Joden in India en hun kunstzinnige smaak
vrijdag 26 juni 2009  

In de afgelopen maanden heb ik regelmatig gebruik gemaakt van de mogelijkheid om de lezer te wijzen op (ik vermijd bewust de uitdrukking ‘reclame te maken voor’) de aanstaande tentoonstelling van Hebreeuwse handschriften en drukken van de Zwitserse verzamelaar René Braginsky, die vanaf 16 oktober te zien zal zijn in de Bibliotheca Rosenthaliana, bij de Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam. Dat doe ik nu, zo vlak voor de vakantie, nog eens en wel door te wijzen op twee tamelijk exotische, uit India afkomstige stukken uit deze fraaie collectie.

Het eerste is een huwelijkscontract dat op maandag 26 februari 1900 in Cochin is geschreven en het huwelijk bekrachtigt van Moses, de zoon van Judah en Esther, de dochter van Isaac. Van de drie groepen Indiase Joden, waartoe ook de zogenaamde Bene Israel en de Joden in Bagdad behoren, is die van Cochin in het zuiden van India, de kleinste. Vandaag de dag wonen er minder dan zeventig Joden. De Joden van Cochin hebben vooral een rijke kunstzinnige traditie, met fraaie synagogen en tabernakels. De huwelijkscontracten van Cochin, met boven, in Hebreeuws kwadraatschrift, algemene bepalingen en daaronder in Hebreeuws cursiefschrift, het eigenlijke contract, combineren Oosterse en Westerse stijlelementen en zijn vaak met goudverf geïllumineerd. De kroon boven het contract verwijst misschien naar het Engelse koningshuis.

Een heel ander stuk uit India, dat in de tentoonstelling te zien zal zijn, is een Estherrol van niet minder dan zeven meter lang. Hij heeft toebehoord aan de beroemde familie Sassoon, die hem waarschijnlijk aan het begin van de vorige eeuw voor eigen gebruik heeft laten maken. De Sassoons woonden oorspronkelijk in Bagdad, vanwaar ze in 1852 naar Bombay verhuisden. Daar ontwikkelden ze zich tot een zeer Brits georiënteerd Joods geslacht met groot financieel, cultureel en religieus aanzien. De rol bevat niet minder dan twintig afbeeldingen die tussen de tekstkolommen zijn opgenomen en een hoogst ongebruikelijke thematiek en uitvoering kennen. De openingsafbeelding is illustratief voor de hele rol. Daarop is een voorlezer te zien, omgeven door mannen met fezzen op hun hoofd, die de Estherrol vasthoudt als ware het een brief, zoals voorgeschreven door de rabbijnen. Er zijn kinderen te zien met trommels in hun handen om de naam van Haman onverstaanbaar te maken als die wordt uitgesproken en er zijn in de vrouwenafdeling vijf vrouwen afgebeeld. In de tentoonstelling zal de volle zeven meter van deze rol worden uitgerold.



<< Nederlands-Joodse archieven aan de vergetelheid ontruktEen Esther-rol van ruim zeven meter! >>

Reageren op dit blog?
Uw naam:
Email:
Reactie:
vul de beveiligings-code in
Emile Schrijver is sinds 2003 conservator van de Bibliotheca Rosenthaliana, de bijzondere collectie voor judaica en hebraica in de Amsterdamse Universiteitsbibliotheek. Hij was voordien onder meer directeur van het Menasseh ben Israel Instituut voor Joodse sociaal-wetenschappelijke en cultuurhistorische studies. Hij is actief als onderzoeker van het oude Joodse boek en maakt daarnaast deel uit van verschillende besturen en adviesorganen van Joodse organisaties in binnen- en buitenland.


Volg dit blog automatisch!

Wilt u automatisch op de hoogte worden gehouden wanneer er een nieuw bericht op deze weblog verschijnt? Abonneer u dan op de RSS-feed.

Abonneer via RSS
Add to Google Abonneer via Google

Klik hier voor meer informatie over RSS


juli 2010:
Mensen hebben fabels nodig om de waarheid te willen kennen

juni 2010:
Ook Joodse miniatuurboekjes zijn bibliofiele curiositeit

mei 2010:
Sefer Tashbets wel of niet gebonden in vissenhuid?

april 2010:
Van wie zijn Hebreeuwse handschriften?
Aaron Wolfsohn-Halle

maart 2010:
Digitalisering van oude joodse bronnen biedt grote mogelijkheden
Nog eens: Hebreeuwse schrifttypen

februari 2010:
Variatie in Hebreeuwse schrifttypen
Een Haggadah met misdrukken
Judah Leib Gordon was een belangrijke fabeldichter

januari 2010:
Vroegste geïllustreerde Estherrol tentoongesteld in New York
Boeken in de Middeleeuwen (2)
Boeken in de Middeleeuwen (1)

december 2009:
Joodse dwergen in de boekgeschiedenis

november 2009:
Edele bloemmotieven
Concurrenten

oktober 2009:
Fernando Cardoso of Isaac Cardoso?
Perek Shirah bevat lofzangen van de schepping op de Schepper

september 2009:
Een bijzonder besnijdenisboekje
Aan de wieg van een Joodse uitgeversbranche

augustus 2009:
Een Esther-rol van ruim zeven meter!

juni 2009:
Joden in India en hun kunstzinnige smaak
Nederlands-Joodse archieven aan de vergetelheid ontrukt

mei 2009:
Abraham Gómez Silveira (1656–1740) in discussie
De Haggadah van Mantua (1560)
De responsen van het seminarium Ets Haim

april 2009:
Amsterdamse veelschrijver interesseerde zich voor Joodse sprookjes
Tijd om de Haggadot weer tevoorschijn te halen

maart 2009:
Een Duits sprookje in Hebreeuwse letters (Karlsruhe, 1809)
Maimon Abohbot schreef met links

februari 2009:
Isaac Satanow (1732–1804), een verlichte vervalser
Rabbijnen vertellen fabeltjes

januari 2009:
Op welke berg mocht Mozes de Torah ontvangen?
Een volk van boeken


Amphora