sluiten
×
Mogen wij u om een kleine bijdrage vragen om het werk van Crescas blijvend mogelijk te maken? Alle content op deze website is vrij toegankelijk: de wekelijkse columns, video’s, geluidsbestanden, artikelen, etc. Dat willen wij graag zo houden. U kunt ons daarbij helpen met een kleine, vrijwillige bijdrage. Ieder bedrag is welkom. Met de groene knop hiernaast is dat zó geregeld. Dankuwel.
inloggen
×

Mijn Crescas

Inloggen met gebruikersnaam & wachtwoord






Zonder wachtwoord snel inloggen?

Gastcolumns

Weblogs disclaimer

Op deze pagina vindt u eenmalige bijdragen over uiteenlopende onderwerpen. Onderwerpen die natuurlijk altijd een link hebben met jodendom. Een gastcolumn bestaat uit een boek- of filmrecensie, een mening of opinie over een (actueel) onderwerp, het verslag van een Joodse-thema-reis, een bijzondere belevenis, etc. De gastcolumn is niet bedoeld voor reacties op eerder verschenen columns. Hiervoor is steeds ruimte ónder de betreffende column. Wilt u een gastcolumn schrijven? Neem dan contact met ons op via blocq@crescas.nl. De directie van Crescas beslist in alle gevallen over plaatsing van een gastcolumn.

zondag 8 oktober 2017

Over de gastcolumnist

Harry Polak (1947), psycholoog, was tot zijn pensionering kwaliteitsadviseur in de geestelijke gezondheidszorg. Als voorzitter van de dialoogcommissie van de Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam was hij een belangrijke en graag geziene bruggenbouwer. In maart 2016 maakten Harry en zijn vrouw alija. Ze wonen nu in Herzliya.

In de tijd dat ik net bij een Riagg in Den Haag was gaan werken, brak de eerste intifada uit. Ik kan me goed herinneren dat op televisie te zien was dat Israëlische soldaten Palestijnen met stenen bewerkten. Het waren vrij vage beelden, want ze waren van ver gefilmd. Toch was goed te zien dat de soldaten in het open veld zojuist gevangengenomen Palestijnse leeftijdgenoten aan het slaan waren. Kort daarvoor had premier Rabin z.l. nog gezegd dat Palestijnen “de botten moesten worden gebroken”. Weinig verheffend en ik schaamde me daar voor. Al wist ik heel goed dat Palestijnen ook geen lieverdjes zijn en nog ergere dingen hebben uitgehaald, zoals de moordpartij op Israëlische reservisten die de weg kwijt waren geraakt gedurende de tweede intifada.

Tijdens de lunchpauzes bij de Riagg ging het meestal over vakanties en andere aangename bezigheden. Toen het weer eens over buitenlandse reisbestemmingen ging, zei een secretaresse dat wat haar betreft een vakantie naar Israël niet aan de orde was. Ze zou ook niet naar Zuid-Afrika gaan, vanwege de Apartheid.

Het was best een aardige meid. Ze zat bij mij in de redactie van het personeelsblad. Ze was wat alternatief, en vooral heel links. Ze had Sociale Academie gedaan, maar was niet aan de bak gekomen met die opleiding. Ik liet voorzichtig merken dat ik andere ideeën en gevoelens had over het Joodse land dat zij zo verfoeide. Ik heb heel wat keren op het werk of waar dan ook Israëls daden – soms zelfs een beetje tegen beter weten in – verdedigd of ten minste van achtergrondinformatie voorzien.

Gedurende mijn interreligieuze dialoogactiviteiten vanuit de Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam (dat was vele jaren later) kwamen ook van tijd tot tijd discussies over Joden én Israël langs. Dat gebeurde niet alleen met externe dialoogpartners, het speelde net zo goed intern als we onder elkaar waren binnen de LJG-dialoogcommissie en onze dialoogcontacten aan het evalueren waren. In die tijd heb ik extern nog wel eens wat over me heen gekregen, want ik liet Israël niet zomaar vallen om de lieve vrede met onze dialoogpartners te bewaren. Geen van de Joodse dialoogbetrokkenen bij de LJG was daar overigens toe bereid. Allen etaleerden zich als zionist in de contacten naar buiten. De interne discussies gingen meer om de vraag wat je in dit opzicht van de externe dialoogpartners mocht verwachten.

