inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Columns

Weblogs disclaimer

Eva van Sonderen

Eva van Sonderen (1948) studeerde Engels aan het Nutsseminarium en sociologie/sociale geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Daarnaast verdiepte ze zich in Jungiaanse psychologie en later in het werken aan dromen in droomgroepen (o.l.v.Robert Bosmak). Ze ging aan de slag als vertaalster en free-lance journaliste, publiceerde her en der verhalen en artikelen, o.a. in De Gids, De Groene Amsterdammer en Bres. Eva werkte mee aan het boek 'Israel: een blanco cheque?' (Amphora/Van Gennep 1983). Van 1985 tot 1988 maakte ze deel uit van de vrouwengroep De Nieuwe Wilden in de Poëzie, o.l.v.Elly de Waard. Vanaf 1990 was ze correspondente voor het NIW in Israël. Een aantal jaren heeft ze bijdragen geschreven voor Levend Joods Geloof en het Jonag Bulletin. In 2016 is ze opgehouden met haar werk als sociaal rapporteur in het kader van de WUV. Zo heeft ze nu volop tijd voor andere interesse gebieden, zoals theorie en practijk van traumaverwerking in dromen;alternatieve geneeswijzen, zoals Emotional Freedom Technique (‘Tapping’), Johrei,( Japans) en de door de Nederlandse Mireille Mettes onwikkelde MIR-zelfhelings methode.

vrijdag 20 maart 2015

In 1996 schreef Shimon Peres, die na de moord op Rabin automatisch premier was geworden, vervroegde verkiezingen uit, nadat hij met een invasie in Libanon had bewezen behalve een vredesduif, ook een echte Israëlische havik te kunnen zijn. De verwachting was dat hij het gemakkelijk van zijn nemesis Netanjahoe zou winnen. ’s Avonds nam ik deel aan een ‘spirituele vrouwengroep’: we deelden onze hoop dat Peres premier zou blijven en het vredesbeleid van Rabin zou kunnen voortzetten – en we beëindigden de zitting met twintig minuten van stille meditatie. Toen dat voorbij was zei een van de vrouwen: “Ik kan er niets aan doen, maar bij mij kwam steeds die kop van Bibi op.” Ik hield dat in gedachten (zoals Jacob deed bij de droom van Joseef over de zon, de maan en de korenschoven). Maar in de voorlopige uitslagen had Peres een ruime voorsprong. Eenmaal thuis ging ik gerust slapen, om ’s ochtends wakker te worden en verbijsterd te horen dat Netanjahoe had gewonnen.

Afgelopen vrijdag stond er een artikel van Amos Oz in Ha’aretz ‘Dreams Israel should abandon’, een bijna wanhopig stuk over de urgentie van een twee-staten oplossing nu dat nog kan - hij ziet niets in het ‘managen van het conflict' en voorziet dan uiteindelijk een door ‘fanatieke Joden’ beheerste apartheidsstaat, of een ‘Arabische staat van de Jordaan tot de zee’. Ik heb het artikel doorgestuurd naar mijn lijst mail-contacten en kreeg er een paar reacties op, mijn eigen kleine steekproef. Voorspelbare reacties. Mijn Nederlandse vrienden, Joods en niet-Joods: helemaal eens met Amos Oz; gemakkelijk genoeg als je in een vreedzaam land woont, ver weg van de dreigingen hier. Een orthodoxe vriend van Nederlandse afkomst die in Israël woont, had geen goed woord over voor de schrijver (die hij overigens niet kent, hij vroeg zich af of de man wel in Israël woonde, de kaart van het land wel kende): “Kent (Oz) de geschiedenis van het zionisme wel, dat er nooit Arabische leiders voor een Joodse aanwezigheid hier waren? Het is zo’n getto-mentaliteit om te denken dat als wij maar aardiger zijn, ze wel van ons gaan houden. De Asjkenazische bevolking is eindelijk genezen van zijn naïviteit door het Gaza-debakel. Maar (Oz) niet, daarmee is hij een malloot.” Als bewonderaar van Wim Kan eindigde hij zijn reactie met: “Rabin experimenteerde met een wolf en een schaap in één kooi en het ging heel goed. Kostte veel schapen, maar ging heel goed.” Een andere vriend, Chassied, ook vanuit Nederland op alija gekomen, bedankte me voor het toezenden van het artikel en schreef: “Ik denk dat het, ook mét een Palestijnse staat, oorlog wordt. Wat natuurlijk niet betekent dat ik tegen vrede ben, maar ik schat het somber in.” Een seculiere Britse vriendin in Jeruzalem mailde ten antwoord: “When in doubt, vote Meretz.” Een andere Britse vriendin die veertien jaar in Israël heeft gewoond en hier haar gioer heeft gedaan (Joods is geworden), maar ten slotte is teruggekeerd naar haar familie in Londen, hoopte dat de Israëli’s deze keer zouden kiezen voor Herzog, “die een integere figuur lijkt, en niet voor de manipulatieve Netanjahoe.”

