien met bijzondere boeken uit de collectie van dr. Leo Fuks.

De wandeling door Joods Leeuwarden onder leiding van Benno Troostwijk is geheel volgeboekt, daarvoor kunt u zich dus niet meer aanmelden.

Het complete programma van het Famillement vindt u hier.

U kunt wél op eigen gelegenheid door Joods Leeuwarden wandelen, aan de hand van de informatie en de plattegrond op
historischcentrumleeuwarden.nl.

Wilt u zelf ook aan de slag met uw familiegeschiedenis? Crescas heeft daarvoor de Basiscursus Joodse genealogie laten ontwikkelen, waarmee u online aan de slag kunt.

Culturele agenda

Het seizoen loopt op zijn eind, maar toch zijn er wel nog wat dingen te zien, te doen en te horen.

Hebben wij een activiteit of evenement gemist dat hier wel had moeten worden genoemd?
Als u ons tijdig (maar ook weer niet té lang van te voren - twee à drie weken is het beste!) laat weten wat er waar te doen is: een mailtje aan lichansky@crescas.nl is voldoende!


  • Amsterdam: Voor voor liefhebbers van oude films is de jaarlijkse collectiedag van Filmmuseum EYE niet te missen. Zondag 27 mei worden recente restauraties van films uit de collectie vertoond - zowel van historische Nederlandse films als van internationale producties - en door curatoren van het museum van toelichting voorzien.
  • Zeeuws-Vlaanderen: Het Scaldis Kamermuziekfestival toert langs tal van plaatsen in Zeeuws-Vlaanderen. Oprichter is violist Mathieu van Bellen. Samen met de Israëlische broers Omri (piano) en Ori Epstein (cello) vormt hij het Busch Trio, dat meerdere malen te horen zal zijn.
  • Amstelveen: 'De burger laat zien: Harry van den Bergh' toont de hoogtepunten uit de kunstverzameling van Harry J. van den Bergh, oud-gemeenteraadslid in Amstelveen. Op de expositie zijn schilderijen, gouaches, litho’s, glaswerk en beelden te zien, en Van den Berghs meest recente aankoop, een glassculptuur van de gerenommeerde kunstenaar Jehoshua Rozenman. De laatste dag is zondag 3 juni.
  • Groningen: In de prachtige synagoge aan de Folkingestraat kunt u zondag 3 juni de muziektheatervoorstelling 'Berlijn - Parijs - Broadway' gaan zien, uitgevoerd door MuziekWerkplaats en Vocaal Ensemble Twente (VET), aangevuld met een projectkoor van zangeressen en zangers. U volgt de Joodse componisten Hanns Eisler, Paul Dessau en Kurt Weill en dichter Bertolt Brecht die uit Duitsland moesten vluchten voor het naderende nazi-geweld en hun heil zochten in Parijs en New York.
  • Enschede: Op zondag 3 juni organiseert Synagoge Enschede een middag gewijd aan architect Karel De Bazel. Aan de hand van een lezing over de architect en rondleidingen door de synagoge, het Menko-van Damhuis en het Menko-Edersheimhuis, de drie gebouwen in de wijk Stadsweide, maakt u kennis met zijn bijzondere werk.
  • Amsterdam: Om het werk van vijf Israëlische kunstenaars te gaan bekijken op de tentoonstelling 'Generations' in de LJGalerie hebt u nog iets meer dan een week, om precies te zijn tot en met zondag 3 juni.
  • Groningen: Nog meer te doen in Grunn: de expositie WILD van derdejaarsstudenten van kunstacademie Minerva in Groningen, van 5 t/m 8 juni in Synagoge Groningen. MaxVanDam stripje
  • Aalten: Werk van Max van Dam (1910-1943) is van 6 juni tot en met 8 september te zien in de Aaltense Synagoge. De werken dateren uit de tijd dat hij als Joods kunstenaar nog vrij kon reizen en zijn inspiratie onder meer vond in Zuid-Frankrijk en Italië. Tegen het eind van het jaar gaat een grote collectie met de beste werken van Max van Dam naar Polen voor een expositie niet ver van de plek waar ooit het vernietigingskamp Sobibor stond, waar Van Dam op 23 september 1943 werd vermoord.
  • Delft: In de voorstelling 'Op reis met de George en Ira Gershwin' maakt u kennis met George en zijn broer Ira Gershwin aan de hand van hun onsterfelijke muziek. Met originele lichtbeelden, dans, achtergrondinformatie en sketches, gaat u met het Delftse theatergezelschap Joffie op reis door de bruisende wereld van de Gershwins aan het begin van de twintigste eeuw. De première is zondag 10 juni.

