Herdenken. Oorlog. Identiteit. Het debat rond de herdenking op 4 mei van dit jaar liet nog eens zien hoe hoog de emoties kunnen oplopen. Niet alleen bij Joden, ook bij de rest van Nederland. Wat is herdenken eigenlijk? En hoe zit dat in relatie tot de oorlog en onze identiteit? Deze lezing van dr. Frederik van Gelder biedt een gelegenheid tot reflectie met behulp van minder alledaagse bronnen.   Iedereen kent waarschijnlijk het gevoel van terugdeinzen voor de werkelijkheid bij de confrontatie met iets verschrikkelijks. Een schrikreactie die in de psychoanalyse ook wel met de termen dissociatie of depersonificatie wordt aangeduid. Tussen deze basale emoties en de taal waarin wij proberen ze te uiten, bestaat een kloof die zo oud is als de filosofie en de literatuur zelf.

Aan de hand van publicaties van auteurs uit verschillende disciplines - literatuur, filosofie en psychoanalyse - en met een vluchtige blik op Zakhor van Yosef Yerushalmi, proberen we nader in te gaan op deze kloof tussen gevoel en taal, tussen gevoel en werkelijkheid. De docent laat zien dat herdenken minimaal twee betekenissen heeft: een moderne en een veel oudere. De moderne betekenis: herdenken met onderscheid tussen subjectief en objectief (wij herdenken de oorlog in de zin van geschiedschrijving). En de oudere betekenis die stamt uit de tijd van vóór de ons bekende tegenstelling tussen wetenschap en geloof, waar wij te maken hebben met basiselementen van de menselijke identiteit in het algemeen.