vrijdag 14 maart 2014
Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar? Bekijk deze dan hier online.
 
crescas nieuwsbrief
crescas nieuwsbrief
   

Pesach - wat gebeurde er nog meer?

Dat matzes en de seideravond met familie en vrienden onlosmakelijk horen bij Pesach, dat is geen nieuws, maar er is zoveel meer te vertellen over Pesach, zoals het gegeven dat een deel van het Poeriemverhaal zich in de maand Niesan afgespeeld moet hebben.
Zondag 30 maart neemt docent Michael Bloemendal u mee langs allerlei, vooral minder bekende zaken die te maken hebben met Pesach. Daarnaast onderwerpt u het tweede deel van de seider, het deel na de maaltijd, aan een onderzoek. Een kosjere lunch (zonder matzes, maar met broodjes) staat aan het begin van de middag voor u klaar.

De verhalen die u zult ontdekken geven uw seider op 14 april zeker nog meer stof tot nadenken en discussiëren!

Bezoek onze website voor meer informatie, of ga direct naar het inschrijfformulier.

Laatste kans: Joodse Oranjeliefde

Aanstaande dinsdag, 19 maart, start de vierdelige cursus Joden en de Oranjes, waarin docent Bart Wallet samen met u op zoek gaat naar uitingen van aanhankelijkheid van Joden richting de Oranjes. Van Joodse Oranjefeesten, via speciale synagogale voorwerpen tot Joodse heldenmoed voor de Oranjes. Het is een band die in de loop der tijd is gegroeid, maar ook een golfbeweging heeft gekend. Het nieuwe koningspaar geniet grote populariteit, maar is echt iedereen dol op Willem en Maxima?

Wilt u weten waar die haat-liefde verhouding van Joden met het koningshuis vandaan komt? Schrijf dan snel in voor deze cursus, door een mail te sturen naar info@crescas.nl of te bellen naar het kantoornummer van Crescas 020-6402380. Zodra uw aanmelding binnen is, krijgt u de benodigde informatie toegestuurd.

Oratie Emile Schrijver: 'The eye of the beholder'

Donderdag 27 maart zal de Hooggeleerde Heer dr. E.G.L. Schrijver, vanwege het fonds Joodse boekwetenschap van de Stichting Amsterdam Universiteitsfonds benoemd tot Bijzonder Hoogleraar Geschiedenis van het joodse boek, zijn hoogleraarsambt openlijk aanvaarden door het uitspreken van een rede, getiteld The eye of the beholder. Kunstzin en vakmanschap in achttiende-eeuwse joodse boeken.

Tot het bijwonen van deze plechtigheid worden alle beoefenaren van de wetenschap en alle belangstellenden uitgenodigd door de Rector Magnificus prof. dr. D.C. van den Boom.

Aldus de officiële uitnodiging voor de oratie van Emile Schrijver, bij velen van u zeker ook bekend als bestuursvoorzitter van Joods Educatief Centrum Crescas.

De nieuwe hooggeleerde combineert zijn nieuwe functie met zijn werkzaamheden bij de opleidingen Hebreeuwse taal en cultuur, bij Boekwetenschap en Handschriftenkunde en die van conservator van de Bibliotheca Rosenthaliana bij de Bijzondere Collecties van de UvA, waar het overgrote deel van de collecties van de Universiteitsbibliotheek op het terrein van de Joodse cultuur en geschiedenis is ondergebracht.

Plaats van handeling: Aula van de Universiteit, ingang Singel 411. Aanvang: 16.00 uur.

Alle medewerkers van Crescas feliciteren Emile van harte met zijn benoeming.

Lees meer over de benoeming op UvANieuws.

Vrolijke koorzang door Rénanim

De Rénamimkoren uit Nederland en België, samen het a cappellakoor Rénanim, geven zondag 30 maart een concert in Utrecht. Op het programma een bloemlezing uit Joodse muziek van alle tijden en stijlen, van Jiddisj tot Chassidisch, van renaissance tot hedendaags, en ook Israëlische liederen ontbreken niet.