De ene Tsvi is de andere niet

De naam Tsvi (ook wel gespeld als Zwi of Tswi) is in de Canon van 700 jaar Joods Nederland tweemaal te vinden.
Dat is geen toeval: de Tsvi die bij het jaartal 1666 wordt beschreven, staat bekend als Sjabtai Tsvi: de mystieke messias, en bij 1710 vinden we Chacham Tsvi, die in dat jaar tot opperrabbijn van de Hoogduitse gemeente in Amsterdam werd benoemd.

Hoewel er bijna een halve eeuw tussen de beide Tsvi's ligt, bestaat er wel degelijk een verband tussen hen.

De Sefardische Sjabtai Tsvi (1626-1676) had zich in 1665 uitgeroepen tot de langverwachte Joodse messias en werd al snel de leider van een snel groeiende sekte waarvan de leden bereid waren alles op te geven om de nieuwe heilsleer te volgen. Binnen de Joodse gemeenschappen in heel Europa én het Ottomaanse Rijk ontstond door Tsvi's predikingen een schisma tussen de pro- en anti-Sjabtai-Tsvi clans. Maar toen de zelfverklaarde messias, om zijn hachje te redden, in 1666 in Istanboel moslim werd, was het goeddeels gedaan met zijn positie als uitverkoren leider.
Desondanks werd de verklaring dat Tsvi's bekering een mystieke betekenis had en moest worden gezien als een test voor de Joden, nog geruime tijd door heel wat mensen, tot rabbijnen aan toe, voor waar aangenomen, ook in de Lage Landen. "En het bleef nog lang onrustig in de Joodse wereld…" Ontmaskerd werd hij zeker, getuige het onderschrift van de afbeelding: "Der große bedrieger und falscher MESSIAS SABATAI SEVI König der Juden anno 1666".



Met die erfenis kreeg Chacham Tsvi Hirsch Asjkenazi (1656-1718) te maken toen hij, befaamd Torageleerde en kabbalist, in 1710 werd benoemd tot opperrabbijn van de Hoogduitse gemeente in Amsterdam. Chacham Tsvi, van wie werd gezegd dat hij een rechtstreekse afstammeling van koning David was - een aardig visitekaartje voor deze reizende rabbijn -, kreeg in Amsterdam de leiding over een grote en welvarende Joodse gemeente. Lastig puntje was wel dat er onduidelijkheid was of hij een Sefardische of Asjkenazische Jood was. Zeker is dat hij door beide denominaties zowel werd geëerd als bestreden.
Diplomatie schijnt niet zijn sterkste eigenschap te zijn geweest: hij had geen geduld met idioten, en hij was vastbesloten de laatste aanhangers van zijn roemruchte naamgenoot aan de kaak te stellen. Hij slaagde erin de Asjkenazische gemeente 'Sjabtai-vrij' te maken, maar met de Sefardische gemeenschap, die op sommige punten koppig vasthield aan de ideeën van de 'valse messias', kwam hij op ramkoers te liggen. Na vier jaar werd hem het werken onmogelijk gemaakt en verruilde hij Amsterdam voor Londen, waar hij zeer gewenst was en direct tot opperrabbijn werd benoemd.