Het was een zonnige dag, de verkiezingsdag dit jaar. Mijn buren sliepen uit, om tien uur waren hun rolluiken nog gesloten. Op straat was het wonderlijk stil. Misschien maakten de meeste mensen gebruik van deze vrije dag om naar het strand te gaan. Of te gaan shoppen - soms geven kledingwinkels ter ere van de verkiezingen korting op hun assortiment. ’s Middags liep ik langs een stembureau in een school in Katamon – voor de ingang stonden allerlei groepen jongeren pamfletten uit te delen voor verschillende partijen. Het trottoir lag er mee bezaaid, met pamfletten bedoel ik, niet met jongeren. De voorlopige uitslagen ’s avonds waren spannend, de Zionistische Unie en Likoed stonden allebei op 27 zetels … Zou er toch een mogelijkheid zijn om een regering van nationale eenheid te vormen?

De volgende ochtend om half zeven zette ik mijn computer aan: Nee toch, net als in 1996 bleek het konijn dat uit de hoge hoed was getoverd, Netanjahoe te zijn, niet Herzog. Ik wilde het liefst meteen weer diep onder de dekens duiken en enige dagen niet wakker worden. Om half negen durfde ik Y. te bellen. Zij wist het al sinds drie uur ’s nachts, ze was wakker geworden, keek op haar iPhone en kon daarna niet meer slapen. We waren allebei geschokt door het idee dat er nu een nog extremere rechts-nationalistische regering kan worden gevormd, met alle gevolgen voor ons rechtssysteem, de verhouding met de Amerikaanse regering, de verhouding met de Palestijnen. Y. vertelde dat ze de dag tevoren een oude Mizrachi-vrouw was tegengekomen die beslist op Bibi ging stemmen, want ja, bitachon, bitachon, bitachon, dat was bij Bibi in goede handen! De angstcampagne die Netanjahoe de laatste dagen heeft gevoerd, met de racistische uitspraak over ‘het gevaar van de Israëlische Arabieren die massaal naar de stembus gaan’ en zijn plotselinge draai (in woorden tenminste, in daden was dat al lang duidelijk) dat er op zijn kompas nooit een Palestijnse staat gaat komen, had kennelijk effect gehad. De geest van de laatste Gaza-oorlog hangt nog als een donkere wolk boven Israël, schreef een journalist in Ha’aretz, want in de steden en dorpen vlakbij de grens met Gaza heeft de Likoed de meeste stemmen gekregen, net zoals in de armere steden. En uiteraard in de nederzettingen op de Westoever. In de welvarendste steden van Israël werd het meest op de Zionistische Unie gestemd. Wat een polarisatie: de helft van de bevolking (en een deel van mijn vriendenkring) is in juichstemming en de andere helft zit bedroefd terneder. De breuklijnen: welvarend of arm; goed opgeleid of niet; seculier of religieus, vooral messianistisch-religieus; wonend binnen de Groene Lijn of daarbuiten.

Als troost zijn Y. en ik samen gaan ontbijten in een van de vele leuke koffiecafeetjes die Jeruzalem kent. Zodat we de rest van de dag weer aankonden.