Rénanim Nederland is onderdeel van de internationale koorzangbeweging Rénanim die in 1998 in Frankrijk werd opgericht door dirigent Avner Soudry. De Nederlandse tak, bestaande uit een koor in Amsterdam en een koor in Utrecht, werd gestart in 2006. Beide koren studeren, afzonderlijk van elkaar, hetzelfde repertoire in en komen één maal per maand bij elkaar als voorbereiding op de gezamenlijke concerten. Voor het concert op 30 maart voegt het koor uit België zich bij de twee Nederlandse koren.

Lijkt het u leuk om mee te zingen, meld u dan aan!

Boekennieuws

Wekelijks attendeert Crescas u op recent verschenen en verwachte Nederlandstalige of vertaalde boeken van Joodse schrijvers, al of niet met een Joods thema.
Deze week: Spinoza. Een paradoxale icoon van Nederland, waarin Henri Krop analyseert waarom Nederlanders tot op de dag van vandaag gefascineerd zijn door deze beroemde Joodse filosoof, van Etgar Keret Zeven vette jaren, een bundel zeer persoonlijke verhalen, en Oefening in overleven, waarin de Spaanse auteur Jorge Semprún op zoek gaat naar zichzelf als jonge man tijdens de Tweede Wereldoorlog en het bewind van Franco.

Engelstalig: Ellis Shuman bespreekt in Times of Israel This Year in Jerusalem, een bundel verhalen van Jeffrey F. Barken over Myles die vanuit Amerika naar Israël komt om daar in een kibboets te gaan werken.

En verder:

  • Een Poeriemcadeautje van JewishFiction.net: een fragment uit Aharon Appelfelds nieuwe roman Suddenly, love.
  • Deutsche Exilliteratur im niederländisch-deutschen Beziehungsgeflecht, waarin Els Andringa toelicht hoe het de Duitse exilliteratuur in wisselwerking met de Nederlandse context is vergaan vanaf de jaren dertig van de vorige eeuw tot aan de huidige tijd. In haar boek probeert zij recht te doen aan de polyfonie van het Duitse literaire exil. De presentatie vindt vrijdag 21 maart plaats in het Goethe Institut in Amsterdam. Aanvang: 13.00 uur.

  • Slotakkoord der kinderjaren: herinneringen aan het Joodsch Lyceum Fisherstraat, Den Haag 1941-1943, in opdracht van de Stichting Voormalig Joodsch Lyceum Fisherstraat door historica Wally de Lang geschreven, is in het Ivriet vertaald. Het boek wordt 8 juni gepresenteerd tijdens een studiemiddag aan de Hebreeuwse Universiteit op Mount Scopus in Jeruzalem. Kort na het verschijnen van het boek sprak dagblad Trouw met de schrijfster.

Superster van de contrabas Avishai Cohen 'in concert'

Voor jazzliefhebbers staat de naam van de Israëlische contrabassist Avishai Cohen garant voor een opwindende ervaring, niet in de laatste plaats door de wijze waarop hij Midden-Oosterse en Israëlische muziek vermengt. Dat Cohen een klassieke training heeft gehad, is onmiskenbaar.

Avishai Cohen (1978, Tel Aviv), groeide op in St. Louis (Missouri). Hij is het stadium van rijzende ster aan het jazzfirmament al geruime tijd ontgroeid en maakt met zijn muzikale veelzijdigheid grote furore: hij speelt niet alleen contrabas, maar ook basgitaar en piano, en hij zingt.

Zaterdag 22 maart speelt Avishai Cohen met pianist Nitai Hershkovits (1992) en drummer Ofri Nehemya in theater aan het Vrijthof in Maastricht tijdens het Festival Jazz Maastricht.
Zondag 23 maart is hij te horen in Stadsschouwburg De Oosterpoort in Groningen in het kader van Jazz in De Oosterpoort.
Maandag 31 maart treedt het Trio Avishai Cohen aan op het podium van het Bimhuis in het Muziekgebouw in Amsterdam.

AvishaiCohen.com biedt alvast een muzikaal voorproefje.

Op Bassplayer.com is een uitvoerige biografie van Avishai Cohen te lezen.

'This play is a part of my life'

In het Anne Frank Huis is nog tot eind maart de tentoonstelling 'Annes dagboek in theater en cinema' te zien, over het toneelstuk 'The Diary of Anne Frank' uit 1955 en de gelijknamige film die in 1959 in New York in première ging. Annes vader Otto was bij beide producties nauw betrokken.