In de Canon van 700 jaar Joods Nederland leest u meer over Chacham Tsvi én over de mystieke messias/bedrieger Sjabtai Tsvi.

Nieuws van heinde en verre

Uw wekelijkse knipseldienst met recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media.

  • De bibliotheek van Cornell University in Ithaca, NY, heeft een schenking gekregen van vierhonderd Joodse boeken, voor het merendeel gevuld met fabels. Cornell Chronicle heeft het hele verhaal. Professor Emile Schrijver heeft jarenlang meegewerkt aan het samenstellen van de catalogus van deze kostbare boeken.
  • Komt er nog meer duidelijkheid over het verraad van de bewoners van het achterhuis? het laatste nieuws daarover in de Volkskrant.
  • Atlas Obscura schrijft over Beit She'arim, de oude begraafplaats in Kiryat Tiv'on.
  • Op rijksoverheid.nl is belangrijk nieuws te lezen voor wie onlangs de petitie ondertekende met betrekking tot de fiscale belastbaarheid van de zogenaamde getto-uitkering aan circa driehonderd overlevenden van de Tweede Wereldoorlog, die van de Duitse overheid een uitkering ontvangen voor onbetaald werk dat zij tijdens de oorlog hebben verricht.
  • Historicus Bernard Lewis, die met zijn uitgesproken kijk op de geschiedenis van het Midden-Oosten niet bij iedereen geliefd was, is op 19 mei op 101-jarige leeftijd overleden. the Washington Post herdenkt hem.
  • Er is een nieuw kookboek van Yotam Ottolenghi op komst: Ottolenghi Simple. Het culinaire tijdschrift Taste vertelt u er meer over.
  • In The Conversation een interessant verhaal over Joden die in Amerika hun naam veranderden. Maar waar en wanneer deden ze dat?
  • Hoe kun je kippenbotjes en vuile luiers hergebruiken? Lees meer op Israel21C!
  • Als de avond valt, verandert Machane Yehuda, de 'sjoek' van Jeruzalem, van levensmiddelenmarkt in een hip uitgaanscentrum. JTA nam een kijkje en sprak met enkele ondernemers.

Jewish Currents

Jewish Currents, "a magazine committed to the rich tradition of thought, activism, and culture of the Jewish left", verscheen als kwartaalblad onder de titel Jewish Life voor het eerst in 1946 en was toen uitgesproken communistisch.
Geleidelijk werd de toon gematigder, en tegenwoordig is JC gewoon links-progressief.

Het kwartaalblad veranderde verschillende keren van uiterlijk, en onlangs kreeg ook de website een nieuw gezicht.

Hoofdredacteur Jacob Plitman heeft een koers ingezet die vooral is gericht op "left-wing, secular, millennial Jews", een grote, gefragmenteerde groep die een platform nodig heeft waarop gestreden kan worden voor tal van maatschappelijke zaken, zoals rassengelijkheid, sociaal bewustzijn en kwesties aangaande het conflict tussen Israël en de Palestijnen.

De website is ingrijpend vernieuwd, maar een aantal dingen is gebleven, waaronder het altijd boeiende Jewdayo, dat als een soort way-back machine terugkijkt in de geschiedenis. Je kunt je dagelijkse Jewdayo per mail toegestuurd krijgen. Altijd weer boeiende informatie over wat er 'On This Jewdayo in [jaartal]…' gebeurde.

Het Sid Resnick Historical Archive, waarin alle artikelen van zowel Jewish Life als Jewish Currents zijn opgenomen, wordt momenteel 'verbouwd', maar deze schatkamer zal op termijn, net als vroeger, gedetailleerd doorzoekbaar zijn.

Jewish Currents is te vinden op Facebook en op Twitter.

Times of Israel besteedde aandacht aan de vernieuwing van JC in het artikel 72-year-old left-wing magazine Jewish Currents aims for millennials.

