Crescas handje
Bel Crescas: 020 - 640 23 80
Crescas schoolbord
Columns
Weblogs disclaimer

Leo Mock

Leo Mock kreeg zijn opleiding in Israël aan een talmoedhogeschool (jesjiwa). Verder studeerde hij Joodse geschiedenis aan de Bar-Ilan Universiteit en oude geschiedenis aan de UvA. Hij is sinds 1999 docent bij de Vakgroep Hebreeuws van de UvA. Samen met co-auteur rabbijn R. Evers schreef hij Aan tafel bij de rabbijn - eten en drinken in bijbels perspectief (1999). In Zappen door de Talmoed (2002) en Surfen op de zee van de Talmoed (2004) vindt de lezer zijn talmoedcolumns die hij in de periode 1999-2003 publiceerde in het NIW. Voor Crescas verzorgt Leo Mock, naast zijn wekelijkse web-column, diverse Talmoed-cursussen.
vrijdag 30 april 2010
2 reacties
reageer op deze column
Delen |

Lag Be'omer

Hectische weken waren het. Een Jood op de lijsT van Wilders, en nOg wel op vijF! Alles werd breed UITgemeten in de media. LEKKEr daN... Want in het ghetto van Buitenveldert e.o. was men geschrokken. Tot dan was men als raadslid namelijk vooral actief in de VVD... Natuurlijk had de persoon in kwestie ferme uitspraken gedaan die niet echt handig waren, en is Wilders een polariserend figuur. Maar, toCH werd ER – zo lijkt hEt Mij – paniekvoetbal gespeeld. Snel 'moest' de persoon uit de raad – of ging hij zelf? – en werd de te hete aardappel snel doorgegeven. Na twee weken overbelichting in de media was het politieke avontuur (voorlopig?) alweer voorbij. Niets Is Helemaal Slecht, dus laten we er lering uit trekken. Is het handig dat raadsleden politiek actief zijn? Misschien wel niet. Tot nu toe GOLD STatutair Overigens dat er geen beletsel is, iN principE. Misschien moeten men daar dus noG eens naar kIjken, wanneer De commotIe weer over is. Tot beSLuit: ECHT handig was dit niet van alle partijen en er is BEST dUUR leergeld betaald door iedereen ... Overigens geloof ik niet in die Bijbelcodes, waarin zogenaamd allerlei sleutelwoorden, codes, in de Toratekst verborgen zouden zitten. Quatsch allemaal ...

Even iets anders. Aanstaande zondag is het Lag Be'omer, hèt feest bij uitstek voor Joodse pyromanen. Eén van de gebruiken op deze mysterieuze feestdag is namelijk het bouwen van een kampvuur. Hiervoor steekt men de fik in van te voren verzameld hout, dat men in een mooie piramideachtige vorm heeft gebouwd – vaak soms meters hoog. Door heel Israël heen worden natuurlijk duizenden van die dingen in brand gestoken. Wanneer je van boven kijkt zie je een grote sluier van rook over Israël liggen. In de laatste jaren was dit dan ook reden voor milieubewuste traditionele Israëli's (en ja die bestaan ...) om de vraag op te werpen of dit allemaal wel goed is voor de luchtkwaliteit en zo. Mensen met aandoeningen aan de luchtwegen krijgen namelijk vaak problemen door de rook en roetdeeltjes – vaak ook door het verbranden van plastic (o.a. van wegwerpbestek en borden). Moet dit echt op deze schaal, dat iedereen zijn eigen vuur bouwt? Misschien gewoon één groter vuur per buurt of zo? Maar alle kinderen willen natuurlijk hun eigen vuur dat ze samen met pa (of ma – ik wil niet gender-bevestigend overkomen ...) hebben gebouwd. Bovendien ontstaan er elk jaar weer kleine bosbrandjes en – vervelender – persoonlijke ongelukken doordat kinderen te dicht bij het vuur staan, domme dingen doen, of gewoon een ongeluk: een instortend kampvuur bijvoorbeeld. Ook weer zo'n feest dat je alleen in Israël echt beleeft, doordat de hele openbare ruimte meeviert (de scholen zijn dicht). Doordat de kampvuren overal te zien zijn, het gezang van de kinderen – 'Bar Jochai, je werd gezalfd en onderscheidde je van je vrienden, jij gelukkige, met blijmakende olie' – en volwassenen overal te horen is, en de geur van vuur en het vlees op de barbecues overal te ruiken is.