De tentoonstelling is opgebouwd rondom objecten uit de nalatenschap van Joseph Schildkraut, de acteur die op toneel én in de film de rol van Otto Frank speelde. De Anne Frank Stichting heeft onlangs een deel van die nalatenschap aan het eigen bezit kunnen toevoegen.

Het kan interessant zijn die inmiddels historische en geliefde versies van het verhaal van Anne te vergelijken met ANNE, de nieuw geschreven theatervoorstelling over het leven van Anne Frank, gebaseerd op haar dagboeken en de archieven van de familie Frank. Het is de premièrevoorstelling van Theater Amsterdam, dat daarmee haar deuren opent.

Meer informatie over de tentoonstelling op annefrank.org, meer informatie over ANNE op theateramsterdam.nl.

Nieuws van heinde en verre

Wekelijkse selectie uit recente opmerkelijke berichten uit binnen- maar vooral buitenlandse media. Deze week ook aandacht voor Poeriem!

  • Er zijn weer wat stukjes Dode Zee-rol ontdekt, ditmaal in tefilliendoosjes, schrijft Times of Israel.
  • Jiri Fiedler wijdde zijn leven aan het conserveren van Joods erfgoed in het voormalige Tsjechoslowakije. Een maand geleden werd hij, samen met zijn vrouw Dagmar, het slachtoffer van moord. International New York Times herdenkt de man en zijn waardevolle werk.
  • Het eerste deel van Simon Schama's geschreven History of the Jews krijgt in Haaretz een laaiend enthousiaste beoordeling.
    Geregistreerde lezers van Ha'aretz hebben maandelijks gratis toegang tot tien artikelen naar keuze op desktop of mobiel apparaat.
  • VirtualJerusalem heeft oude foto's van de Hinomvallei.
  • Wat deden musici in Frankrijk tijdens de Duitse bezetting? De Forward bespreekt een onlangs verschenen boek dat licht werpt op deze kwestie.
  • Appels en peren met elkaar vergelijken levert soms een opmerkelijke uitkomst op, schrijft Shirley Haasnoot op Chicagonow.com.
  • Bijna een half uur non-stop Poeriemmuziek op YouTube.
  • In Tablet Magazine een overdenking over de donkere kant van Poeriem.
  • En eveneens in Tablet: hoe vieren Joden in Iran, de plaats van handeling van het Poeriemverhaal, het lotenfeest?
  • De herkomst van de naam Poeriem wordt behandeld in JNS.org.
  • Een lastige kwestie op Tablet: zijn Joden katten- of hondenmensen?
  • JPost schrijft over de oudste maskers ter wereld, nu te zien in het Israel Museum.

Website van de week
Historical Jewish Press

Historical Jewish Press (JPRESS) is een website met 46 Joodse kranten en periodieken uit 16 landen, uitgegeven in de periode 1843 tot en met 1987. Bijna 110.000 pagina's zijn gedigitaliseerd zodat ze in hun oorspronkelijke lay-out te bekijken zijn.

De website is het resultaat van intensieve samenwerking tussen de Universiteit van Tel Aviv en de Israëlische Nationale Bibliotheek, met medewerking van een groot aantal Joodse en niet-Joodse organisaties wereldwijd.

U vindt op JPRESS bijvoorbeeld de volledige Palestine Post van 1930 tot 1950, Davar (1925-1996) en Maariv (1948-heden). Het Franse Bulletin de l’Alliance Israélite Universelle uit de jaren 1860-1913 is te lezen, evenals het merendeel van 19e-eeuwse Joodse kranten als Halevanon, Hamagid en Hameliz. Ook andere periodieke publicaties uit Marokko, Egypte en Hongarije zijn opgenomen, en de collectie groeit nog steeds.

Iedere krant wordt uitvoerig beschreven, zoals The Chicago Sentinel, een van de oudste Joodse kranten van Amerika. The Sentinel is a treasure trove for social, cultural and religious historians interested in American Jewish life outside of New York during the twentieth century.

Het loont de moeite om de User Guide zorgvuldig door te lezen. Amsterdam als zoekterm (let op: het zoekveld is hoofdlettergevoelig!) levert interessante resultaten, zoals het bericht uit de al genoemde Chicago Sentinel dat Rabbijn Onderwijzer in augustus 1928 geridderd werd.