Delen |

Reacties

L.Lasschuijt

woensdag 25 maart 2015
Bibi heeft zich bekeerd. Aanvankelijk ging hij uit van hetgeen geboden is in Exodus 21 enLeviticus 24.
Oog om oog,tand om tand. Maar nu keert hij zijn andere wang toe als er eerder al op zijn wang is geslagen. Zoals in Lucas 5. Echter als hij het vermoeden heeft dat er ook op deze wang geslagen gaat worden neemt hij gepaste maatregelen om de veiligheid van Israel te waarborgen.Natuurlijk is veiligheid alleen maar gewaarborgd door een duurzame vrede.

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
aug 2019Tisja beAv 2019 – “God on Trial”
aug 2019Ervaringen uit de diaspora
jun 2019Nechama Rivlin 1945-2019
mei 2019Bosbranden
mei 2019Songfestival
mei 2019Na de wapenstilstand
apr 2019Dovemansoren
mrt 2019Een ongewoon verhaal
mrt 2019Poerim in beeld
mrt 2019Stress hanteren en trauma’s kwijtraken
mrt 2019Lente in Amsterdam, winter in Jeruzalem
feb 2019Berichten uit de diaspora
jan 2019Overdenkingen na het overlijden van Amos Oz
dec 2018Een bezoek aan Tekoa
nov 2018Da'at Elyon
nov 2018Chaja Polak: ‘De man die geen hekel had aan Joden’
okt 2018Gesprek met Marceline Loridan-Ivens (2003)
sep 2018Ari Fuld z.l. – een sympathieke rechts-radicale settler
sep 2018Rosh Hasjana, goed en slecht nieuws
aug 2018Wel of niet (koosjer) vlees eten
jul 2018Tisja beAv – The joy of our heart has ceased, our dancing has turned into mourning
jul 2018In memoriam – Claude Lanzmann
jun 2018Pluralisme in Jeruzalem en Tel Aviv
mei 2018Pressurecooker Gaza ontploft
mei 2018Onnodige tragedie
apr 2018Israëls zeventigste verjaardag
apr 2018Lange, hete zomer
mrt 2018Een toevallig gevonden boek
mrt 2018Terugblik op Poerim
feb 2018Noodkreet
jan 2018Deportatie en verzet
jan 2018Doodstraf
dec 2017Rust en rumoer
nov 2017Meeliften op het dagboek van Anne Frank
okt 2017Noach, de zondvloed en (seksueel) geweld
okt 2017Vreugde van het water scheppen
okt 2017Een dinsdag in Jeruzalem
sep 2017New age, alt-right en antisemitisme
aug 2017De totale zonsverduistering
jul 2017De Kotel en de wet op bekering
jun 2017Geweld tegen Arabische vrouwen
mei 2017De zakenman en het fotomodel op bezoek in Jeruzalem
mei 2017Jom Hasjoa in Israël
apr 2017De maaltijd van de Moshiach
apr 2017Demonstreren in Jeruzalem
mrt 2017Weapons of the Spirit
mrt 2017Ana B’choach
feb 2017Emoties en de brit mila
jan 2017Een nieuwe koning in Egypte die Jozef niet had gekend
jan 2017Aanslag in Armon Hanatziv
jan 2017De rechtsstaat Israël
dec 2016Ellende en onheil
dec 2016Portefeuille
nov 2016Bosbranden
nov 2016Amerikaanse verkiezingen
okt 2016Sjana tova – van traditioneel tot vernieuwend
sep 2016Afscheid bij Crescas
sep 2016Prayer for the Soul and the Holy City
sep 2016Bariloche
aug 2016Gideon Levy
aug 2016Zomergasten en groene papegaaien
jul 2016Traditie en moderne ontwikkelingen
jun 2016In memoriam: Alegria
mei 2016Donkere wolken boven Zion?
mei 2016René Kahn – Tikoen Olam met behulp van psychofarmaca
apr 2016Overdenking bij de dood van Wim Brands
mrt 2016Denkflarden bij het samenstellen van sjlachmones
mrt 2016Stervensbegeleiding in Jeruzalem II – het French Hospice
mrt 2016Stervensbegeleiding in Jeruzalem
feb 2016Uitzichtloosheid in Gaza