Oyfn veg shteyt a boym

Een lief Jiddisj slaapliedje, met een prachtige animatie van Jelizaveta Skvortsova.

De video is onderdeel van het Russische project 'Lullabies Of The World', dat inmiddels ruim zestig getekende slaapliedjes telt.

Op hebrewsongs.com is de tekst te lezen.

25 mei - 1 juni

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel.
Zondag op de Belgische zender Canvas de intrigerende documentaire 'Als de giraffen komen', over een dierentuin in het Palestijnse Qalqilya en over de dierenarts die zich ervoor inzet.
Donderdag bij NPO 2 extra aandacht voor fysica. In de driedelige documentaireserie The Elegant Universe gaat de natuurkundige Brian Greene uitgebreid in op Einsteins snaartheorie. Afl. 1: Einstein's Dream.


vrijdag 25 mei

  • Arte, 11.25: In den Hügeln der Negev (2009). De strijd om de eigenheid van het bedoeïenenbestaan in de Negev-woestijn.
  • NPO 2 Extra, 17.20: Bully (2012). Regisseur Lee Hirsch volgt middelbare scholieren in Georgia, Iowa, Texas en Mississippi die worden gepest. Ook zijn we getuige van het schrijnende verhaal van ouders met een kind dat zelfmoord pleegde.
  • RTL 8, 20.30: Elle s'appelait Sarah (2010) ('Haar naam was Sarah'). Verfilming van het gelijknamige boek van Tatiana de Rosnay over de Amerikaanse expat-journaliste Julia die werkt aan een artikel over sportstadion Vel d’Hiv in Parijs, waarheen in 1942 duizenden Joden werden gedeporteerd. Ze ontdekt dat een langbewaard geheim haar schoonfamilie verbindt aan het lot van een Joodse familie. Wat is er met hen gebeurd?

zaterdag 26 mei

  • NPO 2 Extra, 7.00: Annie Leibovitz: Life Through a Lens (2008). Documentaire van Barbara Leibovitz over haar zus, de gevierde portretfotografe Annie (1949). "Ï'm not a practicing Jew, but I feel very Jewish." Herh: 26/5, 15.50, 27/5, 0.35
  • NPO 2, 23.35: Rock the Casbah (2012) (Rock Ba-Casba). Bekroond, realistisch oorlogsdrama van Yariv Horowitz dat zich afspeelt in 1989 tijdens de Eerste Intifada. Vier slecht ingewerkte soldaten patrouilleren door Gaza-stad om 'de rust te bewaren', maar het lokale verzet blijkt niet te beteugelen.

zondag 27 mei

  • NPO 1, 11.20: VPRO Boeken. In deze uitzending onder meer Claire Messud over haar boek Meisje in brand.
  • NPO 2, 17.55: Ken uw klassieken. Afl.: Dirigenten Daniele Gatti en Jules van Hessen vertellen over de 1e symfonie van Johannes Brahms, die aansluitend in zijn geheel zal worden uitgevoerd door het Concertgebouworkest.
  • Canvas, 22.10: Als de giraffen komen (2016). Documentaire van Marco de Stefanis over dierenarts dr. Sami die in het Palestijnse Qalqilya vecht voor de enige dierentuin in Palestijns gebied. Hij wil de dierentuin uitbreiden, aanpassen en laten aansluiten bij het Europese netwerk voor dierentuinen en aquaria EAZA.