Browse Newspapers is gebruiksvriendelijk: kies de krant en het jaar en u kunt gaan lezen!

Aan het zoeksysteem Merhav, dat onderdeel uitmaakt van JPRESS, zullen wij in een volgende WebsiteVanDeWeek aandacht besteden, maar u kunt Merhav natuurlijk ook zelf testen. Laat u ook dáár eens verrassen met het resultaat van de zoekterm Amsterdam.


Alle eerder verschenen webtips vindt u in het ‘Website van de Week’-archief op crescas.nl

Alpha Boys

Guy Weizman en Roni Haver, de drijvende krachten achter theatergezelschap Club Guy & Roni, vormden hun succesvolle vrouwenstuk The Language of Walls om tot een choreografie die geheel door mannen wordt uitgevoerd.
Zeven mannen, leden van een band, naar hun gedrag te oordelen voorzien van een flinke dosis testosteron, hangen wat rond in een bar en meten hun krachten met veel atletisch vertoon. Wat er gebeurt als deze alfa-mannetjes gaan experimenteren met vrouwelijke attributen, brengt een andere kant naar buiten. Schaamteloos flaneren ze met pruiken, pumps, pistolen, rokken en drank in een poging om hun plaats in de pikorde te bepalen. Het levert soms hilarisch grappige, maar ook ontroerende situaties op, waarin de mannelijke verbroedering uiteindelijk stand houdt.

De muziek bij de voorstelling werd geschreven door Elad Cohen en Jens Bouttery en wordt live, geïntegreerd in de voorstelling, op het podium uitgevoerd.

Voorlopig voor het laatst te zien op zaterdag 22 maart in Stadsschouwburg De Oosterpoort in Groningen.

Op YouTube is de trailer van de voorstelling te zien.

Cinedans 2014: Love-ism – Things that Matter

Love-ism is een langlopend project van de Israëlische, in Nederland werkende choreograaf Mor Shani. Uitgaande van The Art of Loving van Erich Fromm onderzoekt hij in fysieke workshops het begrip 'intimiteit' en vertaalde zijn vondsten naar een serie duetten en een film. De laatste workshop is achter de rug, wat rest zijn de door Paul Sixta gemaakte videobeelden, opgenomen in een steriele, witte ruimte.

Sixta's camera registreert ontmoetingen tussen vreemden, geliefden, familieleden en de cast van Love-ism, beelden die later met een documentaire worden vermengd tot een bijna museale filmvoorstelling.

Zondag 16 maart om 12.00 is in EYE een screening van dit fascinerende work in progress te zien.

Bekijk een voorproefje op Vimeo.

Julia Bronkhorst zingt Sefardische liederen

De samenwerking tussen zangeres Julia Bronkhorst en gitarist Henk van Lingen resulteerde in 2006 in de CD Rosa Ibérica, waarop een keur aan muziek uit het multiculturele Middeleeuwse Spanje te horen is. De opnamen werden gemaakt in de synagoge aan de Magdalenastraat in Utrecht, beter bekend als Joods Cultureel Centrum MerkAz.

Zaterdag 22 maart komt het duo opnieuw naar Utrecht met een programma met Sefardische liederen. Het concert begint om 20.00 uur.
Meer informatie vindt u op de website van MerkAz.

In The Picture
Divine violence

De Britse beeldend kunstenaars Adam Broomberg en Oliver Chanarin gebruikten de King James bijbel voor het opzienbarende boek 'Holy Bible'.

Inspiratie voor 'Holy Bible' vond het tweetal in de woorden van de Israëlische filosoof Adi Ophir (1951): Right from the start, almost every appearance he made was catastrophic … Catastrophe is his means of operation, and his central instrument of governance. Anders gezegd: God manifesteert zich hoofdzakelijk in rampspoeden als middel om autoriteit te kunnen uitoefenen.

Het Archive of Modern Conflict, de grootste collectie foto's over oorlogconflicten ter wereld, leverde het materiaal dat bij de bijbelteksten werd geplaatst. Het effect is verbijsterend.

In deze video vertellen Broomberg en Chanarin over hun project.

Veel meer achtergrondinformatie is te vinden op topphotographyfilms.com.