Waar komt dat Lag Be'omer – de 33ste dag van de Omer – eigenlijk vandaan? In de Talmoed is het nog helemaal geen feestdag. In de Middeleeuwen krijgt de dag al een link met Sjimon bar Jochai – de held van dit feest en vermeend auteur van de Zohar. Het is de Joodse mystiek die de dag het bijzondere karakter zal geven. Het is immers de geboortedag, de trouwdag en de sterfdag van Sjimon bar Jochai – leerling van Rabbi Akiva en net als zijn leraar (terecht) zeer anti-Romeins. Zijn leermeester Akiva wordt doodgemarteld door de Romeinen vanwege diens steun aan de anti-Romeinse Bar-Kochba opstand, en hijzelf moet vluchten en woont volgens een verhaal 12 jaar lang in een grot samen met zijn zoon. Daar leren ze 12 jaar lang Tora, gevoed door een waterbeekje en een Johannesbroodboom. En dan wordt het wennen bij hun reïntegratie in de gewone wereld. Ze zijn zo heilig geworden dat als Rabbi Sjimon ergens naar kijkt met een negatieve blik, het spontaan ontvlamt! Ze moeten leren om weer tot de gewone wereld terug te keren, waar het aardse centraal staat: het lichaam met zijn behoeftes en de sleur van het normale leven. Iets heel anders dan hun verspiritualiseerde bestaan in die grot, waar ze volgens de traditie in het zand – naakt en zonder kleren – alleen maar leerden. Het afleggen van de kleren symboliseert het afwerpen van het aardse, lichamelijke en de terugkeer naar de pure oerstaat van de eerste mens die ook naakt was.

Waarom dan het feestje? Volgens de mystiek is de jaarlijkse sterfdag van een groot mens geen reden tot treuren maar juist een feest! De ziel is immers gedurende weer een jaar opnieuw dichter bij God gekomen in haar reis door de spirituele en goddelijke werelden. Vandaar dat men een vuur aansteekt – als symbool voor de ziel en de spirituele wereld. Bovendien zou er op de laatste dag van het leven van Rabbi Sjimon een vuur te zien zijn, dat uit de hemel kwam, en dat hem en zijn leerlingen op deze laatste dag van zijn leven omringde – als een ondoordringbare muur. Daar leerde hij op deze laatste dag zijn grote geheimen aan zijn leerlingen.
Tot slot zou volgens de traditie door de Joden in Jeruzalem op deze dag in het jaar 363 begonnen zijn aan de bouw van een Derde Tempel, met toestemming en steun van de Romeinse Keizer Julius de Apostaat (Ketter). Door een zware aardbeving werd de bouw gestaakt. Even later werd bekend dat de keizer werd vermoord en de toestemming ingetrokken.

Reacties

Eva van Sonderen

vrijdag 30 april 2010
Beste Leo Mock, alleen maar even om te schrijven dat ik vanuit Jeruzalem steeds geniet van je relativerende columns. En een kleine opmerking bij deze laatste: hier in Jeruzalem zie ik op La beOmer van alles in het vuur geroosterd worden, vooral marshmallows, maar ook aardappels in folie, stukken groentes in folie maar geen vlees!

leo mock

vrijdag 30 april 2010
Beste Eva je wijst op het oude meningsverschil tussen de Karnivorer-Chassidiem - uit het Poolse plaatsje Carnjev - en de Vegataritsjer Rebbe, R. Menachem Mendel Zemach. De mensen die jij ziet volgen blijkbaar d emening van Menachem Mendel uit Zemach. De mensen die ik zag behoorden overduidelijk tot de Karnivorer-Chassidiem vr gr Leo

Uw reactie:

Naam
Email
Reactie
vul de beveiligings-code in
mei 2012Achterstand ingehaald
mei 2012Echt?
mei 2012Jom HaMalka-drukte
apr 2012Een warm bad
apr 2012Post-Pesach dilemma’s
apr 2012Nog even over Pesach
apr 2012Stroomstoring
mrt 2012De waarde van getallen
mrt 2012Lente
mrt 2012Een ingewikkeld parcours
feb 2012Rekenkunst met verrassende uitkomst
feb 2012Crisisverhalen
feb 2012De seculiere inwoners van Kiriat haJovel
feb 2012Waterdamp
jan 2012Werken is gezond
jan 2012Schwer zu sein a Jid
jan 2012Beth Sjemesj
dec 2011Chanoeka-overpeinzingen
dec 2011De 25e van de maand
dec 2011Buitenaards
dec 2011Seizoensperikelen
nov 2011Andere maten
nov 2011Weet wat je eet
nov 2011Over een etrog, een rebbe, rabbijnen en de zon
okt 2011Over voorspellingen en hoofdrekenen
okt 2011Een einde en een begin, maar wel blijven bidden!
okt 2011Reizigers houden niet van regen
okt 2011Introspectie
sep 2011Kabbala-les
sep 2011Troonrede en Miljoenennota
sep 2011SpongeBob
sep 2011Nog eens over inkeer
sep 2011Inkeer
aug 2011Protesteren in Rechovot
jul 2011Awoide zorre
jul 2011Sjocheet van Oranje
jul 2011Bio-industrie en sjechita
jun 2011Moeten wij dieren eten?
jun 2011Cottage cheese
jun 2011Gevaren
jun 2011Onverdoofd
mei 2011Onze voeding
mei 2011Moleculair kasjroet
mei 2011Mei
mei 2011De Masjiach
apr 2011Tussen Amsterdam en Rechovot
apr 2011Vegen met beleid
apr 2011Noden en verboden
apr 2011Chameetsologie en andere Pesachwetenschap
apr 2011SMS uw vraag!
mrt 2011Elke dag Poeriem!
mrt 2011Het einde van de wereld?
mrt 2011Elke dag Poeriem
mrt 2011Teruggeven
feb 2011De zon
feb 2011Woestijngodsdienst
feb 2011Stadswandeling
feb 2011Gekke wereld
jan 2011Liberale Joden of Christenen voor Israël?
jan 2011Het Kohnstamm Instituut en etnische groepen
jan 2011Niets aan de hand
jan 2011Terug in Nederland
dec 2010Instant-religie
dec 2010Wat een gekte allemaal...
dec 2010Vasten voor regen
nov 2010De lichtjes van Chanoeka
nov 2010Schaarste
nov 2010Een drukke zondag
nov 2010Amsterdammer in de provincie
okt 2010Carlebach
okt 2010Mark Rutte, Yona Metzger en UFO’s
okt 2010Informatie-'overkill'
okt 2010Triest en oppervlakkig
okt 2010De bittere maand
sep 2010Met plantjes zwaaien
sep 2010Hufterigheid
sep 2010Xenofobie
sep 2010Een tzaddiek
aug 2010Wat doen we op sjabbat?
aug 2010Een ontspannen vakantie
jul 2010Paul
jul 2010Keppeltjesdag
jun 2010Een echte held
jun 2010Politici laten zich niet horen
jun 2010Bowlen
mei 2010Jesaja 53:5
mei 2010Eten
mei 2010Koninginnedag
apr 2010Lag Be'omer
apr 2010Feestvieren en herdenken
apr 2010Dóórpakken
apr 2010Ben jij nog in?
apr 2010Pesach: waar gaat het echt om?
mrt 2010Méér dan vier vragen ...
mrt 2010Insecten
mrt 2010De langste Poeriem ooit
mrt 2010Herken de Poeriemgrap!
feb 2010Rare vragen, rare antwoorden
feb 2010Rabbijn Elon in problemen
feb 2010Gescheiden buslijnen
feb 2010Nogmaals de diboek
jan 2010Diboek
jan 2010Natuurrampen
jan 2010Een boek kopen
jan 2010Uitvinding van de bakker
jan 2010Oud-en-Nieuw
dec 2009Taal
dec 2009Halachisch veroorzaakte kinderloosheid
nov 2009Dawwenen op het juiste moment
nov 2009Kosjer
nov 2009Bidden om regen
nov 2009Het wisselen van de seizoenen
okt 2009Leerhuizen in de mediene
okt 2009Een boek uitlezen
okt 2009Onze minhag
okt 2009Een soeka in de Diaspora
okt 2009Soekotmelancholie
sep 2009Jom Kippoer
sep 2009Leeuwen en beren
sep 2009Woordeloze haast
sep 2009De 'midrechov' in Jeruzalem
aug 2009Tatoeages, een beladen imago
aug 2009Op bezoek bij S
jun 2009Vakantie
jun 2009Generatiekloof
mei 2009Cheesecake
mei 2009Keukenhof
mei 2009Varkensgriep
apr 2009Vakantie
apr 2009Chameets
mrt 2009Een jesjiva-gave
mrt 2009Wie zonder zonde is, wordt immuun voor .....
mrt 2009Economie
mrt 2009Poeriem
feb 2009Taal en getallen
feb 2009Internet-tribalisme
feb 2009Verkiezingen
feb 2009De taxichauffeur en de zoon van de rabbijn
jan 2009Liefde
jan 2009Oppassen voor slangengif!
jan 2009Cafépraat
jan 2009Veel boeken – en een goed huwelijk
dec 2008Een ongeluk of dood door schuld?
dec 2008De Israëlische State Controller
dec 2008De periferie
nov 2008Zending
nov 2008Kromme komkommers
nov 2008Actie en reactie
nov 2008De regenmaker
okt 2008Slechte gedachtes
okt 2008Hosjanna Rabbah
okt 2008Soekot
okt 2008Onze zondes
okt 2008Een oud kabbalistisch gebed