feb 2016Separate but equal is not equal. Hebben vrouwen gewonnen, of de religieuze stromingen?
jan 2016Aanslagen op de Westoever
jan 2016Van Dis
dec 2015Het verschillende gebruik van messen
dec 2015Chanoeka 2015
nov 2015De oorlog van Gog en Magog
nov 2015Herdenking van de moord op Rabin
okt 2015Een bi-nationale staat voor twee volkeren
okt 2015De terreur van de lange messen
sep 2015Is er nog één Joods volk?
aug 2015Profetie
aug 2015Toch nog lichtpuntjes
jul 2015Tisja beAv 2015
jul 2015Een spook waart door Jeruzalem ...
jul 2015Tegengestelde verhalen - wat is waarheid
jun 2015Stedenband
jun 2015Licht en donker in Jeruzalem
mei 2015Catch the Jew! (Vang de Jood)
mei 2015Beth Mozes
apr 2015Tunnel of Hope
mrt 2015Angst en trauma hebben de verkiezingen gewonnen
mrt 2015Poeriem en Iran
feb 2015Nederlandse Joden, hier of daar
feb 2015Ibrahim Abu El-Hawa
jan 2015Verschillen in perceptie na de aanslagen in Parijs
jan 2015Journaal van te verwachten sneeuwstorm
jan 2015Het jaar 2014
dec 2014Chanoeka tussen Rechovot en Jeruzalem
dec 2014Welkom terug
nov 2014Door de Arabische sjoek
nov 2014Olijven plukken (2)
okt 2014Olijven plukken met Rabbis for Human Rights
okt 2014De goede oude tijd
okt 2014Onder de helm
sep 2014Rosj Hasjana 2014
sep 2014Berlijn en Jeruzalem
aug 2014Overwinning
aug 2014Staakt-het-vuren
jul 2014Oorlog en de as van de Rode Koe
jul 2014In Israël gebeurt in drie weken meer dan in Nederland in een jaar
jun 2014Hopen op het beste, het ergste vrezen - vervolg
jun 2014Hopen op het beste, het ergste vrezen
jun 2014Sjawoe’ot en de éénstaat oplossing
mei 2014Naar Tekoa
mei 2014Het Achterhuis voor tieners verklaard
mei 2014Anne Frank met luxe verwen-arrangement
apr 2014Jeruzalems begin en einde van Pesach
apr 2014Is er hoop na Kerry?
apr 2014De Holyland affaire
mrt 2014Nu al: pre-Pesachkoorts
mrt 2014Botsende klimaatzones en botsende belangen
feb 2014Diaspora-nieuws
feb 2014Ziekenfonds
jan 2014Landau over Sharon
jan 2014Afrikaanse asielzoekers in Tel Aviv
dec 2013Pre-Kersjt in Jeruzalem
dec 2013Een geurkaarsje voor Mandela
dec 2013Amos Oz, Chanoeka en Friedländer
nov 2013De Hollandsche Schouwburg. Theater, Deportatieplaats, Plek van Herinnering
nov 2013Filipijnen
nov 2013Bethlehem, de film
okt 2013Aviva Zornberg over de akeda
okt 2013De Kabbala van rabbijn Ashlag
sep 2013Wie verdient er nu de Nobelprijs?
aug 2013Scheermes en scheerkwast bij de hand houden
aug 2013Een relatief rustig eiland
aug 2013Gasmasker
jul 2013Tisja Be'Av
jul 2013Dertigste Jeruzalem Filmfestival
jul 2013Tel Aviv, stad van tegenstellingen
jun 2013Hitte
jun 2013Rosj Chodesj Tammoez
jun 2013'De vijand'
mei 2013Een echte seculiere sjabbatsfeer
mei 2013Onderduiken in de apenrots
apr 2013In dienst gaan
apr 2013Zon en zingeving in Israël
mrt 2013Kitniyot
mrt 2013Chamsin
mrt 2013Rabbi Menachem Froman, van Goesj Emoeniem tot Jerusalem Peacemaker
mrt 2013Conflict bereikt tuinhekje
feb 2013David Hartman - zichrono livracha
jan 2013The day after
jan 2013Ontregeld
jan 2013Lemaleh et hachalal
dec 2012Chanoeka in Nachlaot
nov 2012Oorlog met Gaza (2)
nov 2012Oorlog met Gaza
nov 2012New York
okt 2012Noach, de Zondvloed en zonne-energie
okt 2012Op de Machane Yehuda
sep 2012High Times – thuiskweek in Israël