Van Marokkaanse zijde werd me ooit verweten dat ik toch wel een hard core zionist was, wat een manier was om me op een zijspoor te krijgen. Het maakte niet uit dat ik uitging van de twee staten-oplossing en dat ik best snapte dat Palestijnen in de voetsporen van Israël wilden treden en een eigen staat wilden hebben. Oók een eigen staat, benadrukte ik dan altijd. Náást Israël, als overwegend Joodse staat met een aanzienlijke Arabische minderheid die voor de wet gelijk is – al kan je kanttekeningen maken bij de praktijk daarvan. Dat mij fervent zionisme werd verweten, kwam – meen ik – niet zozeer doordat ik hardnekkig vasthield aan het bestaansrecht van Israël als Joodse staat (de enige ter wereld). Het kwam vooral omdat ik weinig trek had samen op te trekken met mensen of organisaties die Israël liever vandaag dan morgen wilden zien verdwijnen. Het kwam daarbij niet zelden voor dat heel vroom werd gezegd dat men van de twee-statenoplossing uitging; in de praktijk bleek daar in mijn ogen weinig van. Bijvoorbeeld als men zei vierkant achter de BDS-beweging te staan of niets, maar dan ook werkelijk niets goed te vinden aan Israël. Wat het ingewikkeld maakte, is dat men voortdurend riep niks tegen Joden te hebben, het ging hen “alleen” om de Joodse staat.

Nadat mijn vrouw en ik serieus gingen nadenken over een eventuele alija na of rond de pensionering hebben we allerlei argumenten pro en contra tegen het licht gehouden. Veel daarvan waren puur praktisch en persoonlijk. Eén van de meest pregnante praktische vragen was of het financieel haalbaar was om in dit vrij dure land te gaan wonen; in ieder geval als het om woonkosten en ‘luxeartikelen’ als een auto gaat. Meer persoonlijk vroegen wij ons af hoe het zou voelen om buiten Nederland te leven, ver van vrienden en familie, in een land waar we niet zijn opgegroeid en waarvan we de taal helaas nauwelijks machtig zijn. Ook al gaat het om het Joodse land, waar iedere Jood zich thuis zou moeten kunnen voelen.

De vraag of het wel ‘oorbaar’ is om naar Israël te verhuizen, hebben wij nauwelijks aangestipt. Voor veel Joden is dat totaal geen vraag. Voor sommigen wél, vanwege de ontstaansgeschiedenis en de politiek jegens de Palestijnen – zowel binnen de Groene Lijn als op de Westoever en andere na de Zesdaagse Oorlog ‘bezette’, of zo je wil ‘bevrijde’ gebieden (niet mijn terminologie). Er zijn zelfs Israëli’s vertrokken uit hun vaderland vanwege bezwaren die je kunt hebben tegen de “Israëlische bezettingspolitiek” en de steeds rechtser wordende sfeer. Een bekend geval is de historicus Ilan Pappe.

Het veiligheidsvraagstuk was voor ons een serieuzer issue. Gelukkig heeft dit land om te overleven een sterke krijgsmacht. Hard nodig want Iran, Hezbollah en Hamas dreigen voortdurend dit land een kopje kleiner te maken. Ze zullen hun woorden graag in daden omzetten.

Israël is internationaal door zeer veel landen volledig erkend, het is nota bene met de zegen van de Verenigde Naties opgericht. Het is een rechtsstaat én een democratie, zij het (nog) niet volmaakt. En Israël heeft bij voortduring getracht tot vrede te komen met de Arabische én de islamitische wereld. Met enkele landen is dat inmiddels gelukt, al staan Egypte en Jordanië niet bekend om hun warme gevoelens jegens Israël. Op allerlei landen, niet alleen Israël, kun je kritiek hebben als het gaat om mensenrechtenschendingen. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor Nederland waar het gaat om kinderrechten.

Met de Palestijnen wil het alsmaar niet lukken (ze liggen trouwens onderling ook stevig overhoop). Dat wordt Israël zwaar aangerekend. Onevenredig zwaar, want op de Palestijnse houding inzake het vredesproces valt ook heel veel aan te merken. Daar hoor en lees je steeds minder over, in ieder geval te weinig naar mijn smaak.

De vijandige gevoelens tegenover de staat Israël hebben invloed op de houding tegenover Joden in het algemeen. In Engeland maken ze het heel bont aan de linkerkant van het politieke spectrum. Onlangs zag ik een interview met de Britse filmregisseur Ken Loach langskomen. Hij heeft prijzen gewonnen in Cannes, dus hij is niet zomaar iemand. In het interview is te zien dat hij scherp wordt ondervraagd door een BBC-reporter. Op de vraag of ontkenning van de Holocaust eigenlijk wel kan (daar is sprake van bij Labour) geeft hij als antwoord dat álle geschiedenis voor discussie vatbaar is. Om vervolgens heel snel over te schakelen naar de wordingsgeschiedenis van de staat Israël. Die staat is er gekomen dankzij ethnic cleansing, aldus Ken Loach. Hij zegt op de keper beschouwd: Joden moet hun bek houden over de Sjoa als zij zich zo misdragen in Israël.