WaitingForGiraffes750x198

  • NPO 2 Extra, 2.40: Bully (2012). Regisseur Lee Hirsch volgt middelbare scholieren in Georgia, Iowa, Texas en Mississippi die worden gepest. Ook zijn we getuige van het schrijnende verhaal van ouders met een kind dat zelfmoord pleegde.

maandag 28 mei

  • NDR Kultur, 19.30: Musica. Afl.: Menahem Pressler speelt werken van Claude Debussy.
  • NPO 2 Extra, 19.40: Het steentje van Gisèle (1997). Portret van beeldend kunstenaar en verzetsvrouw Gisèle d'Ailly van Waterschoot van der Gracht (1912-2013). Herh.: 29/5, 0.45.
  • WDR Radio, 20.04: Städtekonzerte in NRW. Afl.: de Bielefelder Philharmoniker en Boris Giltburg spelen Rachmaninov, het tweede pianoconcert en de tweede symfonie.
  • NPO Radio 1, 0.00: Nooit meer slapen. Afl.: filmmaker Marco Niemeijer, die in 2015 de Prix Europa won met zijn debuutfilm 'Little Angels', waarin hij geleidelijk de schrijnende en verstikkende werking van oorlogstrauma over de generaties blootlegt.

dinsdag 29 mei

  • NPO 2 Extra, 6.40: Terms and Conditions May Apply (2013). Huffington Post noemt deze documentaire over gebruiksvoorwaarden en privacybeleid "A Must See Horror Film". Actueler dan ooit, nu in heel Europa de AVG van kracht is geworden.

woensdag 30 mei

  • Stingray Brava, 16.53: Jascha Heifetz: God's Fiddler (2011). Documentaire over de legendarische violist Jascha Heifetz, in 1901 in Vilnius in Litouwen geboren als Jossif (Jascha) Robertowitsch Heifetz. Met niet eerder vertoonde bewegende beelden en foto's uit het Heifetz familie-archief.
  • NPO 2 Extra, 20.05: John Williams & Steven Spielberg – The Adventure Continues (2017). Muziekdocumentaire over de lange samenwerking tussen filmmaker Spielberg en componist Williams.
  • Arte, 23.20: Eva Hesse (2015). Verschillende keren bekroonde documentaire over de van oorsprong Duitse, Joods-Amerikaanse beeldend kunstenaar Eva Hesse (1936-1970). Een leven vol dramatische gebeurtenissen verhinderde niet dat ze prachtige, kwetsbare kunst maakte. Marcie Begleiters documentaire is opvallend vanwege de onverwacht intieme blik in het hoofd van een jonge beeldhouwer.

donderdag 31 mei

  • Arte, 14.00: [Sophie Scholl - Die letzten Tage]19 (2005). Oorlogsdrama over Sophie en Hans Scholl en hun studievrienden, die zich in reactie op het Hitler-regime in 1942 in München aansluiten bij de verzetsgroep Die weiße Rose. In 1943 worden de leden door de Gestapo geëxecuteerd. De film werd bekroond met de Zilveren Beer.
  • NPO 2 extra, 21.20: The Elegant Universe. Documentaireserie over Einsteins snaartheorie, een mogelijke theorie van alles, waarin de vier fundamentele natuurkrachten worden verenigd. De driedelige serie is gebaseerd op het boek van en gepresenteerd door natuurkundige Brian Greene. Afl. 1: Einstein's Dream.
  • NPO 2, 0.10: Forever Pure. Regisseur Maya Zinshtein plaatst het wel en (vooral) wee van voetbalclub Beitar Jerusalem tijdens een turbulent voetbalseizoen in een sociaal-politieke context.

vrijdag 1 juni

  • NPO Radio 4, 20.00: Vrijdagconcert. Afl.: Bernsteins West Side Story. Honderd jaar na zijn geboorte krijgt Leonard Bernstein een groots eerbetoon met een integrale vertoning van de film West Side Story, met live muziek door het Radio Filharmonisch Orkest o.l.v. James Gaffigan.
  • NPO Radio 1, 0.00: HoorspelHalfuur. Aflevering 1 van 8-delige serie waarin het ooit beroemde Amsterdamse Hotel Schiller, zijn naamgevende uitbatersfamilie, haar kunstzinnige clientèle en de periode van het interbellum komen tot leven komen.