Bekijk de film hier

Televisie en radio 14 - 21 maart

Weekoverzicht van interessante programma’s op televisie en radio. Meer informatie is te vinden onder de weblink in de titel. De digitale themakanalen NPO Doc (voorheen hollanddoc 24) en cultura 24 zijn zowel via de kabel als op internet te bekijken.

Deze week in De kunst van het luisteren, het wekelijkse Radio-5 programma van de Joodse Omroep: de Haagse rabbijn Shmuel Katzman die een cursus geeft over de ogenschijnlijke tegenstrijdigheid tussen het traditionele jodendom en de moderne wereld. Verder Jan Eikelboom met zijn nieuwe boek Achter het Front, Mijn leven als oorlogsverslaggever, over journalistiek in oorlogs- en conflictgebieden en in het bijzonder het Midden-Oosten, en een reportage over Joods Nederland en de gemeenteraadsverkiezingen van 19 maart aanstaande. Presentatie: Paul Damen en Alfred Edelstein.


vrijdag 14 maart

  • BBC Radio 3, 13.00: Composer of the Week: Felix Mendelssohn. Donald Macleod duikt in leven en werk van Felix Mendelssohn-Bartholdi (1809-1847). Afl. 5: The Rise, Fall and Rise of Mendelssohn.
  • Ned. 2 (NTR), 21.05: Na de bevrijding. Afl.7 (slot): Wederopbouw. Na de bevrijding wordt duidelijk dat Nederland is leeggeplunderd en deels in puin ligt. Herh.: hollanddoc24, 15/3, 15.49, 17/3, 22.15, 20/3, 22.56.
  • Ned. 3 (VPRO), 21.25: Louis Theroux. Afl.: The Ultra-Zionists. Wat beweegt de ultranationalistische kolonisten op de Westelijke Jordaanoever en in Oost-Jeruzalem?

zaterdag 15 maart

  • WDR 3 (radio), 14.45: Jüdisches Leben. Afl.: Zum Jüdischen Purimfest.
  • hollanddoc 24, 22.00: Waltz with Bashir (Vals Im Bashir). Ontroerende, Oscargenomineerde animatiefilm uit 2008 van Ari Folman, die laat zien hoe mensen omgaan met trauma's en schuldgevoelens. Herh.: 17/3, 23.07
  • ARD, 23.35: The Messenger. Drama uit 2009 van de Israëlische regisseur Oren Moverman over een Amerikaanse oorlogsveteraan die belast wordt met het brengen van slecht nieuws. Een oorlogsfilm waarin geen schot gelost wordt.

zondag 16 maart

  • Ned. 1 (VPRO), 11.20: Boeken. Wim Brands spreekt met historica Pauline Micheels over haar oorlogsnovelle 'Vandaag'.
  • Radio 5 (JO), 18.00: De kunst van het luisteren.

maandag 17 maart

  • ARD, 23.15: Hitlers Schatz im Berg. Toen Duitsland de oorlog aan het verliezen was wilden de nazi's alle in Europa geroofde kunstschatten die ondergronds waren opgeslagen, vernietigen, maar de kunstwerken werden uiteindelijk gered. De documentaire is een Duitse versie van 'Monuments Men'.

dinsdag 18 maart

  • NPO Doc (VPRO), 16.53: Oude bekenden. Programma waarin historici hun fascinatie delen voor persoonlijkheden die niet alleen de 20e eeuw mede vorm hebben gegeven, maar ook een grote rol zijn gaan spelen in hun eigen leven. Afl.: Willem Melching over Adolf Hitler. Herh.: 19/3, 21.43, 20/3, 16.39
  • NPO Doc (VPRO), 16.58: The Fatal Attraction of Adolf Hitler. Britse documentaire uit 1989 over de vraag waarom zo veel Duitsers bereid waren Adolf Hitler te volgen, ondanks zijn oorlogsplannen. Herh.: 19/3, 21.48, 20/3, 16.44.