Moet je je laten weerhouden om op alija te gaan, als er zo over Israël wordt gedacht en gesproken? Of moet je dan júist op alija gaan, als teken van solidariteit? Of uit angst voor toenemend antisemitisme? Voor ons was het geen van beide. We zijn hier gaan wonen omdat het ons gezien onze persoonlijke situatie goed uitkwam. Natuurlijk spelen zionistische gevoelens een rol. Zolang het hier geen heuse schurkenstaat dreigt te worden (Turkije gaat aardig die kant op) of een door geloofsfanatici geregeerd land (Iran met zijn ayatollahs), zo lang blijven we hier wonen. Met alle ups en downs. En met een vredesproces dat volledig lijkt te zijn vastgelopen. Oslo is verder weg dan ooit.

Delen |

Uw reactie:

vul de beveiligings-code in
nov 2017Geoefende analfabeten
nov 2017Eindelijk
okt 2017Thuis
okt 2017Israël. Hoe kun je dáár nou gaan wonen?
sep 2017Op en neer naar Nederland
sep 2017In memoriam Rob Boerboom
aug 2017Hollanders ‘in den vreemde’
jun 2017Israël op zijn smalst
jun 2017Joodse geschiedenis van Gouda
mei 2017Staaroperatie in het Assutaziekenhuis
apr 2017Stemmen vanuit Israël
mrt 2017Een jaartje verder
mrt 2017Midden-Oostenpolitiek uit 1001 nacht
jan 2017Oelpan
jan 2017Nieuwsbriefredactrice Raya Lichansky 70
jan 2017Oude mannen en een dood paard
okt 2016Tweedehands of nieuw?
sep 2016Op zoek naar een auto
sep 2016Zachte landing
aug 2016Klein maar springlevend
aug 2016Het verkorte rijexamen (mivchan hamara = conversietest)
aug 2016Dubbelleven
jul 2016Mea (100)
jul 2016Nola
jun 2016Henriette Boas, vriendin en huisgast
jun 2016Cultuur
jun 2016Misrad Harishui (ministerie van Vergunningen)
mei 2016Antizionisme
mei 2016Geduld
mei 2016Zeg eens A(lef)
apr 2016Liften of niet?
apr 2016Een hele belasting
mrt 2016Alija
jan 2016Zondebok
dec 2015Wie is er bang voor Spinoza?
nov 2015Om toch
nov 2015Ahmad Dawabsheh blijft alleen
okt 2015Stilte in Joods Nederland
sep 2015Vluchtelingen: ruimhartig en meedogenloos
sep 2015Godgeklaagd
jul 2015I'm a European Jew - and No, I'm Not Leaving
mei 2015Culturele boycot Israël verzwakt de oppositie
mei 2015Boedapest
apr 2015Krakow
apr 2015Praag
mrt 2015Samen optrekken tegen jodenhaat en islamhaat
dec 2014Han Hollander (1886-1943), sportverslaggever
jul 2014Joden, Moslims, vooroordelen en Maison de Bonneterie
jun 2014De handel en wandel van de boekenjood
mei 2014Biografie van Esther de Boer–van Rijk
apr 2014Anne
apr 2014Inclusief of exclusief
apr 2014Het verrassende Egypte van vóór de Uittocht
feb 2014Op school
feb 2014Nieuw boek van Pauline Micheels: 'Vandaag'
feb 2014Allemaal hadden ze een naam
jan 2014Nooit meer Auschwitz
jan 2014Heruitgave van ‘De Samaritanen’
nov 2013Ariëlla Kornmehls 'Wat ik moest verzwijgen’
nov 2013Dialoog tussen Joden en Marokkanen of Turken
nov 2013Fietsen voor Alyn
nov 2013Limmoed en het orthodoxe fiasco
aug 2013Lemberg
jul 2013Joods Gouda
jul 2013Slavernij
jun 2013Een boek over rechtsherstel na de Tweede Wereldoorlog
jun 2013Lili, een boek dat geschreven mòest worden
mei 2013Hannah heet ik - Hannah Cohen
apr 2013Het kwaad van de banaliteit: Margarethe von Trotta's film Hannah Arendt
apr 2013Toespraak tijdens Jom Hasjoa-herdenking, 7 april 2013