woensdag 19 maart

  • Arte tv, 21.50: Der seltsame Herr Gurlitt. Documentaire uit 2014 over de 81-jarige kunstverzamelaar Cornelius Gurlitt, erfgenaam van de kunstcollectie van zijn vader Hildebrand, die onlangs in beslag werd genomen. Gurlitt is verwikkeld in een proces tegen de staat om de kunstwerken terug te krijgen.
  • Ned. 2 (VARA), 22.10: The Court (The International Criminal Court). Documentaire uit 2013 over de Argentijnse jurist Luis Moreno – Ocampo (1952, Buenos Aires) die werkt voor het in 2002 opgerichte Internationale Strafhof (International Criminal Court (ICC)) in Den Haag, dat internationale oorlogsmisdadigers berecht. Ocampo onderzoekt met zijn team onder andere misdaden die mogelijk zijn gepleegd tijdens de onderdrukking van de Arabische Lente in Libië, mogelijke misdaden in de Gaza-oorlog en de werving van kindsoldaten in Congo.

donderdag 20 maart

  • ARD, 1.55: The Angry Hills. Verfilming uit 1959 van de gelijknamige oorlogsroman van Leon Uris. De rol van de Joodse brigade uit Palestina die met het Britse leger meevocht tegen Griekenland blijft onderbelicht.

vrijdag 21 maart

  • Ned. 2 (NOS), 15.00: Juliana in de oorlog. Tien jaar na het overlijden van koningin Juliana maakte de NOS een documentaire annex portret over een nagenoeg vergeten periode uit het leven van de oud-vorstin.
  • NPO Doc (VPRO), 20.26: De overloper en zijn familie The Collaborator and His Family). Documentaire uit 2011 van Ruthie Shatz en Adi Barash over de Palestijnse familie El-Alel waarvan de vader, Ibrahim, al 20 jaar uit ideologische overweging voor de Israëlische geheime dienst spioneert.
   
jaargang 10, nummer 11
vrijdag 14 maart 2014
 

In deze nieuwsbrief

Pesach - wat gebeurde er nog meer?
Laatste kans: Joodse Oranjeliefde
Oratie Emile Schrijver: 'The eye of the beholder'
Vrolijke koorzang door Rénanim
Boekennieuws
Superster van de contrabas Avishai Cohen 'in concert'
'This play is a part of my life'
Nieuws van heinde en verre
Website van de week
Alpha Boys
Cinedans 2014: Love-ism – Things that Matter
Julia Bronkhorst zingt Sefardische liederen
Divine violence
Televisie en radio 14 - 21 maart


Onze columnisten
Webcolumn Leo Mock
Mooi lenteweer hebben we de laatste dagen – we laten ons niet versjteren door zwartkijkers die voor volgende week winterweer ...
lees verder
Webcolumn Simon Soesan
Toen Ze’ev vijftien jaar terug zijn onderbeen verloor tijdens een legeractie, maakte hij er geen drama van. Ze’ev, een boom van een ...
lees verder
Webcolumn Salomon Bouman
CIDI heeft deze week nogal dramatische cijfers gepubliceerd over de toename van antisemitisme in Nederland. Je schrikt wel even ...
lees verder
Webcolumn Harry van den Bergh
Hoe het met het vredesproces onder leiding van John Kerry gaat, is natuurlijk niet duidelijk. Het hangt af, zoals altijd, van de pretenties van ...
lees verder
Webcolumn Eva van Sonderen
Afgelopen woensdag bezocht ik de veldjes en de bedrijfsruimte van Kedem, in het dorpje Karmel, in de heuvels van Hebron. “Waar ...
lees verder
Webcolumn Eldad Kisch
Het woord balling komt van banneling, iemand die verbannen is. Die ballingschap kan gedwongen zijn, of zelfs als hij vrijwillig ...
lees verder


(advertenties)

banner meldpunttaal

banner jonet

banner givat

banner yanshuf

banner luna3

banner amphora

banner blankevoort

banner sinaicentrum

banner propra

banner venstra

banner hallojoods

banner joodsamsterdam

twitter.com/Crescas facebook.com/Crescas
Vragen of opmerkingen? crescas@crescas.nl
Nieuwsbrief doorsturen naar familie of vrienden.
© Joods Educatief Centrum Crescas, Buitenplein 65, 1181 ZE Amstelveen
tel 020-6402380, fax 020-3452260, www.crescas.nl
Redactie nieuwsbrief: Raya Lichansky
Wilt u de nieuwsbrief niet langer ontvangen? Klik hier